{"id":1531,"date":"2014-03-03T10:09:31","date_gmt":"2014-03-03T06:09:31","guid":{"rendered":"http:\/\/www.imm.az\/exp\/?p=1531"},"modified":"2014-05-05T10:20:02","modified_gmt":"2014-05-05T05:20:02","slug":"e-l-a-n-21","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/2014\/03\/03\/e-l-a-n-21\/","title":{"rendered":"E L A N"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">05.02.2014-c\u00fc il saat 10:00-da \u00dcmuminstitut seminar\u0131nda \u201cHesablama riyaziyyat\u0131 v\u0259 informatika\u201d \u015f\u00f6b\u0259sinin \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 V\u00fcqar Vaqif o\u011flu Sad\u0131xov \u201cVariatorlu friksion sisteml\u0259rin m\u00fch\u0259rrikl\u0259 qabaqlayici t\u0259sirli \u0259ks \u0259laq\u0259 t\u0259tbiqi il\u0259 idar\u0259 xass\u0259l\u0259rinin y\u00fcks\u0259ldilm\u0259si\u201d m\u00f6vzusunda m\u0259ruz\u0259 ed\u0259c\u0259kdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">Pill\u0259siz friksion \u00f6t\u00fcrm\u0259li (variatorlu) sisteml\u0259rin riyazi modell\u0259\u015fdirm\u0259 yolu il\u0259 mexaniki xass\u0259l\u0259ri \u00f6yr\u0259nilir. Mexaniki sistemin h\u0259r\u0259k\u0259t qanunauy\u011funlu\u011funu \u0259ks etdir\u0259n riyazi model sistemin aparan, apar\u0131lan vallar\u0131n\u0131n, variatorun, m\u00fch\u0259rrik v\u0259 verilmi\u015f m\u00fcqavim\u0259t xarakteristikas\u0131na malik y\u00fck\u00fcn qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259laq\u0259l\u0259rini \u00fc\u00e7 differensial t\u0259nlikl\u0259 ifad\u0259 edir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">G\u00f6st\u0259rilir ki, bu sisteml\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn bir s\u0131ra konstruktiv h\u0259ll variantlar\u0131nda variatorun m\u0259rk\u0259zi val\u0131n\u0131n ki\u00e7ik \u0259tal\u0259t momentin\u0259 malik oldu\u011fundan ir\u0259li g\u0259l\u0259n \u00f6z\u0259llilik h\u0259r\u0259k\u0259t t\u0259nliyind\u0259 vallar\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259ri aras\u0131ndak\u0131 diferensial as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131 statik as\u0131l\u0131l\u0131qla \u0259v\u0259z etm\u0259y\u0259 v\u0259 t\u0259nlikl\u0259rin say\u0131n\u0131 ikiy\u0259 endirm\u0259y\u0259 imkan yarad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n ona diqq\u0259t yetirilir ki, vallararas\u0131 friksion s\u00fcr\u00fc\u015fm\u0259nin m\u00f6vcud olmad\u0131\u011f\u0131 \u015f\u0259raitd\u0259 sistemin bir s\u0259rb\u0259stlik d\u0259r\u0259c\u0259sin\u0259 malik oldu\u011fu halda sistemin h\u0259r\u0259k\u0259ti h\u0259r iki val\u0131n, m\u00fch\u0259rrikin v\u0259 y\u00fck\u00fcn f\u0131rlanma momentl\u0259rini daxil ed\u0259n bir qeyri-x\u0259tti diferensial t\u0259nlikl\u0259 ifad\u0259 oluna bilir.<br \/>\nG\u00f6st\u0259rilir ki, mexaniki sistemin s\u0131\u00e7ray\u0131\u015fl\u0131 ke\u00e7idl\u0259 bir-birini \u0259v\u0259z ed\u0259n iki f\u0259rqli struktura malik modell\u0259rl\u0259 ifad\u0259 olunmas\u0131 bax\u0131lan sisteml\u0259rin m\u00fch\u00fcm \u00f6z\u0259lliyini t\u0259\u015fkil edir v\u0259 bu s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259 analitik h\u0259ll\u0259rin m\u00fcmk\u00fcnl\u00fcy\u00fcni b\u00fcsb\u00fct\u00fcn inkar edir. \u018fd\u0259di \u00fcsullar vasit\u0259si il\u0259 h\u0259ll\u0259rin \u0259ld\u0259 olunmas\u0131 yolunda is\u0259 \u0259n \u0259sas mane\u0259 \u00e7evirici a\u00e7ar funksiyas\u0131n\u0131n xarici t\u0259sir funksiyas\u0131 (h\u0259y\u0259canland\u0131r\u0131c\u0131) il\u0259 b\u0259rab\u0259r m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 g\u0259tirdiyi qeyri-m\u00fc\u0259yy\u0259nlikdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">S\u00fcbut edilir ki, alqoritmik yolla \u0259ld\u0259 edil\u0259n h\u0259ll sistemin h\u0259yacanland\u0131r\u0131c\u0131 faktorlar\u0131n\u0131n t\u0259sirini n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq, ixtiyari proqram \u0259sas\u0131nda idar\u0259 funksiyas\u0131n\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259y\u0259 imkan verir.<br \/>\nG\u00f6st\u0259rilir ki, apar\u0131lan val\u0131n s\u00fcr\u0259ti il\u0259 m\u00fch\u0259rrikin f\u0131rland\u0131r\u0131c\u0131 momenti aras\u0131nda yarad\u0131lan qabaqlay\u0131c\u0131 \u0259ks \u0259laq\u0259nin yarad\u0131lmas\u0131 variatorlu mexaniki sistemin n\u0259inki idar\u0259olunma xas\u0259l\u0259rini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r, h\u0259m d\u0259 bu \u0259laq\u0259nin yarad\u0131\u0131lmas\u0131 friksion sistemin triboloji g\u00f6st\u0259ricil\u0259rin\u0259 xeyli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>05.02.2014-c\u00fc il saat 10:00-da \u00dcmuminstitut seminar\u0131nda \u201cHesablama riyaziyyat\u0131 v\u0259 informatika\u201d \u015f\u00f6b\u0259sinin \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 V\u00fcqar Vaqif o\u011flu Sad\u0131xov \u201cVariatorlu friksion sisteml\u0259rin m\u00fch\u0259rrikl\u0259 qabaqlayici t\u0259sirli \u0259ks \u0259laq\u0259 t\u0259tbiqi il\u0259 idar\u0259 xass\u0259l\u0259rinin y\u00fcks\u0259ldilm\u0259si\u201d m\u00f6vzusunda m\u0259ruz\u0259 ed\u0259c\u0259kdir. Pill\u0259siz friksion \u00f6t\u00fcrm\u0259li (variatorlu) sisteml\u0259rin riyazi modell\u0259\u015fdirm\u0259 yolu il\u0259 mexaniki xass\u0259l\u0259ri \u00f6yr\u0259nilir. Mexaniki sistemin h\u0259r\u0259k\u0259t qanunauy\u011funlu\u011funu \u0259ks etdir\u0259n riyazi model sistemin aparan, apar\u0131lan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[75],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1531"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1531"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1531\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1532,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1531\/revisions\/1532"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1531"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1531"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1531"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}