{"id":11646,"date":"2017-04-05T16:00:43","date_gmt":"2017-04-05T12:00:43","guid":{"rendered":"http:\/\/www.imm.az\/exp\/?p=11646"},"modified":"2017-04-05T15:55:14","modified_gmt":"2017-04-05T11:55:14","slug":"coxluqlar-n%c9%99z%c9%99riyy%c9%99si","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/2017\/04\/05\/coxluqlar-n%c9%99z%c9%99riyy%c9%99si\/","title":{"rendered":"\u00c7oxluqlar n\u0259z\u0259riyy\u0259si"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">\u00c7oxluqlar n\u0259z\u0259riyy\u0259si Riyaziyyat\u0131n \u00e7oxluqlar\u0131 \u00f6yr\u0259n\u0259n b\u00f6lm\u0259sidir. Bu n\u0259z\u0259riyy\u0259d\u0259 \u00e7oxlu\u011fun elementl\u0259rinin t\u0259bi\u0259ti n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nm\u0131r. \u00c7oxluqlar n\u0259z\u0259riyy\u0259si \u00e7oxluqlar\u0131 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 birqiym\u0259tli uy\u011funluq, nizamlama, \u00e7oxluqlar\u0131n inikas\u0131 kimi m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r bax\u0131m\u0131ndan \u00f6yr\u0259nir. Qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 birqiym\u0259tli uy\u011funluq m\u00fcnasib\u0259ti t\u0259bii \u015f\u0259kild\u0259 \u00e7oxlu\u011fun g\u00fcc\u00fc v\u0259 kardinal \u0259d\u0259dl\u0259r anlay\u0131\u015f\u0131na g\u0259tirir; nizam m\u00fcnasib\u0259ti transfinit \u0259d\u0259dl\u0259r\u0259, sonra da transfinit indukasiyaya g\u0259tirir. \u00c7oxluqlar n\u0259z\u0259riyy\u0259sinin \u0259n sad\u0259 \u0259m\u0259ll\u0259ri \u00e7oxluqlar\u0131n birl\u0259\u015fm\u0259si v\u0259 k\u0259si\u015fm\u0259si \u0259m\u0259ll\u0259ridir.<br \/>\n\u00c7oxluqlar n\u0259z\u0259riyy\u0259si \u00e7\u0259tinlikl\u0259rd\u0259n xali deyil (bax: Sermelo aksiomu). Riyaziyyat\u00e7\u0131lar iki b\u00f6y\u00fck qrupa ayr\u0131l\u0131blar. Bir qrup Sermelo aksiomunu q\u0259bul edir, dig\u0259r qrup is\u0259 q\u0259bul etmir.<br \/>\nXIX \u0259srin sonu v\u0259 XX \u0259srd\u0259 \u00e7oxluqlar n\u0259z\u0259riyy\u0259sinin ideyalar\u0131 riyaziyyata daha \u00e7ox n\u00fcfuz etdi.<br \/>\nRiyazi analiz, \u018fd\u0259dl\u0259r n\u0259z\u0259riyy\u0259si, Ehtimal n\u0259z\u0259riyy\u0259si, Topologiya, Variasiya hesab\u0131, H\u0259qiqi d\u0259yi\u015f\u0259nli funksiyalar n\u0259z\u0259riyy\u0259si \u00c7. n. t\u0259tbiqi il\u0259 xeyli inki\u015faf etdil\u0259r.<br \/>\n\u00c7oxluqlar n\u0259z\u0259riyy\u0259sinin banil\u0259ri \u00e7ex riyaziyyat\u00e7\u0131s\u0131 B.Bolsano, alman riyaziyyat\u00e7\u0131lar\u0131 G.Kantor v\u0259 R.Dedekinddir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>M\u0259nb\u0259: Misir M\u0259rdanov, Sabir Mirz\u0259yev, \u015eabala Sad\u0131qov, \u201cM\u0259kt\u0259blinin riyaziyyatdan izahl\u0131 l\u00fc\u011f\u0259ti\u201d kitab\u0131 , Bak\u0131 2016.<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a9 B\u00fct\u00fcn h\u00fcquqlar qorunur. X\u0259b\u0259rl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259rk\u0259n www.imm.az sayt\u0131na istinad z\u0259ruridir.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7oxluqlar n\u0259z\u0259riyy\u0259si Riyaziyyat\u0131n \u00e7oxluqlar\u0131 \u00f6yr\u0259n\u0259n b\u00f6lm\u0259sidir. Bu n\u0259z\u0259riyy\u0259d\u0259 \u00e7oxlu\u011fun elementl\u0259rinin t\u0259bi\u0259ti n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nm\u0131r. \u00c7oxluqlar n\u0259z\u0259riyy\u0259si \u00e7oxluqlar\u0131 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 birqiym\u0259tli uy\u011funluq, nizamlama, \u00e7oxluqlar\u0131n inikas\u0131 kimi m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r bax\u0131m\u0131ndan \u00f6yr\u0259nir. Qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 birqiym\u0259tli uy\u011funluq m\u00fcnasib\u0259ti t\u0259bii \u015f\u0259kild\u0259 \u00e7oxlu\u011fun g\u00fcc\u00fc v\u0259 kardinal \u0259d\u0259dl\u0259r anlay\u0131\u015f\u0131na g\u0259tirir; nizam m\u00fcnasib\u0259ti transfinit \u0259d\u0259dl\u0259r\u0259, sonra da transfinit indukasiyaya g\u0259tirir. \u00c7oxluqlar n\u0259z\u0259riyy\u0259sinin \u0259n sad\u0259 \u0259m\u0259ll\u0259ri \u00e7oxluqlar\u0131n birl\u0259\u015fm\u0259si [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11646"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11646"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11646\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11648,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11646\/revisions\/11648"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11646"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11646"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11646"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}