{"id":218048,"date":"2025-10-03T13:47:18","date_gmt":"2025-10-03T09:47:18","guid":{"rendered":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/?p=218048"},"modified":"2025-10-03T13:47:20","modified_gmt":"2025-10-03T09:47:20","slug":"aliml%c9%99r-suni-neyronlar-yarada-bilibl%c9%99r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/2025\/10\/03\/aliml%c9%99r-suni-neyronlar-yarada-bilibl%c9%99r\/","title":{"rendered":"Aliml\u0259r s\u00fcni neyronlar yarada bilibl\u0259r"},"content":{"rendered":"<p>Aliml\u0259r bioloji neyronlara uy\u011fun elektrik funksiyalar\u0131na malik s\u00fcni neyronlar yaratd\u0131qlar\u0131n\u0131 bildirirl\u0259r. Bu nailiyy\u0259t neyrodegenerativ x\u0259st\u0259likl\u0259rin, iflicin v\u0259 beyin neyronlar\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fc il\u0259 ba\u011fl\u0131 dig\u0259r v\u0259ziyy\u0259tl\u0259rin m\u00fcalic\u0259sini d\u0259yi\u015fdir\u0259 bil\u0259r.Massa\u00e7usets Universitetinin komandas\u0131 el\u0259 s\u00fcni neyronlar yarad\u0131b ki, onlar yaln\u0131z h\u0259qiqi neyronlar\u0131n davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 t\u0259qlid etmir, h\u0259m d\u0259 \u00f6l\u00e7\u00fc, enerji s\u0259rfiyyat\u0131, siqnal g\u00fcc\u00fc, zamanlama v\u0259 kimy\u0259vi siqnallara cavab bax\u0131m\u0131ndan onlara tam uy\u011fun g\u0259lir. Bu ir\u0259lil\u0259yi\u015f hesablama texnologiyalar\u0131n\u0131 v\u0259 tibbi sah\u0259ni d\u0259yi\u015f\u0259 bil\u0259r. \u201c\u018fvv\u0259lki s\u00fcni neyron versiyalar\u0131 bizim indi yaratd\u0131qlar\u0131m\u0131zdan 10 d\u0259f\u0259 \u00e7ox g\u0259rginlik v\u0259 100 d\u0259f\u0259 \u00e7ox enerji s\u0259rf edirdi\u201d &#8211; dey\u0259 i\u015fin h\u0259mm\u00fc\u0259llifi Jun Yao bildirib.<\/p>\n<p>\u0130ndi is\u0259 aliml\u0259r yaln\u0131z y\u00fcks\u0259k enerji s\u0259rfiyyat\u0131 problemini h\u0259ll etm\u0259yib, h\u0259m d\u0259 s\u00fcni neyronlar\u0131 real h\u00fcceyr\u0259l\u0259r\u0259 he\u00e7 bir z\u0259r\u0259r verm\u0259d\u0259n qo\u015fma\u011f\u0131 bacar\u0131blar. Yeni az enerji s\u0259rf ed\u0259n neyronun sirri elektrik istehsal etm\u0259k qabiliyy\u0259tin\u0259 d\u0259 malik olan Geobacter sulfurreducens bakteriyas\u0131ndan sintez edilmi\u015f z\u00fclal nanotelind\u0259 gizl\u0259nir. M\u00fc\u0259llifl\u0259r vur\u011fulay\u0131rlar ki, h\u0259l\u0259lik yaln\u0131z prototip yarad\u0131l\u0131b v\u0259 sistem orqanizm daxilind\u0259 s\u0131naqdan ke\u00e7irilm\u0259y\u0259 haz\u0131r deyil. Bununla bel\u0259, t\u0259tbiq perspektivl\u0259ri geni\u015fdir: pasiyentl\u0259rd\u0259 z\u0259d\u0259l\u0259nmi\u015f beyin z\u0259ncirl\u0259rinin \u0259v\u0259zl\u0259nm\u0259si, texnologiyan\u0131n beyin-komp\u00fcter interfeysl\u0259rinin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259si, h\u0259m\u00e7inin hesablama texnologiyalar\u0131n\u0131n g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si imkanlar\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irilir.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/technote.az\/texnologiya-xeberleri\/alimler-suni-neyronlar-yarada-bilibler\">technote.az<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aliml\u0259r bioloji neyronlara uy\u011fun elektrik funksiyalar\u0131na malik s\u00fcni neyronlar yaratd\u0131qlar\u0131n\u0131 bildirirl\u0259r. Bu nailiyy\u0259t neyrodegenerativ x\u0259st\u0259likl\u0259rin, iflicin v\u0259 beyin neyronlar\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fc il\u0259 ba\u011fl\u0131 dig\u0259r v\u0259ziyy\u0259tl\u0259rin m\u00fcalic\u0259sini d\u0259yi\u015fdir\u0259 bil\u0259r.Massa\u00e7usets Universitetinin komandas\u0131 el\u0259 s\u00fcni neyronlar yarad\u0131b ki, onlar yaln\u0131z h\u0259qiqi neyronlar\u0131n davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 t\u0259qlid etmir, h\u0259m d\u0259 \u00f6l\u00e7\u00fc, enerji s\u0259rfiyyat\u0131, siqnal g\u00fcc\u00fc, zamanlama v\u0259 kimy\u0259vi siqnallara cavab bax\u0131m\u0131ndan onlara [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/218048"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=218048"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/218048\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":218050,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/218048\/revisions\/218050"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=218048"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=218048"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=218048"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}