” Optimal İdarəetmə” şöbəsinin yarımillik fəaliyyəti

2017-ci ildə ” Optimal İdarəetmə” şöbəsində plana əsasən təsdiq olunmuş “Müxtəlif sistemlərlə təsvir olunan optimal idarəetmə məsələləri” mövzusu üzrə yeddi istiqamətdə elmi tədqiqat işi aparılır.

  • « İdarəedici funksiyada gecikməsi olan kəsilməz və diskret sistemlərlə təsvir olunan optimal idarəetmə məsələləri üçün zəruri şərtlər »
    İcraçılar: f.-r.e.d., prof. Misir Mərdanov, f.-r.e.d., prof. Telman Məlikov
  • « Riyaziyyat tarixi »
    İcraçılar: f.-r.e.d., prof. Misir Mərdanov, f.-r.e.d., prof. Ramiz Aslanov
  • « Qeyri lokal inteqral sərhəd şərtli bir parabolik tip tənlik üçün hərəkət edən mənbələrin optimal idarə edilməsi».
    İcraçı: f.-r.e.d., prof. Misir Mərdanov r.f.d. Rafiq Teymurov
  • « Təşkilat strukturlarında o cümlədən, təhsil müəssisələrinin idarə olunmasında optimal qərarların qəbul edilməsi prosesini dəstəkləyən neyro-fuzzy üsulların və alqoritmlərin işlənməsi.».
    İcraçılar: f.-r.e.d., prof. Misir Mərdanov, t.e.d Ramin Rzayev. Daha ətraflı>>

© Bütün hüquqlar qorunur. Xəbərlərdən istifadə edərkən www.imm.az saytına istinad zəruridir.

“Cəbr və riyazi məntiq” şöbəsinin yarımillik fəaliyyəti

“Cəbr və riyazi məntiq” şöbəsində iki mövzu üzrə birində iki, digərində üç olmaqla beş iş yerinə yetirilir.

Mövzu 1. Topologiya, funksional analiz və nəzəri fizikada cəbr və məntiqin üsullarının tədqiqi. Mövzu 2. Nəsirəddin Tusinin riyaziyyat və məntiq elmlərinə dair əsərlərinin tədqiqi. Daha ətraflı>>

© Bütün hüquqlar qorunur. Xəbərlərdən istifadə edərkən www.imm.az saytına istinad zəruridir.

Təkliflər hesabı

Təkliflər hesabı riyazi məntiqin təkliflər üzərində əməlləri öyrənən bölməsidir. Təkliflər üzərində əsas əməllər bunlardır: konyuksiya, dizyunksiya, implikasiya, inkar və s. Sadə təkliflər üzərində bu əməllərin köməyi ilə mürəkkəb təkliflər qurulur. Təkliflər hesabıda mürəkkəb təkliflərin doğruluğuna sadə təkliflərin doğruluğunun funksiyası kimi baxılır. O cümlədən, nəticə çıxarmaq qaydası, yəni doğru təklifdən düzgün qərar qəbul etmək qaydalarına baxılır. Bu da isbat nəzəriyyəsini analiz etməkdir.

Mənbə: M.Mərdanov, S.Mirzəyev, Ş. Sadıqov Məktəblinin riyaziyyatdan izahlı lüğəti. Bakı 2016, “Radius nəşriyyatı”, 296 səh.

© Bütün hüquqlar qorunur. Xəbərlərdən istifadə edərkən www.imm.az saytına istinad zəruridir.

“Təhsil” şöbəsinin yarımillik fəaliyyəti

Riyaziyyat və Mexanika İnstitutunun “Təhsil” şöbəsi doktorantura, dissertantura və magistratura təhsilinin təşkili ilə məşğul olur.
Riyaziyyat və Mexanika İnstitutunundoktoranturasında – 13 nəfər: 7 əyani və 5 qiyabi doktorant təhsil alır.
Hesabat dövründə fəlsəfə doktoru hazırlığı üzrə RMİ-nin əyani doktoranturasına 3 nəfər qəbul olunmuşdur:
1202.01- Аnaliz və funksional analiz ixtisası üzrə:
1) Qəhrəmanlı Bənövşə Tamis qızı- (Elmi rəhbər: f.-r.e.n., dos. Telman Qasımov)
1211.01 -Diferensial tənliklər ixtisası üzrə:
2) Allahverdi-zadə Fatimə-xanım İlyas qızı- (Elmi rəhbər: f.-r.e.d., prof. Əkbər Əliyev)
3324.07-Məsafədən aerokosmik tədqiqatlar ixtisası üzrə:
3) Quliyev Atabəy Məzahir oğlu- (Elmi rəhbər: AMEA-nın müx.üz., prof.,Bilal Bilalov)
RMİ dissertanturasında – 23 dissertant fəlsəfə doktoru hazırlığı üzrə və 8-dissertant elmlər doktoru hazırlığı üzrə təhsil alır.  Davamı>>

© Bütün hüquqlar qorunur. Xəbərlərdən istifadə edərkən www.imm.az saytına istinad zəruridir.

