{"id":23450,"date":"2019-02-11T12:01:03","date_gmt":"2019-02-11T08:01:03","guid":{"rendered":"http:\/\/www.imm.az\/exp\/?p=23450"},"modified":"2019-02-11T12:14:47","modified_gmt":"2019-02-11T08:14:47","slug":"gork%c9%99mli-alim-mudrik-s%c9%99xsiyy%c9%99t-arif-pasayev-85","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/2019\/02\/11\/gork%c9%99mli-alim-mudrik-s%c9%99xsiyy%c9%99t-arif-pasayev-85\/","title":{"rendered":"G\u00f6rk\u0259mli alim, m\u00fcdrik \u015f\u0259xsiyy\u0259t &#8211; Arif Pa\u015fayev &#8211; 85"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/128403_5gd0szf44b.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-23451\" src=\"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/128403_5gd0szf44b-300x162.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"162\" srcset=\"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/128403_5gd0szf44b-300x162.jpg 300w, https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/128403_5gd0szf44b-768x415.jpg 768w, https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/128403_5gd0szf44b.jpg 900w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><strong>Kamillik an\u0131<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130nsan kainat\u0131n sirl\u0259rin\u0259 elmin g\u00fcc\u00fc il\u0259 vaqif olur. B\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t d\u00fcnyan\u0131 h\u0259r g\u00fcn add\u0131m-add\u0131m ir\u0259li aparan inki\u015faf prosesl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 aliml\u0259r\u0259 borcludur. M\u00fcasir h\u0259yat\u0131m\u0131z\u0131n t\u0259r\u0259qqi m\u0259nz\u0259r\u0259si onlar\u0131n f\u0259dakar z\u0259hm\u0259tinin, elmi k\u0259\u015ffl\u0259rinin n\u0259tic\u0259sidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u0259 q\u0259d\u0259r q\u0259rib\u0259 s\u0259sl\u0259ns\u0259 d\u0259, c\u0259miyy\u0259t bu z\u0259hm\u0259ti, d\u00f6vr\u00fcn texnoloji m\u00f6c\u00fcz\u0259l\u0259ri arxas\u0131ndan boylanan alim obraz\u0131n\u0131n \u0259z\u0259m\u0259tini b\u0259z\u0259n tam ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 g\u00f6r\u0259 bilmir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u00fcasir d\u00f6vr\u00fcn insan\u0131 modern t\u0259yyar\u0259l\u0259r\u0259 \u0259yl\u0259\u015fib c\u0259mi bir ne\u00e7\u0259 saat \u0259rzind\u0259 d\u00fcnyan\u0131n bu ba\u015f\u0131ndan o biri ba\u015f\u0131na yeti\u015fir. Yazd\u0131\u011f\u0131m\u0131z m\u0259ktub internetin k\u00f6m\u0259yi il\u0259 saniy\u0259l\u0259r sonra \u00fcnvan\u0131na \u00e7at\u0131r. Mobil texnologiyalar, az qala, b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyan\u0131 \u0259limizd\u0259ki balaca bir cihaz\u0131n ekran\u0131na s\u0131\u011fd\u0131r\u0131r. T\u0259kmil tibbi cihazlar\u0131n, yeni d\u0259rman vasit\u0259l\u0259rinin imkanlar\u0131 hesab\u0131na h\u0259r g\u00fcn Yer \u00fcz\u00fcn\u00fcn m\u00fcxt\u0259lif m\u0259kanlar\u0131nda minl\u0259rl\u0259 insan \u00f6l\u00fcm\u00fcn c\u0259ngind\u0259n qurtulur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">F\u0259rd olaraq h\u0259r birimiz bu imkanlardan b\u0259hr\u0259l\u0259nirik. Onlar\u0131 yaradanlara \u201c\u0259hs\u0259n\u201d deyirik. Amma b\u0259z\u0259n he\u00e7 f\u0259rqind\u0259 bel\u0259 olmuruq ki, b\u00fct\u00fcn bunlar aliml\u0259rin on ill\u0259rl\u0259 laboratoriyalarda, yaz\u0131 masalar\u0131 arxas\u0131nda, kitabxanalarda \u015fam kimi \u0259riy\u0259n \u00f6mr\u00fcn\u00fcn i\u015f\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Y\u00fcz ill\u0259r \u0259rzind\u0259 bir alim n\u0259slinin dig\u0259rin\u0259 \u00f6t\u00fcrd\u00fcy\u00fc n\u0259z\u0259ri-t\u0259cr\u00fcbi t\u0259dqiqatlar\u0131n, eksperimentl\u0259rin, ir\u0259li s\u00fcr\u00fcl\u0259n elmi n\u0259z\u0259riyy\u0259l\u0259rin u\u011furudur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Biz aliml\u0259ri dig\u0259r s\u0259n\u0259t sah\u0259l\u0259rinin m\u0259\u015fhur simalar\u0131 q\u0259d\u0259r tez-tez g\u00f6r\u0259 bilmirik. \u00c7\u00fcnki b\u00f6y\u00fck m\u0259nada elm \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259n daha \u00e7ox, \u0259sl aliml\u0259rin ortaya qoyduqlar\u0131 \u0259m\u0259kl\u0259, o \u0259m\u0259yin n\u0259tic\u0259l\u0259ri il\u0259 ifad\u0259 olunma\u011f\u0131, g\u00f6r\u00fcnm\u0259yi sevir. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 alimlik bir m\u0259n\u0259vi missiyad\u0131r. Bu missiya il\u0259 yola \u00e7\u0131xm\u0131\u015f bir g\u0259nci yaln\u0131z \u015fan-\u015f\u00f6hr\u0259t, ad-san, m\u0259\u015fhurluq, v\u0259zif\u0259, status, maddi s\u0259rv\u0259tl\u0259r maraqland\u0131racaqsa, o, elm\u0259 ciddi bir t\u00f6hf\u0259 ver\u0259 bilm\u0259y\u0259c\u0259k. Ola bil\u0259r ki, alim imici arxas\u0131nda can atd\u0131qlar\u0131n\u0131n \u00e7oxuna \u00e7ats\u0131n, amma \u0259g\u0259r s\u00f6hb\u0259t h\u00fcdudsuz elm d\u0259ryas\u0131n\u0131n bir damlas\u0131na \u00e7evrilm\u0259kd\u0259n, \u00f6z elmi irsi il\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k alim n\u0259sli \u00fc\u00e7\u00fcn yeni istiqam\u0259tl\u0259r a\u00e7maqdan gedirs\u0259, bu \u00fclvi niyy\u0259t\u0259 yeti\u015f\u0259 bilm\u0259y\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Yol<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u0259l\u0259 elm qap\u0131s\u0131n\u0131n kandar\u0131nda ik\u0259n ona \u0259n \u00e7ox \u0259yan olan h\u0259qiq\u0259t m\u0259hz bu idi. Z\u0259man\u0259sinin g\u00f6rk\u0259mli \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas aliml\u0259rind\u0259n birinin, \u0259s\u0259rl\u0259ri b\u00f6y\u00fck oxucu sevgisi qazanm\u0131\u015f m\u0259\u015fhur yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n ail\u0259sind\u0259 d\u00fcnyaya g\u0259lmi\u015fdi. \u018fsl alim z\u0259hm\u0259tinin n\u0259 oldu\u011funu, ka\u011f\u0131z-q\u0259l\u0259ml\u0259 ba\u015f-ba\u015fa dirig\u00f6zl\u00fc a\u00e7\u0131lan s\u0259h\u0259rl\u0259rin yaln\u0131z m\u0259n\u0259vi qazanc g\u0259tirdiyini, maddi faydalar\u0131n\u0131nsa \u015f\u0259xsi m\u0259nada bundan qat-qat az, \u00e7ox c\u00fczi oldu\u011funu yax\u015f\u0131 bilirdi. Amma bu yol onu maqnit kimi s\u00f6vq-t\u0259bii \u015f\u0259kild\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259 \u00e7\u0259kirdi. Elm onun \u015f\u00fcurlu se\u00e7imi idi. Bu yola do\u011fru ilk add\u0131mlar\u0131n\u0131 atark\u0259n, o, g\u0259l\u0259c\u0259k elmi k\u0259\u015ffl\u0259rd\u0259n, elm\u0259 ver\u0259c\u0259yi t\u00f6hf\u0259l\u0259rd\u0259n ba\u015fqa he\u00e7 n\u0259 g\u00f6zl\u0259mirdi. Yolun davam\u0131nda g\u00f6rd\u00fckl\u0259ri \u0259n \u00e7ox bunlar idi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">V\u0259 bu n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 m\u00fcmk\u00fcn q\u0259d\u0259r tez \u00e7atma\u011fa can at\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6z istiqam\u0259tini d\u0259 atas\u0131n\u0131n sah\u0259sind\u0259n tamam f\u0259rqli bir s\u0259mt\u0259 \u00e7evirmi\u015fdi ki, burada m\u0259hz \u00f6z\u00fc ola bilsin, onu ham\u0131 \u00f6z\u00fc kimi tan\u0131s\u0131n. \u00dcz\u0259rin\u0259 kimins\u0259 k\u00f6lg\u0259si d\u00fc\u015fm\u0259sin. B\u00f6y\u00fck elm yolunda onunla eyni m\u0259ram\u0131, d\u0259y\u0259rl\u0259ri payla\u015fan g\u0259nc fizikl\u0259rl\u0259 birg\u0259 add\u0131mlas\u0131n. Atas\u0131n\u0131n ad\u0131na, do\u011fulub b\u00f6y\u00fcd\u00fcy\u00fc oca\u011fa layiq \u00f6vlad oldu\u011funu bu yolda \u0259ld\u0259 