{"id":5633,"date":"2015-10-05T12:04:23","date_gmt":"2015-10-05T07:04:23","guid":{"rendered":"http:\/\/www.imm.az\/exp\/?page_id=5633"},"modified":"2015-10-12T12:31:20","modified_gmt":"2015-10-12T07:31:20","slug":"akademik-m%c9%99cid-r%c9%99sulov","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/gork%c9%99mli-az%c9%99rbaycan-riyaziyyatcilari\/akademik-m%c9%99cid-r%c9%99sulov\/","title":{"rendered":"<p>Akademik M\u0259cid L\u0259tif o\u011flu R\u0259sulov<\/p>"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"\/exp\/?page_id=5634\" rel=\"attachment wp-att-5634\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-full wp-image-5634\" src=\"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/Macid_Rasulov.jpg\" alt=\"Macid_Rasulov\" width=\"250\" height=\"351\" srcset=\"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/Macid_Rasulov.jpg 250w, https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/Macid_Rasulov-214x300.jpg 214w\" sizes=\"(max-width: 250px) 100vw, 250px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Pedoqoji \u0130nstitutunun m\u0259zunu v\u0259 Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Universitetinin (indiki BDU) aspirant\u0131 olmu\u015f, \u00f6z\u00fcn\u00fcn elmi istiqam\u0259tini yaratm\u0131\u015f, riyazi fizika t\u0259nlikl\u0259ri \u00fczr\u0259 g\u00f6rk\u0259mli m\u00fct\u0259x\u0259ssis, diferensial t\u0259nlikl\u0259r v\u0259 funksional analiz kimi sah\u0259l\u0259rd\u0259 \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f riyaziyyat\u00e7\u0131-alim, akademik M\u0259cid L\u0259tif o\u011flu R\u0259sulov XX \u0259srd\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n yeti\u015fdirdiyi nadir \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rd\u0259n biridir. Onun t\u0259dqiqatlar\u0131n\u0131 d\u00f6rd istiqam\u0259t\u0259 ay\u0131rmaq olar: Birinci istiqam\u0259t\u0259 onun x\u00fcsusi t\u00f6r\u0259m\u0259li diferensial t\u0259nlikl\u0259r n\u0259z\u0259riyy\u0259sin\u0259 dair i\u015fl\u0259rini aid etm\u0259k olar ki, burada b\u00f6y\u00fck sinif s\u0259rh\u0259d, qar\u0131\u015f\u0131q v\u0259 Ko\u015fi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rinin h\u0259lli \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7\u0131x\u0131qlar v\u0259 kontur inteqral\u0131 \u00fcsullar\u0131 verilmi\u015fdir. X\u0259tti diferensial operatorlar\u0131n spektral n\u0259z\u0259riyy\u0259si sah\u0259sind\u0259ki i\u015fl\u0259rini ikinci istiqam\u0259t\u0259 aid etm\u0259k olar. Burada o, ixtiyari vektor-funksiyan\u0131n kontur inteqral\u0131 v\u0259 diferensial t\u0259nlikl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn spektral m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin h\u0259ll\u0259rinin \u00e7\u0131x\u0131\u011f\u0131 \u00fczr\u0259 yeni ayr\u0131l\u0131\u015f d\u00fcsturlar\u0131n\u0131 isbat etmi\u015fdir.Funksional analiz\u0259 aid olan \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc istiqam\u0259t \u00fczr\u0259 i\u015fl\u0259rind\u0259 Banax f\u0259zas\u0131nda t\u0259yin olunan x\u0259tti funksionallar\u0131n normas\u0131n\u0131 saxlamaqla davam\u0131n\u0131n yegan\u0259lik \u015f\u0259rtl\u0259ri isbat edilmi\u015fdir.N\u0259hay\u0259t, d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc istiqam\u0259t \u00fczr\u0259 i\u015fl\u0259rind\u0259 funksional analizi diferensial operatorlar n\u0259z\u0259riyy\u0259sin\u0259 t\u0259tbiq etm\u0259kl\u0259 adi x\u0259tti diferensial operatorun normall\u0131q \u015f\u0259rtini alm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u0259cid R\u0259sulovun ilk elmi ara\u015fd\u0131rmalar\u0131 onun 1946-1948-ci ill\u0259rd\u0259 &#8220;Diferensial t\u0259nlikl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259zi