“Dalğa dinamikası” şöbəsinin  yarımillik fəaliyyəti

“Dalğa dinamikası”  şöbəsində “Bütöv mühitlə təmasda olan prizmatik cisimlərin və örtüklərin dinamikası” mövzusunda elmi iş üzrə tədqiqatlar aparılır. Hesabat dövründə İnstitutun ümumi seminarında şöbənin əməkdaşları tərəfindən 1 elmi məruzə edilib.

Şöbənin əməkdaşları Ə.İ.Seyfullayev, Məmmədova G.A., F.Ə.Seyfullayev 04-05 may 2017-ci ildə Gəncə Dövlət Universitetində Ümummilli lider Heydər Əliyevin anadan olmasının 94-cü ildönümünə həsr olunmuş “Müasir təbiət elmlərinin aktual problemləri” mövzusunda keçirilən Beynəlxalq elmi konfransda iştirak etmişdilər. Daha ətraflı>>

© Bütün hüquqlar qorunur. Xəbərlərdən istifadə edərkən www.imm.az saytına istinad zəruridir.

Həndəsə

Həndəsə Riyaziyyatın cisimlərin formasını və fəza münasibətlərini öyrənən çox qədim hissəsidir. Həndəsə predmeti və üsulları, onun çoxəsrlik inkişafı nəticəsində çox böyük dəyişikliyə uğramışdır. B.e.ə. V əsrdən Həndəsə inkişafının yeni mərhələsi başlanır. Qədim yunan riyaziyyatçıları tərəfindən Həndəsə aksiomatik qurulması təşəbbüsləri olur. Evklidin “ Başlanğıclar” əsəri (b.e.ə. III əsr) bu istiqamətdə atılmış böyük addım hesab edilməlidir..
Həndəsə inkişafında keyfiyyət dəyişikliyi bir də XVII əsrin birinci yarısında baş verdi. Böyük fransız alimi R.Dekartın əsərlərində koordinatlar üsulu adlanan üsul daxil edildi. Bu üsul fiqurların cəbri və həndəsi xassələri arasında çox dərin əlaqəni müəyyənləşdirdi və fiqurların xassələrini o zaman inkişaf etmiş cəbr, sonsuz kiçilənlər analizi vasitəsilə öyrənməyə imkan verdi. Bu yolda analitik həndəsə, sonralar isə diferensial həndəsə yarandı.
Həmin dövrdə (XVII əsrin birinci yarısı) həm də Həndəsə “proyektiv həndəsə” sahəsi yarandı. Onu yaradanlar fransız alimləri B.Paskal və J.Dezarq idilər.
Həndəsə inkişafında inqilabi an qeyri-Evklid həndəsəsinin yaradılması idi. Bu işdə rus alimi M.İ.Loboçevskinin adını birinci çəkmək lazımdır. O göstərmişdir ki, Evklidin aksiomları sistemində paralellik aksiomunu özünün tərs təklifi ilə əvəz etsək, bu zaman alınan həndəsə ziddiyyətsiz olur. Bu həndəsənin teoremləri çox vaxt adi əyani təsəvvürlərə uyğun gəlmir.
Həndəsə inkişafında mühüm addımlardan biri alman alimi B.Rimana məxsusdur. Riman həndəsi obyektləri öyrənmək üçün yeni üsullara müraciət etmiş, indi Riman həndəsəsi adlanan yeni həndəsənin əsasını qoymuşdur. Rimanın işlərinin mühüm əhəmiyyəti onunla əlaqədar idi ki, onun ideyaları A.Eynşteynin nisbilik nəzəriyyəsinin riyazi əsası oldu.
Həndəsə inkişafında XIX ikinci yarısında yaradılmış “çevirmələr qrupu” nəzəriyyəsi mühüm yer tutur. Bu nəzəriyyənin əsasını norveç alimi S. Li qoymuşdur.
Həndəsə inkişafında cəbri həndəsənin və tenzor analizinin yaradılmasını qeyd etməmək olmaz. Həndəsə elminin yunan dilində adı “geometriya”dır ki, hərfi tərcüməsi “yerölçmə” deməkdir. Bizim işlətdiyimiz “həndəsə” sözü isə fars dilində “ülgü”, “biçim”mənasını verən əndazə” sözündən götürülmüşdür .

Mənbə: M.Mərdanov, S.Mirzəyev, Ş. Sadıqov Məktəblinin riyaziyyatdan izahlı lüğəti. Bakı 2016, “Radius nəşriyyatı”, 296 səh.

© Bütün hüquqlar qorunur. Xəbərlərdən istifadə edərkən www.imm.az saytına istinad zəruridir.