etdiyi nailiyy\u0259tl\u0259rl\u0259 t\u0259sdiql\u0259sin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8230; Onda d\u00fcnyan\u0131n h\u0259r yerind\u0259 d\u0259qiq elml\u0259r\u0259 maraq g\u00f6st\u0259r\u0259n g\u0259ncl\u0259r aras\u0131nda fizikaya x\u00fcsusi bir vur\u011funluq vard\u0131. \u0130kinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259n sonra h\u0259r yerd\u0259 elmi-texniki t\u0259r\u0259qqinin ilk i\u015fart\u0131lar\u0131 g\u00f6r\u00fcnm\u0259y\u0259 ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. C\u0259mi bir ne\u00e7\u0259 il \u0259vv\u0259l\u0259 q\u0259d\u0259r az qala bir-birini q\u0131r\u0131b bitir\u0259c\u0259k b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t elm\u0259 tap\u0131n\u0131rd\u0131. \u0130nsan \u00f6vlad\u0131 anlay\u0131rd\u0131 ki, d\u00fcnyan\u0131n bu g\u00fcn\u00fc d\u0259, g\u0259l\u0259c\u0259yi d\u0259 ancaq elmd\u0259dir. O c\u0259miyy\u0259tl\u0259r ir\u0259li ged\u0259c\u0259kl\u0259r ki, nicat\u0131n\u0131 yaln\u0131z elmd\u0259 axtarm\u0131\u015f olsunlar. Bu h\u0259qiq\u0259ti d\u0259rk ed\u0259n bir \u00e7ox g\u0259nc h\u0259mkarlar\u0131 kimi o da, fizikan\u0131n g\u00fcc\u00fc il\u0259 d\u00fcnyan\u0131 d\u0259yi\u015fdir\u0259 bil\u0259c\u0259kl\u0259rin\u0259 inan\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Yola tan\u0131nm\u0131\u015f Az\u0259rbaycan yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131, g\u00f6rk\u0259mli \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas alim, professor Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin v\u0259 \u0259silli-n\u0259cab\u0259tli P\u00fcst\u0259 xan\u0131m\u0131n o\u011flu kimi \u00e7\u0131xm\u0131\u015fd\u0131. Bir ne\u00e7\u0259 ild\u0259n sonra art\u0131q onu elmi-ictimai \u00e7evr\u0259l\u0259rd\u0259 h\u0259r k\u0259s \u00f6z ad\u0131 il\u0259 tan\u0131y\u0131rd\u0131: akademik Arif Pa\u015fayev.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>S\u0131naqlar az olmad\u0131<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu ad\u0131n q\u0259rar tutdu\u011fu zirv\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259r ya\u015fanm\u0131\u015f \u00f6mr\u00fcn \u00fczl\u0259\u015fdiyi s\u0131naqlar az olmad\u0131. Amma bu s\u0131naqlardan m\u0259tinlikl\u0259 \u00e7\u0131xma\u011f\u0131 bacard\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">U\u015faql\u0131\u011f\u0131 \u00e7ox \u00e7\u0259tin ill\u0259r\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc. 1941-1951-ci ill\u0259rd\u0259, m\u00fcharib\u0259nin insanlar\u0131 minbir m\u0259\u015f\u0259qq\u0259tl\u0259 \u00fcz-\u00fcz\u0259 qoydu\u011fu zamanlarda Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259ki 164 sayl\u0131 orta m\u0259kt\u0259bd\u0259 ke\u00e7\u0259n \u015fagirdlik d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 kitablardak\u0131, m\u00fc\u0259lliml\u0259rin izahlar\u0131ndak\u0131 d\u0259rsl\u0259rd\u0259n \u0259lav\u0259, onu bir \u00f6m\u00fcr boyu izl\u0259y\u0259c\u0259k b\u00f6y\u00fck h\u0259yat d\u0259rsi d\u0259 alm\u0131\u015fd\u0131. Bu d\u0259rsin a\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131 \u0259sas keyfiyy\u0259tl\u0259r d\u00fcr\u00fcstl\u00fck, vicdan, \u0259dal\u0259t, m\u0259suliyy\u0259t, xeyirxahl\u0131q, m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fcl\u00fck idi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1951-ci ild\u0259 orta t\u0259hsilini ba\u015fa vurub g\u0259l\u0259c\u0259k arzular\u0131n\u0131n dal\u0131nca Bak\u0131dan \u00e7ox-\u00e7ox uzaqlara &#8211; Moskvaya \u00fcz tutdu. Moskva Elektrotexnika Rabit\u0259 \u0130nstitutunun t\u0259l\u0259b\u0259si kimi u\u015faql\u0131qdan k\u00f6n\u00fcl verdiyi fizika elminin d\u0259rinlikl\u0259rin\u0259 vaqif olduqca, qar\u015f\u0131da onu n\u0259 q\u0259d\u0259r a\u011f\u0131r z\u0259hm\u0259tin g\u00f6zl\u0259diyinin f\u0259rqind\u0259 idi. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 gec\u0259-g\u00fcnd\u00fcz oxuyurdu. Bir g\u00f6z q\u0131rp\u0131m\u0131nda ke\u00e7\u0259n t\u0259l\u0259b\u0259lik h\u0259yat\u0131ndan m\u00fcmk\u00fcn q\u0259d\u0259r s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259 etm\u0259y\u0259 can at\u0131rd\u0131. Bak\u0131da ona g\u00f6r\u0259 nigaranl\u0131q ke\u00e7ir\u0259n, ondan b\u00f6y\u00fck g\u00f6zl\u0259ntil\u0259ri olan do\u011fmalar\u0131 qar\u015f\u0131s\u0131nda m\u0259suliyy\u0259t hissini bir an bel\u0259 unutmurdu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Moskvada t\u0259l\u0259b\u0259 ik\u0259n atas\u0131na g\u00f6nd\u0259rdiyi m\u0259ktublar haz\u0131rda Nizami G\u0259nc\u0259vi ad\u0131na Milli Az\u0259rbaycan \u018fd\u0259biyyat\u0131 Muzeyinin Mir C\u0259lala h\u0259sr olunmu\u015f gu\u015f\u0259sind\u0259 qorunur. Filologiya elml\u0259ri doktoru, akademik Rafael H\u00fcseynov bir ne\u00e7\u0259 il \u0259vv\u0259l t\u0259dqiqat\u00e7\u0131 mara\u011f\u0131 il\u0259 bu m\u0259ktublar\u0131 ara\u015fd\u0131rm\u0131\u015fd\u0131. H\u0259min m\u0259ktublardak\u0131 s\u0259tirl\u0259r\u0259, onlar\u0131n ata-o\u011ful m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin\u0259 istinad\u0259n bel\u0259 bir q\u0259na\u0259tini b\u00f6l\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc ki, o k\u00f6hn\u0259 n\u0259sil, x\u00fcsus\u0259n ziyal\u0131 ail\u0259l\u0259r \u00f6vladlar\u0131na m\u00fcnasib\u0259td\u0259 daha t\u0259l\u0259bkar, daha ciddi, daha m\u0259suliyy\u0259tli idil\u0259r. \u201cMir C\u0259lal universitet professoru idi v\u0259 o d\u00f6vr \u00fc\u00e7\u00fcn kifay\u0259t q\u0259d\u0259r y\u00fcks\u0259k m\u0259vacib al\u0131rd\u0131, yaz\u0131\u00e7\u0131 idi, vaxta\u015f\u0131r\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259ri n\u0259\u015fr edilirdi, qonorarlar g\u0259lirdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Amma macal verm\u0259yibl\u0259r u\u015faqlar \u0259rk\u00f6y\u00fcnl\u0259\u015fsin, \u00f6vladlar\u0131 aza qane olma\u011fa, israf\u00e7\u0131l\u0131qdan aral\u0131 dayanma\u011fa al\u0131\u015fd\u0131rm\u0131\u015fd\u0131lar. Ail\u0259 t\u0259rbiy\u0259si nec\u0259 m\u00fck\u0259mm\u0259l qurulmu\u015fdusa, h\u0259tta k\u0259nar \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 olanda bel\u0259 u\u015faqlar ata-ana n\u0259zar\u0259tini hiss edirdil\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Arif t\u0259l\u0259b\u0259dir, Moskvadad\u0131r, h\u0259m, y\u0259qin ki, valideynl\u0259rinin d\u00f6n\u0259-d\u00f6n\u0259 x\u0259b\u0259rdarl\u0131qlar\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259, h\u0259m d\u0259 el\u0259 \u00f6z f\u0259hmiyl\u0259 anlay\u0131r ki, Bak\u0131da evd\u0259kil\u0259r \u0259n \u00e7ox n\u0259d\u0259n narahat ola bil\u0259rl\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nigaran qalarlar ki, \u00f6z\u00fcn\u00fc soyu\u011fa ver\u0259 bil\u0259r, nigaran qalarlar ki, n\u0259h\u0259ng, g\u00f6z\u0259l Moskvadak\u0131 asud\u0259liyi n\u0259 \u015f\u0259kild\u0259s\u0259 d\u0259rsl\u0259rin\u0259 t\u0259sir ed\u0259r v\u0259 bu q\u0259bil \u015feyl\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6z\u00fc bunlar\u0131n yada sal\u0131nmas\u0131ndan \u00f6nc\u0259 Bak\u0131dak\u0131lar\u0131 sakitl\u0259\u015fdirir: \u201cMoskvada bu g\u00fcn qar ya\u011fma\u011fa ba\u015flay\u0131b. M\u0259n \u00f6z\u00fcm\u0259 900 manata bir palto alm\u0131\u015fam. Sizd\u0259n xahi\u015f edir\u0259m, nigaran qalmay\u0131n. Siz el\u0259 bilm\u0259yin m\u0259n \u00e7ox