{"id":217392,"date":"2025-07-11T14:41:40","date_gmt":"2025-07-11T10:41:40","guid":{"rendered":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/?p=217392"},"modified":"2025-07-11T14:41:42","modified_gmt":"2025-07-11T10:41:42","slug":"beynin-bioloji-yasi-uzunomurluluyu-mu%c9%99yy%c9%99n-edir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/2025\/07\/11\/beynin-bioloji-yasi-uzunomurluluyu-mu%c9%99yy%c9%99n-edir\/","title":{"rendered":"Beynin bioloji ya\u015f\u0131 uzun\u00f6m\u00fcrl\u00fcl\u00fcy\u00fc m\u00fc\u0259yy\u0259n edir"},"content":{"rendered":"<p>Stanford Universitetinin aliml\u0259ri orqanlar\u0131n bioloji ya\u015f\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259y\u0259 imkan ver\u0259n yeni \u00fcsul haz\u0131rlay\u0131blar. Ara\u015fd\u0131rmaya g\u00f6r\u0259, orqanlar\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 beynin bioloji ya\u015f\u0131 insan\u0131n \u00f6m\u00fcr uzunlu\u011fu v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 tutulma riski il\u0259 s\u0131x ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Professor Tony Vyss-Coray v\u0259 komandas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n apar\u0131lan ara\u015fd\u0131rma \u201cNature Medicine\u201d jurnal\u0131nda d\u0259rc olunub. Aliml\u0259r 40-70 ya\u015f aras\u0131nda 44 min 498 n\u0259f\u0259rin qan n\u00fcmun\u0259l\u0259rini analiz ed\u0259r\u0259k 11 orqan sisteminin, beyin, \u00fcr\u0259k, b\u00f6yr\u0259kl\u0259r, qaraciy\u0259r, a\u011fciy\u0259r, immun sistemi v\u0259 s. bioloji ya\u015f\u0131n\u0131 t\u0259yin ed\u0259n z\u00fclal imzalar\u0131 haz\u0131rlay\u0131blar. Bu z\u00fclallar\u0131n s\u0259viyy\u0259si orqanlar\u0131n sa\u011flaml\u0131q v\u0259ziyy\u0259ti haqq\u0131nda m\u0259lumat verir.<\/p>\n<p>M\u0259lum olub ki, b\u0259zi insanlar\u0131n m\u00fc\u0259yy\u0259n orqanlar\u0131 xronoloji ya\u015flar\u0131ndan xeyli daha ya\u015fl\u0131 v\u0259 ya g\u0259nc ola bil\u0259r. T\u0259dqiqatda i\u015ftirak ed\u0259nl\u0259rin \u00fc\u00e7d\u0259 birind\u0259 \u0259n az\u0131 bir orqan normadan 1.5 standart sapma il\u0259 ya daha ya\u015fl\u0131, ya da daha g\u0259nc kimi qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b.<\/p>\n<p>Ara\u015fd\u0131rman\u0131n diqq\u0259t\u00e7\u0259k\u0259n n\u0259tic\u0259l\u0259rind\u0259n biri beynin bioloji ya\u015f\u0131n\u0131n \u00f6m\u00fcr uzunlu\u011funun \u0259n g\u00fccl\u00fc g\u00f6st\u0259ricisi olmas\u0131d\u0131r. Bioloji olaraq \u201ch\u0259ddind\u0259n art\u0131q ya\u015fl\u0131\u201d beyin Alsheymer x\u0259st\u0259liyi riskini \u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259 art\u0131r\u0131r. Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n, \u201ch\u0259ddind\u0259n art\u0131q g\u0259nc\u201d beyin bu riski \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 azald\u0131r. \u00dcmumilikd\u0259, ya\u015fl\u0131 beyin\u0259 sahib olan \u015f\u0259xsl\u0259rin 15 il \u0259rzind\u0259 \u00f6l\u00fcm riski 182 faiz daha y\u00fcks\u0259k olub. Vyss-Coray bildirir ki, bu \u00fcsul g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 m\u00fcxt\u0259lif x\u0259st\u0259likl\u0259rin proqnozla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 oluna bil\u0259r. H\u0259ddind\u0259n art\u0131q ya\u015flanm\u0131\u015f orqanlara erk\u0259n m\u00fcdaxil\u0259 edilm\u0259kl\u0259 x\u0259st\u0259likl\u0259r ba\u015flamadan qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131na bil\u0259r. Bu yana\u015fma, tibbin g\u0259l\u0259c\u0259yind\u0259 \u201cx\u0259st\u0259likd\u0259n sonrak\u0131 m\u00fcalic\u0259\u201dd\u0259n \u201cx\u0259st\u0259likd\u0259n \u0259vv\u0259lki profilaktika\u201dya ke\u00e7idi m\u00fcmk\u00fcn ed\u0259 bil\u0259r. Haz\u0131rda bu analiz yaln\u0131z t\u0259dqiqat m\u0259qs\u0259dl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 olunur. Lakin alimin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, bu texnologiya yax\u0131n 2-3 il \u0259rzind\u0259 kommersiya m\u0259qs\u0259dil\u0259 d\u0259 \u0259l\u00e7atan ola bil\u0259r. Vyss-Coray, h\u0259m\u00e7inin \u201cTeal Omics\u201d v\u0259 \u201cVero Bioscience\u201d \u015firk\u0259tl\u0259rinin h\u0259mt\u0259sis\u00e7isidir v\u0259 bu texnologiyan\u0131n kommersiyala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 planlar\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259yir.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat AB\u015e Milli Sa\u011flaml\u0131q \u0130nstitutlar\u0131, S\u00fcd Yolu Fondu v\u0259 Stanford Alzheimer X\u0259st\u0259likl\u0259ri Ara\u015fd\u0131rma M\u0259rk\u0259zi t\u0259r\u0259find\u0259n maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilib.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/azertag.az\/xeber\/beynin_bioloji_yasi_uzunomurluluyu_mueyyen_edir___arasdirma-3652579\">azertag.az<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Stanford Universitetinin aliml\u0259ri orqanlar\u0131n bioloji ya\u015f\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259y\u0259 imkan ver\u0259n yeni \u00fcsul haz\u0131rlay\u0131blar. Ara\u015fd\u0131rmaya g\u00f6r\u0259, orqanlar\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 beynin bioloji ya\u015f\u0131 insan\u0131n \u00f6m\u00fcr uzunlu\u011fu v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 tutulma riski il\u0259 s\u0131x ba\u011fl\u0131d\u0131r. Professor Tony Vyss-Coray v\u0259 komandas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n apar\u0131lan ara\u015fd\u0131rma \u201cNature Medicine\u201d jurnal\u0131nda d\u0259rc olunub. Aliml\u0259r 40-70 ya\u015f aras\u0131nda 44 min 498 n\u0259f\u0259rin qan n\u00fcmun\u0259l\u0259rini [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/217392"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=217392"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/217392\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":217394,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/217392\/revisions\/217394"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=217392"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=217392"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=217392"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}