{"id":16143,"date":"2018-01-26T14:20:41","date_gmt":"2018-01-26T10:20:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.imm.az\/exp\/?p=16143"},"modified":"2018-01-26T14:27:52","modified_gmt":"2018-01-26T10:27:52","slug":"az%c9%99rbaycanin-t%c9%99hsil-tarixin%c9%99-aid-suallar-v%c9%99-cavablar-%e2%84%9626","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/2018\/01\/26\/az%c9%99rbaycanin-t%c9%99hsil-tarixin%c9%99-aid-suallar-v%c9%99-cavablar-%e2%84%9626\/","title":{"rendered":"G\u00fcney Qafqazda m\u00fc\u0259llim kadrlar\u0131 haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan ilk m\u00fc\u0259ssis\u0259 n\u0259 zaman yarad\u0131l\u0131b?"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">G\u00fcney Qafqazda m\u00fc\u0259llim kadrlar\u0131 haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan ilk m\u00fc\u0259ssis\u0259 n\u0259 zaman yarad\u0131l\u0131b?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1866-c\u0131 ild\u0259. Bu, Tiflis Aleksandrovski M\u00fc\u0259lliml\u0259r \u0130nstitutu (1866-1919) idi. 1896-c\u0131 ild\u0259 m\u0259\u015fhur Az\u0259rbaycan mesenat\u0131 \u015e\u0259msi \u018fs\u0259dullayev h\u0259min institutun f\u0259xri m\u00fcdiri t\u0259yin edilmi\u015fdir. Burada \u0259sas m\u0259qs\u0259d \u015f\u0259h\u0259r m\u0259kt\u0259bl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fc\u0259llim kadrlar\u0131 haz\u0131rlamaq idi. \u0130nstitutun n\u0259zdind\u0259 \u015f\u0259h\u0259r m\u0259kt\u0259bi tipind\u0259 ikisinifli n\u00fcmun\u0259vi m\u0259kt\u0259b d\u0259 var idi. T\u0259hsil pullu idi (ild\u0259 on be\u015f manat), t\u0259lim rus dilind\u0259 apar\u0131l\u0131rd\u0131. Qafqazda ya\u015fayan g\u0259ncl\u0259r dini v\u0259 milli f\u0259rql\u0259rd\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq, \u00fcmumi qaydalarla m\u0259kt\u0259b\u0259 q\u0259bul edilirdil\u0259r. \u00f6z \u00f6m\u00fcrl\u0259rini xalq i\u015fin\u0259, onun maarifl\u0259nm\u0259sin\u0259, t\u0259hsilin pedaqoji \u2013 metodik ehtiyaclar\u0131n\u0131n aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131na, milli m\u0259d\u0259niyy\u0259tin inki\u015faf\u0131na h\u0259sr etmi\u015f Sultan M\u0259cid Q\u0259nizad\u0259, H\u0259bil b\u0259y Mahmudb\u0259yov, S\u00fcleyman b\u0259y \u018fbd\u00fcrr\u0259hmanb\u0259yov v\u0259 dig\u0259rl\u0259ri h\u0259min institutda t\u0259hsil alm\u0131\u015fd\u0131lar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211; Qafqazda ilk m\u00fc\u0259lliml\u0259r seminariyalar\u0131 harada v\u0259 n\u0259 zaman i\u015f\u0259 ba\u015flad\u0131?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Qafqazda ilk m\u00fc\u0259lliml\u0259r seminariyalar\u0131 1871-ci ild\u0259 Kubanda, 1876-c\u0131 ild\u0259 Qori \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flad\u0131. Zaqafqaziya (Qori) M\u00fc\u0259lliml\u0259r Seminariyas\u0131n\u0131n \u0259vv\u0259lc\u0259 \u00fc\u00e7 \u015f\u00f6b\u0259si (rus, g\u00fcrc\u00fc, erm\u0259ni) var idi. Az\u0259rbaycan k\u0259ndl\u0259rind\u0259 t\u0259\u015fkil edil\u0259n v\u0259 yarad\u0131lmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan m\u0259kt\u0259bl\u0259rin m\u00fc\u0259llim kadrlar\u0131na olan ehtiyac\u0131n\u0131 \u00f6d\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ayr\u0131ca bir seminariyan\u0131n v\u0259 ya \u015f\u00f6b\u0259nin olmas\u0131 h\u0259yati z\u0259rir\u0259t idi. 1879-cu il sentyabr\u0131n 3-d\u0259 Zaqafqaziya (Qori) M\u00fc\u0259lliml\u0259r Seminariyas\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycan \u015f\u00f6b\u0259si (tatar ibtidai m\u0259kt\u0259bi il\u0259 birlikd\u0259) f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Az\u0259rbaycanl\u0131 g\u0259ncl\u0259r ibtidai m\u0259kt\u0259bd\u0259 ilkin t\u0259hsilini ald\u0131qdan sonra seminariyada t\u0259hsill\u0259rini davam etdirirdil\u0259r. Dig\u0259r bir m\u0259qs\u0259d is\u0259 seminaristl\u0259rin h\u0259min m\u0259kt\u0259bd\u0259 pedaqoji t\u0259cr\u00fcb\u0259 ke\u00e7m\u0259si idi. Seminariyan\u0131n \u0259sasnam\u0259sind\u0259 g\u00f6st\u0259rilmi\u015fdi ki, Az\u0259rbaycan \u015f\u00f6b\u0259sini idar\u0259 ed\u0259n \u015f\u0259xs \u2013 inspektor m\u00fctl\u0259q xristian olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>M\u0259nb\u0259: Misir M\u0259rdanov. Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259hsil tarixi. \u201cT\u0259hsil\u201d n\u0259\u015friyyat\u0131, 2011-ci il. Bak\u0131, I cild, 295 s.<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>\u00a9 B\u00fct\u00fcn h\u00fcquqlar qorunur. X\u0259b\u0259rl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259rk\u0259n www.imm.az sayt\u0131na istinad z\u0259ruridir.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00fcney Qafqazda m\u00fc\u0259llim kadrlar\u0131 haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan ilk m\u00fc\u0259ssis\u0259 n\u0259 zaman yarad\u0131l\u0131b? 1866-c\u0131 ild\u0259. Bu, Tiflis Aleksandrovski M\u00fc\u0259lliml\u0259r \u0130nstitutu (1866-1919) idi. 1896-c\u0131 ild\u0259 m\u0259\u015fhur Az\u0259rbaycan mesenat\u0131 \u015e\u0259msi \u018fs\u0259dullayev h\u0259min institutun f\u0259xri m\u00fcdiri t\u0259yin edilmi\u015fdir. Burada \u0259sas m\u0259qs\u0259d \u015f\u0259h\u0259r m\u0259kt\u0259bl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fc\u0259llim kadrlar\u0131 haz\u0131rlamaq idi. \u0130nstitutun n\u0259zdind\u0259 \u015f\u0259h\u0259r m\u0259kt\u0259bi tipind\u0259 ikisinifli n\u00fcmun\u0259vi m\u0259kt\u0259b d\u0259 var [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16143"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16143"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16143\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16951,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16143\/revisions\/16951"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16143"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16143"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16143"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}