g\u0259zir\u0259m. Xeyr! D\u0259rsl\u0259r \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fir, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 ba\u015fqa i\u015fl\u0259rl\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olma\u011fa vaxt yoxdur\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Xatir\u0259 olaraq qals\u0131n dey\u0259 \u015f\u0259kill\u0259r \u00e7\u0259km\u0259k ist\u0259yir v\u0259 ail\u0259d\u0259n indiki bir \u00e7oxlar\u0131 kimi t\u0259l\u0259b yox, ehtiyatla, sanki bir az da \u00f6z\u00fcn\u0259 haqq qazand\u0131rma\u011fa \u00e7al\u0131\u015faraq xahi\u015f edir: \u201cFotoaparat\u0131 yollay\u0131n. \u00c7ox xahi\u015f edir\u0259m, el\u0259 bilm\u0259yin g\u0259zm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn. Narahat olmay\u0131n ki, bu m\u0259nim d\u0259rsl\u0259rim\u0259 mane ola bil\u0259r. Moskvada adam soyuqdan bilmir ba\u015f\u0131n\u0131 harada gizl\u0259tsin\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu s\u0259tirl\u0259r 60 ild\u0259n d\u0259 bir az \u0259vv\u0259l yaz\u0131l\u0131b. Ancaq o s\u0259tirl\u0259rin i\u00e7ind\u0259 bug\u00fcn\u00fcn g\u0259ncliyin\u0259 d\u0259, valideynl\u0259rin\u0259 d\u0259 g\u00f6rk olan t\u0259f\u0259rr\u00fcatlar, inc\u0259 i\u015far\u0259l\u0259r var. O t\u0259rbiy\u0259nin, \u00f6vlada o c\u00fcr g\u00fcz\u0259\u015ftsiz m\u0259h\u0259bb\u0259tin, \u00f6vladlar\u0131n da o sayaq s\u00f6z\u0259baxan, ba\u015f\u0131a\u015fa\u011f\u0131, intizaml\u0131 olmas\u0131n\u0131n n\u0259tic\u0259sidir ki, sad\u0259 bir t\u0259l\u0259b\u0259 qar\u015f\u0131s\u0131na qoydu\u011fu b\u00fct\u00fcn m\u0259qs\u0259dl\u0259r\u0259 \u00e7atd\u0131 v\u0259 ad\u0131n\u0131 d\u00fcnyan\u0131n elm tarixin\u0259 h\u0259kk etdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u00d6z m\u0259kt\u0259bi olan alim<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Onu elmi titullar, d\u0259r\u0259c\u0259l\u0259r o q\u0259d\u0259r d\u0259 maraqland\u0131rm\u0131rd\u0131. \u018fsas niyy\u0259ti b\u00fct\u00fcn h\u0259yat\u0131n\u0131 elm\u0259 h\u0259sr etm\u0259k, \u00f6z sah\u0259sinin \u0259sl bilicisin\u0259 \u00e7evrilm\u0259k idi. Bu ist\u0259kl\u0259 Moskva Elektrotexnika Rabit\u0259 \u0130nstitutundan ba\u015flanan t\u0259l\u0259b\u0259lik h\u0259yat\u0131 Odessa Elektrotexnika Rabit\u0259 \u0130nstitutunda davam etdi. 1957-ci ild\u0259 buradan m\u0259zun olaraq Az\u0259rbaycan Milli Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n Fizika \u0130nstitutunda f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flad\u0131. G\u0259nc radiofizik se\u00e7diyi elm sah\u0259sind\u0259 ged\u0259n prosesl\u0259ri, d\u00f6vr\u00fcn inki\u015faf meyll\u0259rini diqq\u0259tl\u0259 izl\u0259yirdi. G\u00f6r\u00fcrd\u00fc ki, yar\u0131mke\u00e7iricil\u0259r fizikas\u0131 elm v\u0259 texnikan\u0131n bir \u00e7ox sah\u0259l\u0259rin\u0259 siray\u0259t etm\u0259kd\u0259dir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu elmi istiqam\u0259tin perspektivl\u0259rini n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq yar\u0131mke\u00e7irici cihazlar v\u0259 yar\u0131mke\u00e7iricil\u0259r fizikas\u0131n\u0131 \u0259sas t\u0259dqiqat sah\u0259si kimi m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirdi. Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 1960-1964-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 Moskvadak\u0131 D\u00f6vl\u0259t Nadir Metallar \u0130nstitutunun (Q\u0130REDMET) aspiranturas\u0131nda t\u0259hsil ald\u0131. 1965-ci ild\u0259 \u201cY\u00fcks\u0259k v\u0259 ifraty\u00fcks\u0259k tezlikl\u0259rd\u0259 yar\u0131mke\u00e7irici materiallar\u0131n parametrl\u0259rinin kontakts\u0131z \u00f6l\u00e7\u00fclm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn \u00fcsul v\u0259 cihazlar\u0131n i\u015fl\u0259nm\u0259si\u201d m\u00f6vzusunda namiz\u0259dlik dissertasiyas\u0131n\u0131 u\u011furla m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259r\u0259k fizika-riyaziyyat elml\u0259ri namiz\u0259di oldu. Bununla da g\u0259nc alimin sovet elmi m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259ri s\u0131ras\u0131nda material v\u0259 m\u0259mulatlar\u0131n elektromaqnit n\u0259zar\u0259t \u00fcsullar\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 prosesind\u0259 yax\u0131ndan i\u015ftirak\u0131 ba\u015fland\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Elmi axtar\u0131\u015flar\u0131n\u0131 u\u011furla davam etdir\u0259n Arif Pa\u015fayev 1978-ci ild\u0259 \u201cYar\u0131mke\u00e7iricil\u0259rin z\u0259d\u0259siz \u00fcsullarla t\u0259dqiqatlar\u0131n\u0131n fiziki \u0259saslar\u0131, inki\u015faf prinsipl\u0259ri v\u0259 t\u0259tbiqi perspektivl\u0259ri\u201d m\u00f6vzusunda doktorluq dissertasiyas\u0131n\u0131 da m\u00fcv\u0259ff\u0259qiyy\u0259tl\u0259 m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259r\u0259k fizika-riyaziyyat elml\u0259ri doktoru alimlik d\u0259r\u0259c\u0259sin\u0259 layiq g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, \u0259sl alimin iki \u00f6mr\u00fc olur. Bunlardan biri b\u00fct\u00fcn insanlar kimi ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 fiziki \u00f6m\u00fcrd\u00fcr. \u0130kinci \u00f6m\u00fcrs\u0259, fiziki h\u0259yat\u0131ndan elmi-t\u0259dqiqat i\u015fl\u0259rin\u0259 ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131 ill\u0259rd\u0259n ibar\u0259tdir. Arif Pa\u015fayevin d\u0259 elektromaqnit n\u0259zar\u0259t fizikas\u0131n\u0131n v\u0259 yar\u0131mke\u00e7iricil\u0259rin parametrl\u0259rinin \u00f6l\u00e7\u00fclm\u0259si metodlar\u0131n\u0131n elmi \u0259saslar\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131 v\u0259 t\u0259dqiqind\u0259 ya\u015fanm\u0131\u015f alim \u00f6mr\u00fc 60 ild\u0259n \u00e7oxdur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Akademik Arif Pa\u015fayev 2 elmi k\u0259\u015ffin, 25 m\u00fc\u0259lliflik \u015f\u0259had\u0259tnam\u0259sinin, 59 patentin, 800-d\u0259n \u00e7ox elmi \u0259s\u0259rin, 105 monoqrafiya, d\u0259rslik v\u0259 d\u0259rs v\u0259saitinin, m\u00fc\u0259llifidir. Onun fizikan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif sah\u0259l\u0259rin\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f 300-\u0259 yax\u0131n elmi \u0259s\u0259ri xarici n\u00fcfuzlu jurnallarda \u00e7ap olunmu\u015fdur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">R\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131nda 11 aspirant v\u0259 dissertant namiz\u0259dlik dissertasiyas\u0131 m\u00fcdafi\u0259 edib. T\u0259dqiqat sah\u0259si \u00fczr\u0259 15 doktorluq dissertasiyas\u0131n\u0131n m\u0259sl\u0259h\u0259t\u00e7isi olub. Rusiyada, Ukraynada, Latviyada, Estoniyada v\u0259 Az\u0259rbaycanda m\u00fcdafi\u0259 olunmu\u015f bir \u00e7ox doktorluq dissertasiyalar\u0131 \u00fczr\u0259 r\u0259smi opponent kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib. T\u0259sad\u00fcfi deyil ki, akademik Arif Pa\u015fayev haql\u0131 olaraq y\u00fcks\u0259k v\u0259 ifraty\u00fcks\u0259k tezlikl\u0259r sah\u0259sind\u0259 materiallar\u0131n kontakts\u0131z \u00fcsullarla t\u0259dqiqat\u0131n\u0131n fiziki \u0259saslar\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131s\u0131 say\u0131l\u0131r. Az\u0259rbaycanda bu elmi m\u0259kt\u0259bin banisi m\u0259hz odur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>U\u011furlar, nailiyy\u0259tl\u0259r: alim \u0259m\u0259yin\u0259 veril\u0259n qiym\u0259t<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Arif