qar\u0131\u015f\u0131q m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin h\u0259llinin \u00e7\u0131x\u0131\u0131qlar \u00fcsulu il\u0259 ara\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 &#8221; m\u00f6vzusunda yazd\u0131\u011f\u0131 namiz\u0259dlik dissertasiyas\u0131nda \u00fcmumil\u0259\u015fdirilmi\u015fdir. O, bu i\u015fd\u0259 x\u0259tti funksional\u0131n altf\u0259zas\u0131nda b\u00fct\u00fcn Banax f\u0259zas\u0131na davam\u0131n\u0131n yegan\u0259liyinin z\u0259ruri v\u0259 kafi \u015f\u0259rtl\u0259rini alm\u0131\u015f v\u0259 bax\u0131lan bir\u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc x\u0259tti diferensial operatorun normall\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruri v\u0259 kafi \u015f\u0259rti isbat etmi\u015fdir.M.L.R\u0259sulov 1960-c\u0131 ild\u0259 SSR\u0130 EA-n\u0131n V.A.Steklov ad\u0131na Riyaziyyat \u0130nstitutunun Elmi \u015euras\u0131nda &#8220;X\u00fcsusi t\u00f6r\u0259m\u0259li x\u0259tti diferensial t\u0259nlikl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn qar\u0131\u015f\u0131q v\u0259 s\u0259rh\u0259d m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rinin h\u0259llinin \u00e7\u0131x\u0131qlar \u00fcsulu&#8221; m\u00f6vzusunda doktorluq dissertasiyas\u0131n\u0131 u\u011furla m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259r\u0259k fizika-riyaziyyat elml\u0259ri doktoru elmi d\u0259r\u0259c\u0259sini alm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u0259cid R\u0259sulov t\u0259r\u0259find\u0259n yaz\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 Moskvada, &#8220;Nauka&#8221; n\u0259\u015friyyat\u0131nda n\u0259\u015fr edilmi\u015f (1964) &#8220;Kontur inteqral\u0131 \u00fcsulu&#8221; adl\u0131 fundamental monoqrafiyas\u0131nda 1950-1962-ci ill\u0259r aras\u0131 \u00e7\u0131x\u0131qlar v\u0259 kontur inteqral\u0131 \u00fcsullar\u0131n\u0131n i\u015fl\u0259nib haz\u0131rlanmas\u0131 zaman\u0131 al\u0131nan n\u0259tic\u0259l\u0259r \u00f6z \u0259ksini tapm\u0131\u015fd\u0131r. Monoqrafiyan\u0131n redaktoru prof. A.\u0130.\u0130vanov \u00f6z r\u0259yind\u0259 yaz\u0131r: &#8220;M\u0259cid L\u0259tif o\u011flu R\u0259sulovun monoqrafiyas\u0131 riyazi \u0259d\u0259biyyatda m\u00fcst\u0259sna bir hadis\u0259dir. D\u00fcnya m\u0259tbuat\u0131nda buna b\u0259nz\u0259r bir kitab yoxdur. Az\u0259rbaycan\u0131n riyazi c\u0259miyy\u0259ti bel\u0259 bir i\u015fin Az\u0259rbaycan (Bak\u0131) D\u00f6vl\u0259t Universtetind\u0259 yaz\u0131lmas\u0131 il\u0259 f\u0259xr ed\u0259 bil\u0259r&#8221;. Bu monoqrafiya i\u015f\u0131q \u00fcz\u00fc g\u00f6r\u0259n kimi, onun m\u00fc\u0259llifi t\u0259tbiqd\u0259 rast g\u0259lin\u0259n bir s\u0131ra vacib riyazi fizika t\u0259nlikl\u0259rinin h\u0259lli il\u0259 ba\u011fli i\u015fl\u0259yib haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 \u00fcsullar haqq\u0131nda m\u00fchazir\u0259l\u0259r oxumaq \u00fc\u00e7\u00fcn Moskvaya d\u0259v\u0259t al\u0131r. O, 1964-c\u00fc ild\u0259 \u00fcmumittifaq &#8220;Bilik&#8221; c\u0259miyy\u0259tinin m\u0259rk\u0259zi lektoriyas\u0131nda &#8220;Riyazi fizika t\u0259nlikl\u0259rinin h\u0259llinin \u00e7\u0131x\u0131qlar \u00fcsulu&#8221; m\u00f6vzusunda m\u00fchazir\u0259 oxuyur. 