m\u00fc\u0259llimin elmi t\u0259dqiqatlara ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 ilk ill\u0259rd\u0259n ir\u0259li s\u00fcrd\u00fcy\u00fc \u0259sas prinsipl\u0259rd\u0259n biri fundamental fizikan\u0131n texnika il\u0259 v\u0259hd\u0259t \u015f\u0259klind\u0259 inki\u015faf etdirilm\u0259si idi. Bu x\u00fcsusda h\u0259r zaman deyirdi: \u201cN\u0259z\u0259ri v\u0259 eksperimental elmi n\u0259tic\u0259l\u0259r o zaman h\u0259yata v\u0259siq\u0259 al\u0131r ki, onlar praktikada istifad\u0259 olunur. Bu n\u0259tic\u0259l\u0259r say\u0259sind\u0259 yeni fiziki hadis\u0259l\u0259r\u0259 \u0259saslanan cihazlar layih\u0259l\u0259ndirilir, istehsal v\u0259 t\u0259tbiq edilir\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">O, \u00f6z t\u0259dqiqatlar\u0131nda bu prinsip\u0259 h\u0259r zaman \u0259m\u0259l edirdi. M\u00fcr\u0259kk\u0259b t\u0259rkibli yar\u0131mke\u00e7irici birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rin monokristallar\u0131n\u0131 al\u0131r, onlar\u0131n xass\u0259l\u0259rini t\u0259dqiq ed\u0259r\u0259k prinsipc\u0259 yeni qanunauy\u011funluqlar v\u0259 fiziki hadis\u0259l\u0259r a\u015fkara \u00e7\u0131xarmaqla kifay\u0259tl\u0259nmir, h\u0259m d\u0259 onlar\u0131n \u0259sas\u0131nda m\u00fcasir t\u0259l\u0259bl\u0259r\u0259 cavab ver\u0259n cihazlar yaratmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 t\u0259cr\u00fcbi-konstruktor i\u015fl\u0259ri g\u00f6r\u00fcr v\u0259 \u0259ld\u0259 etdiyi elmi tap\u0131nt\u0131lar yeni-yeni cihazlar\u0131n istehsal\u0131na v\u0259sil\u0259 olurdu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Elmi innovasiyalar\u0131n \u00f6lk\u0259nin g\u0259l\u0259c\u0259k inki\u015faf\u0131ndak\u0131 rolunu d\u00fczg\u00fcn d\u0259y\u0259rl\u0259ndir\u0259n ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin diqq\u0259t v\u0259 qay\u011f\u0131s\u0131 say\u0259sind\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 mikroelektronika s\u0259nayesinin s\u00fcr\u0259tli inki\u015fafa ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 70-ci ill\u0259rd\u0259 Arif Pa\u015fayevin \u00f6z t\u0259dqiqatlar\u0131 il\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131 yeni n\u0259z\u0259ri-t\u0259cr\u00fcbi istiqam\u0259t tarixi \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131rd\u0131. T\u0259sad\u00fcfi deyil ki, 1972-ci ilin sentyabr\u0131nda Az\u0259rbaycanda r\u0259smi s\u0259f\u0259rd\u0259 olan, SSR\u0130 Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n Prezidenti, d\u00fcnya \u015f\u00f6hr\u0259tli alim M\u0131stislav Keld\u0131\u015f m\u0259hz Arif Pa\u015fayevin r\u0259hb\u0259rlik etdiyi Az\u0259rbaycan Elml\u0259r Akademiyas\u0131 Fizika \u0130nstitutunun Z\u0259d\u0259siz \u00f6l\u00e7m\u0259 v\u0259 n\u0259zar\u0259tin fiziki \u00fcsullar\u0131 laboratoriyas\u0131na t\u0259\u015frif buyurmu\u015fdu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cAvtonom hidroakustika informasiya sistemi\u201dnin yarad\u0131lmas\u0131 sah\u0259sind\u0259ki kompleks i\u015fl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 1991-ci ild\u0259 o, Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t m\u00fckafat\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Alim \u0259m\u0259yin\u0259 veril\u0259n qiym\u0259t bununla m\u0259hdudla\u015fm\u0131rd\u0131. Arif m\u00fc\u0259llimin \u00f6l\u00e7m\u0259 sisteml\u0259ri, qur\u011fu v\u0259 cihazlar\u0131 bundan \u0259vv\u0259l v\u0259 sonra da m\u00fcxt\u0259lif s\u0259rgil\u0259rd\u0259 birinci d\u0259r\u0259c\u0259li diplom, medal v\u0259 m\u00fckafatlara layiq g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fc. H\u0259l\u0259 sovet d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 bu sah\u0259d\u0259 ixtiralar\u0131na g\u00f6r\u0259 ona \u201cSSR\u0130-nin ixtira\u00e7\u0131s\u0131\u201d f\u0259xri ad\u0131\u00a0 verilmi\u015fdi. Kontakts\u0131z n\u0259zar\u0259t yar\u0131mke\u00e7iricil\u0259r fizikas\u0131n\u0131n v\u0259 \u00f6l\u00e7m\u0259 istiqam\u0259tl\u0259rinin elmi \u0259saslar\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131 v\u0259 praktikaya t\u0259tbiqi sah\u0259sind\u0259 g\u00f6rd\u00fcy\u00fc i\u015fl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 g\u00f6rk\u0259mli alim Beyn\u0259lxalq \u018fqli M\u00fclkiyy\u0259t T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n \u201cQ\u0131z\u0131l medal\u0131\u201d il\u0259 t\u0259ltif olunmu\u015fdu. Bel\u0259 bir n\u00fcfuzlu beyn\u0259lxalq m\u00fckafata layiq g\u00f6r\u00fclm\u0259si b\u00f6y\u00fck alimin elmi-texniki u\u011furlar\u0131n\u0131n v\u0259 n\u00fcfuzunun b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada tan\u0131nmas\u0131n\u0131n \u0259yani t\u0259c\u0259ss\u00fcm\u00fcd\u00fcr. Oras\u0131n\u0131 da x\u00fcsusi qeyd ed\u0259k ki, bu medal\u0131 Az\u0259rbaycana ilk d\u0259f\u0259 m\u0259hz akademik Arif Pa\u015fayev g\u0259tirib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bundan \u0259lav\u0259, Arif Pa\u015fayev elm sah\u0259sind\u0259 qazand\u0131\u011f\u0131 y\u00fcks\u0259k nailiyy\u0259tl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 Y.M\u0259mm\u0259d\u0259liyev ad\u0131na Q\u0131z\u0131l medala v\u0259 \u0130ngilt\u0259r\u0259 Beyn\u0259lxalq Bioqrafiya M\u0259rk\u0259zinin Q\u0131z\u0131l medal\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcl\u00fcb. Elm v\u0259 t\u0259hsil sah\u0259sind\u0259ki layiqli xidm\u0259tl\u0259rini n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq ona Beyn\u0259lxalq Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n \u201cQ\u0131z\u0131l ni\u015fan\u0131\u201d t\u0259qdim olunub. Akademik \u201cVEKTOR\u201d &#8211; Beyn\u0259lxalq Elm M\u0259rk\u0259zi M\u00fckafat Komissiyas\u0131n\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irdiyi \u201cAz\u0259rbaycan\u0131n tan\u0131nm\u0131\u015f aliml\u0259ri\u201d beyn\u0259lxalq layih\u0259sinin d\u0259 qalibi olub v\u0259 \u201cXXI \u0259srin tan\u0131nm\u0131\u015f alimi\u201d beyn\u0259lxalq diplomu il\u0259 t\u0259ltif edilib. B\u00fct\u00fcn bunlarla yana\u015f\u0131, Arif Pa\u015fayev Az\u0259rbaycan elmini d\u00fcnyada layiqinc\u0259 t\u0259msil etdiyin\u0259 g\u00f6r\u0259 Beyn\u0259lxalq M\u00fch\u0259ndislik Akademiyas\u0131n\u0131n yubiley Q\u0131z\u0131l medal\u0131na, \u00dcmumd\u00fcnya S\u00fclh \u015euras\u0131n\u0131n \u201cD\u00fcnyan\u0131n s\u0259firi\u201d beyn\u0259lxalq diplomuna, Ukrayna Milli Aviasiya Universitetinin f\u0259xri doktoru, Vyana Beyn\u0259lxalq Universitetinin f\u0259xri professoru ad\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcl\u00fcb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Az\u0259rbaycan elminin, t\u0259hsilinin inki\u015faf\u0131nda m\u00fcst\u0259sna xidm\u0259tl\u0259ri olan akademik bu xidm\u0259tl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n y\u00fcks\u0259k d\u00f6vl\u0259t m\u00fckafatlar\u0131 &#8211; \u201c\u015e\u00f6hr\u0259t\u201d, \u201c\u015e\u0259r\u0259f\u201d v\u0259 \u201c\u0130stiqlal\u201d ordenl\u0259ri il\u0259 d\u0259 t\u0259ltif edilib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">O, m\u00fcxt\u0259lif elmi qurumlarda da t\u0259msil olunur. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Ali Attestasiya Komissiyas\u0131n\u0131n Ekspert \u015euras\u0131n\u0131n, Tbilisi Texniki Universitetind\u0259 \u018frazi \u015euras\u0131n\u0131n \u00fczv\u00fcd\u00fcr. AMEA-da cihazqay\u0131rma \u00fczr\u0259 Elmi \u015euran\u0131n s\u0259dri, Az\u0259rbaycan Milli Aerokosmik Agentliyi v\u0259 Milli Aviasiya Akademiyas\u0131 n\u0259zdind\u0259 birl\u0259\u015fmi\u015f ixtisasla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u015furan\u0131n h\u0259ms\u0259dridir. D\u00f6vl\u0259tl\u0259raras\u0131 Aviasiya Komit\u0259si n\u0259zdind\u0259 aviasiya m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rinin haz\u0131rlanmas\u0131 \u00fczr\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirm\u0259 \u015furas\u0131n\u0131n \u00fczv\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Alim beyn\u0259lxalq elmi \u00e7evr\u0259l\u0259rd\u0259 d\u0259 b\u00f6y\u00fck n\u00fcfuz sahibidir. Arif Pa\u015fayevin Beyn\u0259lxalq N\u0259qliyyat Akademiyas\u0131n\u0131n, Beyn\u0259lxalq M\u00fch\u0259ndislik Akademiyas\u0131n\u0131n, Beyn\u0259lxalq Ekoenergetika Akademiyas\u0131n\u0131n, Beyn\u0259lxalq Elml\u0259r\u00a0 Akademiyas\u0131n\u0131n, Beyn\u0259lxalq \u0130nformatla\u015fd\u0131rma Akademiyas\u0131n\u0131n, Beyn\u0259lxalq Kosmonavtika Akademiyas\u0131n\u0131n h\u0259qiqi \u00fczv\u00fc olmas\u0131 qlobal akademik dair\u0259l\u0259rin Az\u0259rbaycan alimin\u0259 olan y\u00fcks\u0259k m\u00fcnasib\u0259tinin, onun \u0259ld\u0259 etdiyi elmi nailiyy\u0259tl\u0259rin miqyas\u0131n\u0131n t\u0259zah\u00fcr\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Akademik Arif Pa\u015fayev Milli Aviasiya Akademiyas\u0131 n\u0259zdind\u0259 dissertasiya m\u00fcdafi\u0259si \u00fczr\u0259 ixtisasla\u015fm\u0131\u015f \u015euran\u0131n s\u0259dri, Milli Aviasiya Akademiyas\u0131 \u201cElmi m\u0259cmu\u0259l\u0259r\u201d jurnal\u0131n\u0131n, \u201cElmi \u0259s\u0259rl\u0259r\u201d toplusunun, \u201cS\u0259ma\u201d elmi-populyar jurnal\u0131n\u0131n, Az\u0259rbaycan M\u00fch\u0259ndislik Akademiyas\u0131n\u0131n X\u0259b\u0259rl\u0259ri jurnal\u0131n\u0131n ba\u015f redaktorudur, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Nazirl\u0259r Komit\u0259si yan\u0131nda Kosmik m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 \u015furan\u0131n s\u0259dri, Az\u0259rbaycan M\u00fch\u0259ndislik Akademiyas\u0131n\u0131n prezidentidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>T\u0259hsil t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131s\u0131: Milli Aviasiya Akademiyas\u0131n\u0131n rektoru<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Arif Pa\u015fayev 1971-ci ild\u0259n 1996-c\u0131 il\u0259d\u0259k AMEA-n\u0131n Fizika \u0130nstitutunun \u201cZ\u0259d\u0259siz \u00f6l\u00e7m\u0259 v\u0259 n\u0259zar\u0259tin fiziki \u00fcsullar\u0131\u201d laboratoriyas\u0131na r\u0259hb\u0259rlik etmi\u015f v\u0259 elmi t\u0259dqiqat i\u015fl\u0259rind\u0259n \u0259lav\u0259, bacar\u0131ql\u0131 elm meneceri oldu\u011funu da d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 s\u00fcbuta yetirmi\u015fdi. Fizika \u0130nstitutunun elmi istiqam\u0259tl\u0259rinin m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259 o, h\u0259r zaman x\u00fcsusi f\u0259all\u0131q g\u00f6st\u0259rirdi. Bu bacar\u0131\u011f\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq 1996-c\u0131 ild\u0259 d\u00f6vl\u0259t onun qar\u015f\u0131s\u0131nda daha bir m\u00fch\u00fcm v\u0259zif\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirdi. Arif Pa\u015fayev Az\u0259rbaycan Milli Aviasiya Akademiyas\u0131n\u0131n rektoru v\u0259zif\u0259sin\u0259 t\u0259yin edildi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Akademiyan\u0131n m\u00fcasir inki\u015faf s\u0259viyy\u0259sini, maddi-texniki bazas\u0131n\u0131, region ali m\u0259kt\u0259bl\u0259ri aras\u0131ndak\u0131 n\u00fcfuzunu, haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 ixtisasl\u0131 kadrlar\u0131n pe\u015f\u0259karl\u0131\u011f\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq bu ali t\u0259hsil qurumunun ad\u0131 indi \u00e7ox y\u00fcks\u0259k s\u0259sl\u0259nir. Amma Arif m\u00fc\u0259llim bu v\u0259zif\u0259y\u0259 t\u0259yinat alanda Milli Aviasiya Akademiyas\u0131 t\u0259xmin\u0259n texniki pe\u015f\u0259 m\u0259kt\u0259bi s\u0259viyy\u0259sind\u0259 t\u0259dris m\u00fc\u0259ssis\u0259si idi. Bu g\u00fcn is\u0259 Az\u0259rbaycan Milli Aviasiya Akademiyas\u0131n\u0131n regionun \u0259n m\u00f6t\u0259b\u0259r ali t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259n biri oldu\u011funu qeyd etm\u0259y\u0259n yoxdur. \u00c7oxlar\u0131 is\u0259 bu y\u00fcks\u0259k nailiyy\u0259tin nec\u0259 g\u0259rgin z\u0259hm\u0259t bahas\u0131na \u0259ld\u0259 olunmas\u0131ndan b\u0259lk\u0259 d\u0259 x\u0259b\u0259rsizdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u0259hz Arif Pa\u015fayevin g\u0259rgin \u0259m\u0259yi say\u0259sind\u0259 1996-c\u0131 ild\u0259n sonra q\u0131sa vaxt \u0259rzind\u0259 Milli Aviasiya Akademiyas\u0131nda intensiv inki\u015faf d\u00f6vr\u00fc ba\u015fland\u0131. Akademiyan\u0131n maddi-texniki bazas\u0131 g\u00fccl\u0259ndirildi. Burada d\u0259rsl\u0259rin Az\u0259rbaycan dilind\u0259 ke\u00e7irilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 ana dilimizd\u0259 d\u0259rslikl\u0259r, \u0259yani v\u0259saitl\u0259r yarad\u0131ld\u0131. T\u0259dris prosesind\u0259 informasiya-kommunikasiya texnologiyalar\u0131 t\u0259tbiq edildi. Yeni komp\u00fcter sinifl\u0259ri a\u00e7\u0131ld\u0131. Z\u0259ngin elektron kitabxana t\u0259l\u0259b\u0259 v\u0259 m\u00fc\u0259llim hey\u0259tinin istifad\u0259sin\u0259 verildi. M\u00fcasir elektron d\u0259rslikl\u0259r, o c\u00fcml\u0259d\u0259n, multimedia \u00f6yr\u0259dici proqramlar haz\u0131rland\u0131. T\u0259l\u0259b\u0259 v\u0259 m\u00fc\u0259lliml\u0259r\u0259 d\u00fcnyan\u0131n m\u0259\u015fhur kitabxanalar\u0131na \u00e7\u0131x\u0131\u015f imkanlar\u0131 yarad\u0131ld\u0131. Respublikam\u0131zda ilk d\u0259f\u0259 olaraq b\u00fct\u00fcn f\u0259nl\u0259r \u00fczr\u0259 semestr imtahanlar\u0131n\u0131n informasiya-kommunikasiya texnologiyalar\u0131ndan istifad\u0259 etm\u0259kl\u0259 test \u00fcsulu il\u0259 bu ali t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259sind\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si d\u0259 milli t\u0259hsil tariximizin Milli Aviasiya Akademiyas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 maraql\u0131 fakt\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bel\u0259likl\u0259, akademik Arif Pa\u015fayev z\u0259hm\u0259ti, y\u00fcks\u0259k t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131q qabiliyy\u0259ti, \u0259n \u0259sas\u0131 is\u0259 v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rliyi, ziyal\u0131 kimi m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 sadiqliyi bu m\u00fc\u0259ssis\u0259ni m\u00fcasir, Avropa tipli universitet s\u0259viyy\u0259sin\u0259 y\u00fcks\u0259ltdi. O, \u00f6z geni\u015f erudisiyas\u0131 v\u0259 d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn g\u00fcc\u00fc il\u0259 burada t\u0259hsil prosesini d\u00fczg\u00fcn istiqam\u0259tl\u0259ndirdi. Akademiya milli aviasiyam\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn y\u00fcks\u0259k haz\u0131rl\u0131\u011fa malik ixtisasl\u0131 kadrlar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131na nail oldu. Bununla da \u00f6lk\u0259mizin xaricd\u0259 b\u00f6y\u00fck v\u0259saitl\u0259r hesab\u0131na m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r haz\u0131rlamaq v\u0259 ya ba\u015fqa \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n xarici m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r d\u0259v\u0259t