1965-ci ilin yanvar\u0131nda is\u0259 &#8220;\u00c7\u0131x\u0131qlar \u00fcsulu v\u0259 kontur inteqral\u0131 \u00fcsulu&#8221; adl\u0131 yeddi silsil\u0259 m\u00fchazir\u0259 il\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1967-ci ild\u0259 &#8220;Kontur inteqral\u0131 \u00fcsulu&#8221; monoqrafiyas\u0131 \u0130ngilt\u0259r\u0259 Kral Riyaziyyat C\u0259miyy\u0259tinin sifari\u015fi il\u0259 ingilis dilin\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259 olunur v\u0259 Hollandiyada, Amerika Birl\u0259\u015fmi\u015f \u015etatlar\u0131nda, Kanadada \u00e7ap olunur. Qeyd ed\u0259k ki, bununla da o, xaricd\u0259 monoqrafiyas\u0131 \u00e7ap olunan ilk az\u0259rbaycanl\u0131 riyaziyyat\u00e7\u0131 olur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u0259cid R\u0259sulov\u00a0ilk Az\u0259rbaycanl\u0131 alimidir ki, \u00f6mr\u00fcn\u00fcn sonuna q\u0259d\u0259r \u00dcmumittifaq miqyasl\u0131 &#8220;Differensial t\u0259nlikl\u0259r&#8221; jurnal\u0131n\u0131n redaksiya hey\u0259tinin \u00fczv\u00fc olmu\u015fdur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M.L.R\u0259sulovun ikit\u0259rtibli parabolik sisteml\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin h\u0259llin\u0259 kontur inteqral\u0131 \u00fcsulunun t\u0259tbiqin\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f &#8220;\u0130kinci t\u0259rtib parabolik sisteml\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 kontur inteqral\u0131 \u00fcsulunun t\u0259tbiqi&#8221; adl\u0131 monoqrafiyas\u0131 1975-ci ild\u0259 Moskvada, SSR\u0130 EA-n\u0131n &#8220;Nauka&#8221; n\u0259\u015friyyatinda \u00e7ap edilmi\u015fdir. Bak\u0131da, Az\u0259rb. SSR\u0130 EA-n\u0131n &#8220;Elm&#8221; n\u0259\u015friyyat\u0131nda M.L.R\u0259sulovun 1989-cu ild\u0259 n\u0259\u015fr olunmu\u015f &#8220;\u00c7\u0131x\u0131qlar \u00fcsulunun diferensial t\u0259nlikl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin h\u0259llin\u0259 t\u0259tbiqi&#8221; adl\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc monoqrafiyas\u0131 \u00e7\u0131x\u0131qlar \u00fcsulunun inki\u015faf\u0131na h\u0259sr olunmu\u015fdur. Akademik M.L.R\u0259sulovun r\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131nda 20-d\u0259n \u00e7ox namiz\u0259dlik v\u0259 doktorluq dissertasiyalar\u0131 yaz\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 m\u00fcdafi\u0259 edilmi\u015fdir. O, bir \u00e7ox orden v\u0259 medallarla t\u0259ltif edilmi\u015f v\u0259 ona 1989-cu ild\u0259 &#8220;Az\u0259rbaycan SSR \u018fm\u0259kdar Elm xadimi&#8221; f\u0259xri ad\u0131 verilmi\u015fdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Akademik M\u0259cid L\u0259tif o\u011flu R\u0259sulov 1993-c\u00fc il fevral ay\u0131n\u0131n 11-d\u0259 77 ya\u015f\u0131nda v\u0259fat etmi\u015fdir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Pedoqoji \u0130nstitutunun m\u0259zunu v\u0259 Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Universitetinin (indiki BDU) aspirant\u0131 olmu\u015f, \u00f6z\u00fcn\u00fcn elmi istiqam\u0259tini yaratm\u0131\u015f, riyazi fizika t\u0259nlikl\u0259ri \u00fczr\u0259 g\u00f6rk\u0259mli m\u00fct\u0259x\u0259ssis, diferensial t\u0259nlikl\u0259r v\u0259 funksional analiz kimi sah\u0259l\u0259rd\u0259 \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f riyaziyyat\u00e7\u0131-alim, akademik M\u0259cid L\u0259tif o\u011flu R\u0259sulov XX \u0259srd\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n yeti\u015fdirdiyi nadir \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rd\u0259n biridir. Onun t\u0259dqiqatlar\u0131n\u0131 d\u00f6rd istiqam\u0259t\u0259 ay\u0131rmaq olar: Birinci istiqam\u0259t\u0259 onun x\u00fcsusi t\u00f6r\u0259m\u0259li [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"parent":5673,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5633"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5633"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5633\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5869,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5633\/revisions\/5869"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5673"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5633"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}