etm\u0259k ehtiyac\u0131 aradan qalxd\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Ustad<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u00fcxt\u0259lif beyn\u0259lxalq avia\u015firk\u0259tl\u0259r\u0259 aid t\u0259yyar\u0259l\u0259rd\u0259 u\u00e7u\u015f t\u0259cr\u00fcb\u0259si ya\u015fam\u0131\u015f h\u0259r k\u0259s t\u0259sdiql\u0259y\u0259 bil\u0259r ki, Az\u0259rbaycan pilotlar\u0131 \u00f6z s\u0259ri\u015ft\u0259l\u0259rin\u0259, m\u00fcr\u0259kk\u0259b hava g\u0259mil\u0259rini pe\u015f\u0259kar t\u0259rzd\u0259 idar\u0259etm\u0259 t\u0259cr\u00fcb\u0259l\u0259rin\u0259, s\u0259rni\u015finl\u0259rd\u0259 yaratd\u0131qlar\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik, rahatl\u0131q v\u0259 m\u0259mnuniyy\u0259t duy\u011fusuna g\u00f6r\u0259 d\u00fcnyan\u0131n \u0259n yax\u015f\u0131lar\u0131 s\u0131ras\u0131ndad\u0131rlar. Bu pe\u015f\u0259karl\u0131\u011f\u0131 hiss ed\u0259nd\u0259, t\u0259yyar\u0259nin \u015fturval\u0131 arxas\u0131ndak\u0131 milli simal\u0131, milli ad-soyadl\u0131, ana dilimizd\u0259 dan\u0131\u015fan g\u0259nc \u015fahinl\u0259ri g\u00f6r\u0259nd\u0259 adam\u0131n k\u00f6ks\u00fc q\u00fcrur hissi il\u0259 dolur. V\u0259 h\u0259yat\u0131m\u0131z\u0131 \u0259minlikl\u0259 etibar etdiyimiz bu i\u015f\u0131ql\u0131 g\u0259ncl\u0259ri bel\u0259 pe\u015f\u0259kar \u015f\u0259kild\u0259 yeti\u015fdirmi\u015f, onlar\u0131n ayd\u0131n \u00e7\u00f6hr\u0259sin\u0259 \u00f6z ziyal\u0131 simas\u0131ndan, intellektind\u0259n, \u0259xlaq v\u0259 m\u0259n\u0259viyyat\u0131ndan nur pay\u0131 vermi\u015f ustada &#8211; akademik Arif Pa\u015fayev\u0259 minn\u0259tdarl\u0131q duy\u011fusu ba\u015f qald\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Az\u0259rbaycan Milli Aviasiya Akademiyas\u0131 bu g\u00fcn b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada tan\u0131nan ali t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rimizd\u0259ndir. D\u00f6vl\u0259tl\u0259raras\u0131 Aviasiya Komit\u0259sinin q\u0259rar\u0131 il\u0259 akademiya \u201cM\u00fclki Aviasiya ali t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259si\u201d sertifikat\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcl\u00fcb v\u0259 Beyn\u0259lxalq M\u00fclki Aviasiya T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n ali t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259ri siyah\u0131s\u0131na daxil edilib. T\u0259hsil sistemind\u0259 Avropa standartlar\u0131na uy\u011fun g\u00f6st\u0259rdiyi y\u00fcks\u0259k xidm\u0259tl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 2008-ci ild\u0259 B\u00f6y\u00fck Britaniyan\u0131n Oksford \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 Avropa Biznes Assambleyas\u0131, Oksford Energetika \u0130nstitutu v\u0259 Avropa Rektorlar Klubu t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259\u015fkil olunmu\u015f biznes, elm v\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259t sah\u0259sind\u0259 liderl\u0259rin Oksford sammitind\u0259 Milli Aviasiya Akademiyas\u0131 \u201cAvropa keyfiyy\u0259ti\u201d beyn\u0259lxalq m\u00fckafat\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcl\u00fcb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Akademiyada y\u00fcks\u0259k ixtisasl\u0131 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin haz\u0131rlanmas\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131, elmi t\u0259dqiqatlar\u0131n apar\u0131lmas\u0131ndan \u00f6tr\u00fc d\u0259 h\u0259r c\u00fcr \u015f\u0259rait yarad\u0131l\u0131b. T\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259si n\u0259zdind\u0259 aviasiya sah\u0259sinin m\u00fcasir texniki probleml\u0259rini h\u0259ll etm\u0259y\u0259 imkan ver\u0259n elmi-t\u0259dqiqat institutu, x\u00fcsusi konstruktor b\u00fcrosu v\u0259 t\u0259cr\u00fcbi istehsalat sah\u0259si f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. Pilotsuz u\u00e7u\u015f aparatlar\u0131n\u0131n, minalar\u0131n axtar\u0131lmas\u0131 v\u0259 z\u0259r\u0259rsizl\u0259\u015fdirilm\u0259si \u00fczr\u0259 radioidar\u0259olunan robotlar\u0131n, radiotexniki t\u0259minat obyektl\u0259rinin texniki v\u0259ziyy\u0259tin\u0259 avtomatla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f n\u0259zar\u0259t sisteml\u0259rinin yarad\u0131lmas\u0131 v\u0259 s. Milli Aviasiya Akademiyas\u0131n\u0131n elmi f\u0259aliyy\u0259tinin \u0259sas istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259ndir. B\u00fct\u00fcn bunlar s\u00f6z\u00fcged\u0259n t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259sinin akademik Arif Pa\u015fayevin r\u0259hb\u0259rliyi say\u0259sind\u0259 m\u00fcasir q\u0259rb modelli t\u0259lim-t\u0259dris m\u0259rk\u0259zin\u0259 \u00e7evrildiyini g\u00f6st\u0259rir, burada m\u00fcasir d\u00f6vr \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox vacib olan \u201ct\u0259hsil-elm-istehsalat\u201d silsil\u0259sinin quruldu\u011funu \u0259ks etdirir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Faydal\u0131 olmaq<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">2005-ci ild\u0259 is\u0259 akademik Arif Pa\u015fayevin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 innovativ inki\u015faf d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 \u00f6lk\u0259mizin bu g\u00fcn\u00fc v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259yi \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fch\u00fcm \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131yan daha bir t\u0259sisat formala\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131. Az\u0259rbaycan M\u00fch\u0259ndislik Akademiyas\u0131n\u0131n (AMA) \u0259sas\u0131 qoyuldu. Bu Akademiyan\u0131n ba\u015fl\u0131ca f\u0259aliyy\u0259t istiqam\u0259tl\u0259ri \u00f6lk\u0259nin alim v\u0259 m\u00fch\u0259ndisl\u0259rinin yarad\u0131c\u0131l\u0131q imkanlar\u0131n\u0131n t\u0259min edilm\u0259sind\u0259n, m\u00fch\u0259ndislik f\u0259aliyy\u0259ti sah\u0259sind\u0259 intellektual potensial\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259 olunmas\u0131ndan, \u00e7ox m\u00fch\u00fcm v\u0259 perspektivli t\u0259dqiqat v\u0259 innovasiya proqramlar\u0131n\u0131n i\u015fl\u0259nib haz\u0131rlanmas\u0131ndan, onlar\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 k\u00f6m\u0259k g\u00f6st\u0259rilm\u0259sind\u0259n, Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131nda elmi-texniki t\u0259r\u0259qqinin s\u00fcr\u0259tl\u0259ndirilm\u0259sini t\u0259min ed\u0259n prinsipc\u0259 yeni texnika, texnologiya v\u0259 material n\u00f6vl\u0259rinin fundamental elml\u0259rin nailiyy\u0259tl\u0259ri \u0259sas\u0131nda yarad\u0131lmas\u0131ndan v\u0259 t\u0259tbiqind\u0259n ibar\u0259tdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6t\u0259n 14 il \u0259rzind\u0259 AMA m\u00fch\u0259ndisl\u0259rin v\u0259 aliml\u0259rin pe\u015f\u0259 birliyini f\u0259al \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259yib. Elmi-texniki t\u0259r\u0259qqinin v\u0259 m\u00fch\u0259ndislik f\u0259aliyy\u0259tinin inki\u015faf\u0131na k\u00f6m\u0259k g\u00f6st\u0259rib. H\u0259m\u00e7inin, ekspertizalar\u0131n apar\u0131lmas\u0131nda t\u0259dqiqat i\u015fl\u0259rinin, layih\u0259l\u0259rin v\u0259 proqramlar\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 yard\u0131m g\u00f6st\u0259rib. AMA m\u00fcst\u0259qil elmi-texniki t\u0259\u015fkilat olaraq q\u0131sa m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n apar\u0131c\u0131 m\u00fch\u0259ndis v\u0259 ekspertl\u0259ri birl\u0259\u015fdir\u0259n n\u00fcfuzlu bir quruma \u00e7evrilib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Akademiyan\u0131n \u0259sas diqq\u0259ti Az\u0259rbaycan Prezidenti \u0130lham \u018fliyevin \u00f6lk\u0259miz \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirdiyi strateji h\u0259d\u0259fl\u0259r\u0259 uy\u011fun olaraq yerli elm, texnologiya v\u0259 innovasiya potensial\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131na y\u00f6n\u0259lib. Bu bax\u0131mdan M\u00fch\u0259ndislik Akademiyas\u0131 m\u00fcvafiq qurumlarla f\u0259al \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u015f\u0259raitind\u0259 \u00f6z elmi-texniki, texnoloji v\u0259 layih\u0259 i\u015fl\u0259rini m\u00fcxt\u0259lif sah\u0259l\u0259rd\u0259 istehsalata u\u011furla t\u0259tbiq edir. AMA-n\u0131n \u00fczvl\u0259ri \u00f6lk\u0259mizin ali m\u0259kt\u0259bl\u0259rind\u0259 t\u0259hsilin, keyfiyy\u0259tin idar\u0259 olunmas\u0131, o c\u00fcml\u0259d\u0259n, y\u00fcks\u0259k ixtisasl\u0131 m\u00fch\u0259ndis y\u00f6n\u00fcml\u00fc m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin haz\u0131rlanmas\u0131nda da faydal\u0131 olma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Az\u0259rbaycanda alim v\u0259 m\u00fch\u0259ndisl\u0259ri bir araya g\u0259tir\u0259n bel\u0259 bir qurumun u\u011furla f\u0259aliyy\u0259ti d\u0259, bu \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259d\u0259 yerin\u0259 yetiril\u0259n layih\u0259l\u0259r d\u0259 t\u0259bii ki, akademik Arif Pa\u015fayevin z\u0259hm\u0259tinin, alim kimi \u015f\u0259xsi n\u00fcfuzunun b\u0259hr\u0259sidir. O, bel\u0259 t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259rl\u0259 c\u0259miyy\u0259timiz\u0259 fayda verm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u0130\u015f\u0131\u011f\u0131n davam\u0131<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u0259l\u0259 b\u00f6y\u00fck elmin kandar\u0131nda ik\u0259n onun eni\u015fli-yoxu\u015flu yollar\u0131nda \u00f6z ad\u0131 il\u0259 tan\u0131nmaq arzusunu xat\u0131rlam\u0131\u015fd\u0131q. Bu arzu, niyy\u0259t, prinsipiall\u0131q uzaq c\u0259nub \u015f\u0259h\u0259rind\u0259ki do\u011fmalar\u0131ndan ayr\u0131l\u0131b bilgi dal\u0131nca Moskvaya yollanm\u0131\u015f g\u0259nci kamil \u015f\u0259xsiyy\u0259t\u0259, d\u00fcnyan\u0131n n\u00fcfuzlu aliml\u0259rind\u0259n birin\u0259 \u00e7evirdi. Ham\u0131 onu akademik Arif Pa\u015fayev kimi tan\u0131d\u0131. H\u0259tta \u00f6z u\u011furlar\u0131 il\u0259 c\u0131\u011f\u0131r a\u00e7d\u0131. Mir C\u0259lal ail\u0259sinin ikinci \u00f6vlad\u0131 Hafiz Pa\u015fayev d\u0259 onun kimi fizikan\u0131 se\u00e7di. H\u0259l\u0259 \u00f6t\u0259n \u0259srin 70-ci ill\u0259rind\u0259n Az\u0259rbaycan\u0131n g\u00f6rk\u0259mli fizikl\u0259rind\u0259n biri kimi tan\u0131nd\u0131. Uzun ill\u0259r \u00f6lk\u0259mizi s\u0259fir statusunda uzaq Amerikada \u015f\u0259r\u0259fl\u0259 t\u0259msil etdi. Bu g\u00fcn Hafiz m\u00fc\u0259llimin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 Az\u0259rbaycanda ADA universiteti kimi beyn\u0259lxalq standartlara tam uy\u011fun ali t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259sinin f\u0259aliyy\u0259ti, ADA-n\u0131n \u00f6lk\u0259mizin t\u0259hsil brendi kimi b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada tan\u0131nmas\u0131 Mir C\u0259lal oca\u011f\u0131ndan \u00e7\u0131xm\u0131\u015f ziyal\u0131lar\u0131n V\u0259t\u0259n sevgisinin, Az\u0259rbaycan qar\u015f\u0131s\u0131ndak\u0131 m\u0259suliyy\u0259t duy\u011fusunun, ail\u0259 oca\u011f\u0131ndan g\u0259l\u0259n m\u0259n\u0259vi-\u0259xlaqi keyfiyy\u0259tl\u0259rin ifad\u0259sidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Mir C\u0259lal ail\u0259sinin dig\u0259r \u00fczv\u00fc, \u00e7ox \u0259fsus ki, h\u0259yatdan bivaxt getmi\u015f Aqil Pa\u015fayev d\u0259 say\u0131l\u0131b-se\u00e7il\u0259n \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rimizd\u0259n idi. Uzun ill\u0259r Az\u0259rbaycan H\u0259mkarlar \u0130ttifaq\u0131 T\u0259\u015fkilat\u0131nda m\u0259sul v\u0259zif\u0259l\u0259rd\u0259 \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015fd\u0131. Son d\u0259r\u0259c\u0259 s\u0259mimi, xeyirxah, istiqanl\u0131 bir insan kimi xatir\u0259si onu tan\u0131yanlar\u0131n q\u0259lbind\u0259 \u0259b\u0259di ya\u015famaqdad\u0131r. Bu ocaqdan \u00e7\u0131xm\u0131\u015f ba\u015fqa \u00f6vladlar &#8211; Elmira v\u0259 \u018fdib\u0259 Pa\u015fayeva bac\u0131lar\u0131 is\u0259 atalar\u0131n\u0131n yolu il\u0259 ged\u0259r\u0259k \u00f6m\u00fcrl\u0259rini m\u00fc\u0259llimlik f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 h\u0259sr edibl\u0259r. \u00c7ox yax\u0131ndan tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m Elmira xan\u0131m Pa\u015fayeva haz\u0131rda Musiqi Kollecind\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Respublikam\u0131z\u0131n \u201c\u018fm\u0259kdar m\u00fc\u0259llimi\u201ddir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bak\u0131 D\u00f6vl\u0259t Universitetind\u0259 uzun ill\u0259r bir yerd\u0259 \u00e7al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131m professor \u018fdib\u0259 Pa\u015fayeva is\u0259 t\u0259bi\u0259t\u0259n \u00e7ox sad\u0259, t\u0259vaz\u00f6kar olmaqla yana\u015f\u0131, \u00fcz\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n v\u0259zif\u0259l\u0259r\u0259 b\u00f6y\u00fck m\u0259suliyy\u0259tl\u0259 yana\u015fan, tan\u0131nm\u0131\u015f filoloq aliml\u0259rimizd\u0259ndir. BDU-nun filologiya fak\u00fclt\u0259sinin apar\u0131c\u0131 alim-pedaqoqlar\u0131ndan biri kimi m\u00fc\u0259lliml\u0259rin d\u0259, t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rin d\u0259 sevimlisidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d6z z\u0259kalar\u0131n\u0131n g\u00fcc\u00fc, al\u0131n t\u0259ri, g\u00f6z nuru il\u0259 \u0259ld\u0259 etdikl\u0259ri b\u00fct\u00fcn y\u00fcks\u0259k titullara, elmd\u0259, \u00f6lk\u0259nin ictimai-siyasi h\u0259yat\u0131nda m\u0259\u015fhurla\u015fan \u00f6z adlar\u0131na, soylar\u0131na r\u0259\u011fm\u0259n m\u0259n\u0259vi m\u00fcst\u0259vid\u0259 onlar yen\u0259 d\u0259 Mir C\u0259lal\u0131n \u00f6vladlar\u0131, bu m\u0259n\u0259vi titulun ehtiva etdiyi d\u0259y\u0259rl\u0259rin da\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 olaraq qald\u0131lar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Mir C\u0259lal m\u00fc\u0259llim h\u0259mi\u015f\u0259 dey\u0259rmi\u015f ki, m\u0259nim \u0259n g\u00f6z\u0259l \u0259s\u0259rim ail\u0259mdir. G\u00f6rk\u0259mli \u0259dibin bu \u0259minliyi \u00f6z \u00f6vladlar\u0131na verdiyi t\u0259rbiy\u0259nin d\u00fczg\u00fcnl\u00fcy\u00fcnd\u0259n, onlara a\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131 m\u0259n\u0259vi keyfiyy\u0259tl\u0259rd\u0259n, \u0259n \u0259sas\u0131 is\u0259 \u00f6vladlar\u0131n\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yin\u0259, c\u0259miyy\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259 q\u0259d\u0259r faydal\u0131 insanlar olacaqlar\u0131na inam\u0131ndan g\u0259lirmi\u015f. O, bilirmi\u015f ki, \u0259n m\u00fck\u0259mm\u0259l \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 t\u0259lqin etdiyi ideyalar \u00f6z \u00f6vladlar\u0131n\u0131n h\u0259yat v\u0259 \u015f\u0259xsiyy\u0259tind\u0259 ya\u015fayacaq. Onlar \u00f6z \u0259m\u0259ll\u0259ri il\u0259, da\u015f\u0131d\u0131qlar\u0131 keyfiyy\u0259tl\u0259rl\u0259 bu ideyalar i\u015f\u0131\u011f\u0131nda insanl\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn bir g\u00f6rk formala\u015fd\u0131racaqlar. \u00d6vladlar\u0131 bu inam\u0131, \u0259minliyi bir \u00f6m\u00fcr boyu do\u011frultdular.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">V\u0259 Arif m\u00fc\u0259llim bu m\u0259nada \u00e7ox xo\u015fb\u0259xt insand\u0131r ki, eyni d\u0259y\u0259rl\u0259r onun m\u0259rhum h\u0259yat yolda\u015f\u0131, Az\u0259rbaycan\u0131n daha bir g\u00f6rk\u0259mli alimi, professor Aida xan\u0131m \u0130manquliyeva il\u0259 birlikd\u0259 b\u00f6y\u00fcd\u00fcb boya-ba\u015fa \u00e7atd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 \u00f6vladlar\u0131n\u0131n &#8211; Az\u0259rbaycan\u0131n Birinci vitse-prezidenti, Heyd\u0259r \u018fliyev Fondunun prezidenti, UNESCO v\u0259 ISESCO-nun xo\u015fm\u0259raml\u0131 s\u0259firi Mehriban xan\u0131m \u018fliyevan\u0131n, M.V.Lomonosov ad\u0131na Moskva D\u00f6vl\u0259t Universitetinin Bak\u0131 filial\u0131n\u0131n rektoru, akademik N\u0259rgiz xan\u0131m Pa\u015fayevan\u0131n \u015f\u0259xsiyy\u0259tind\u0259, \u0259m\u0259ll\u0259rind\u0259 d\u0259 ya\u015fay\u0131r, davam edir, n\u00fcmun\u0259 yarad\u0131r, V\u0259t\u0259nin abadl\u0131\u011f\u0131na, c\u0259miyy\u0259tin m\u0259n\u0259vi t\u0259rbiy\u0259sin\u0259 xidm\u0259t g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Mehriban xan\u0131m \u018fliyevan\u0131n milli d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyimiz\u0259 verdiyi z\u0259ngin t\u00f6hf\u0259l\u0259rl\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcasir tarixind\u0259 oynad\u0131\u011f\u0131 rol, u\u011furla realla\u015fd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 beyn\u0259lxalq humanitar t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259r, d\u00fcnyada s\u00fclh\u00fcn, tolerantl\u0131\u011f\u0131n, m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259raras\u0131 dialoqun b\u0259rq\u0259rar olmas\u0131, b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin xeyirxahl\u0131q, m\u0259rh\u0259m\u0259t kimi ali duy\u011fulara tap\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7\u0259kdiyi z\u0259hm\u0259t, milli-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259rimizin qorunmas\u0131, inki\u015faf\u0131 v\u0259 b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada t\u0259bli\u011fi namin\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyi f\u0259dakarl\u0131q bu ocaqdan d\u00fc\u015f\u0259n i\u015f\u0131qd\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Mir C\u0259lal d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sinin, Arif Pa\u015fayev elminin, Aida \u0130manquliyeva d\u0259y\u0259rl\u0259rinin Heyd\u0259r \u018fliyev ideyalar\u0131 il\u0259 bir insan\u0131n simas\u0131nda qovu\u015faraq Az\u0259rbaycan\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yin\u0259 b\u0259l\u0259d\u00e7ilik etm\u0259sidir. Az\u0259rbaycana xidm\u0259td\u0259 h\u0259r zaman Mehriban xan\u0131m\u0131n yan\u0131nda olan, ona k\u00f6m\u0259k g\u00f6st\u0259r\u0259n, b\u00fct\u00fcn imkanlardan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tin\u0259, Az\u0259rbaycan c\u0259miyy\u0259tin\u0259, Az\u0259rbaycan insan\u0131na fayda verm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan \u00f6vladlar\u0131 Leylan\u0131n, Arzunun \u00f6z n\u0259cib i\u015fl\u0259ri il\u0259 yaratd\u0131qlar\u0131 n\u00fcmun\u0259l\u0259r bu i\u015f\u0131\u011f\u0131n davam\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu g\u00fcn \u0259ld\u0259 silah V\u0259t\u0259nin t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi ke\u015fiyind\u0259 dayanm\u0131\u015f \u0259sg\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin q\u0259tiyy\u0259ti bu ail\u0259 ocaqlar\u0131ndan g\u0259l\u0259n sa\u011flam m\u0259n\u0259vi ruhun g\u00fcc\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Akademik Arif Pa\u015fayev bu ilin 15 fevral\u0131nda \u00f6mr\u00fcn 85-ci zirv\u0259sini f\u0259th edir. Bilir\u0259m ki, insan m\u00fcdrikliyinin ya\u015f\u0131 yoxdur. \u0130nsan bu m\u0259qama ya\u015f\u0131 ard-arda s\u0131ralayan r\u0259q\u0259ml\u0259r hesab\u0131na deyil, d\u00fcnyaya ucal\u0131qlardan bax\u0131\u015f\u0131, b\u0259sir\u0259t g\u00f6z\u00fcn\u00fcn a\u00e7\u0131ql\u0131\u011f\u0131 say\u0259sind\u0259 \u00e7at\u0131r. Bu bax\u0131mdan Arif m\u00fc\u0259llim lap \u00e7oxdan m\u00fcdriklik m\u0259qam\u0131n\u0131n sahibidir. Bu m\u0259qamda \u015f\u0259r\u0259fl\u0259 ya\u015fanm\u0131\u015f 85 illik \u00f6mr\u00fcn h\u0259yat t\u0259cr\u00fcb\u0259si, ill\u0259rin xatir\u0259l\u0259ri, z\u0259ngin bilikl\u0259ri, ba\u015fqalar\u0131na edilmi\u015f says\u0131z-hesabs\u0131z yax\u015f\u0131l\u0131qlar\u0131n ruhani m\u0259mnuniyy\u0259t hissi \u00fcst-\u00fcst\u0259 topland\u0131qda is\u0259 bu m\u0259qam art\u0131q kamillik adlan\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Arif Pa\u015fayev d\u0259 bir \u00f6m\u00fcrl\u00fck savab \u0259m\u0259ll\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 h\u0259yat\u0131n kamillik m\u0259qam\u0131 il\u0259 m\u00fckafatland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 \u015f\u0259xsiyy\u0259tdir. O, bu m\u0259qamda da ya\u015fay\u0131r, yarad\u0131r, fayda verir, taleyin bu ilahi m\u00fckafat\u0131n\u0131 yeni n\u0259cib i\u015fl\u0259ri do\u011fruldur. Biz d\u0259 Arif m\u00fc\u0259llim\u0259 uzun \u00f6m\u00fcr, m\u00f6hk\u0259m cansa\u011fl\u0131\u011f\u0131, h\u0259yat v\u0259 f\u0259aliyy\u0259tind\u0259 yeni-yeni nailiyy\u0259tl\u0259r arzulay\u0131r\u0131q.<\/p>\n<p><em><strong>Misir M\u0259rdanov, AMEA Riyaziyyat v\u0259 Mexanika \u0130nstitutunun direktoru, AMEA-n\u0131n m\u00fcxbir \u00fczv\u00fc, fizika-riyaziyyat elml\u0259ri doktoru, professor\u00a0<\/strong><\/em><\/p>\n<p><a class=\"sizeable\" href=\"http:\/\/525.az\/site\/?name=xeber&amp;duzelis=0&amp;news_id=115012#gsc.tab=0\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">&#8220;525-ci q\u0259zet&#8221;<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kamillik an\u0131 \u0130nsan kainat\u0131n sirl\u0259rin\u0259 elmin g\u00fcc\u00fc il\u0259 vaqif olur. B\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t d\u00fcnyan\u0131 h\u0259r g\u00fcn add\u0131m-add\u0131m ir\u0259li aparan inki\u015faf prosesl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 aliml\u0259r\u0259 borcludur. M\u00fcasir h\u0259yat\u0131m\u0131z\u0131n t\u0259r\u0259qqi m\u0259nz\u0259r\u0259si onlar\u0131n f\u0259dakar z\u0259hm\u0259tinin, elmi k\u0259\u015ffl\u0259rinin n\u0259tic\u0259sidir. N\u0259 q\u0259d\u0259r q\u0259rib\u0259 s\u0259sl\u0259ns\u0259 d\u0259, c\u0259miyy\u0259t bu z\u0259hm\u0259ti, d\u00f6vr\u00fcn texnoloji m\u00f6c\u00fcz\u0259l\u0259ri arxas\u0131ndan boylanan alim obraz\u0131n\u0131n \u0259z\u0259m\u0259tini b\u0259z\u0259n tam ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 g\u00f6r\u0259 bilmir. M\u00fcasir [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23450"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23450"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23450\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23455,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23450\/revisions\/23455"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23450"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=23450"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=23450"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}