{"id":24521,"date":"2019-04-26T10:53:23","date_gmt":"2019-04-26T06:53:23","guid":{"rendered":"http:\/\/www.imm.az\/exp\/?p=24521"},"modified":"2019-04-26T10:53:23","modified_gmt":"2019-04-26T06:53:23","slug":"qadinlar-ikt-d%c9%99-beyn%c9%99lxalq-gunun%c9%99-h%c9%99sr-edilmis-respublika-elmi-praktiki-konfransi-kecirilib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/2019\/04\/26\/qadinlar-ikt-d%c9%99-beyn%c9%99lxalq-gunun%c9%99-h%c9%99sr-edilmis-respublika-elmi-praktiki-konfransi-kecirilib\/","title":{"rendered":"\u201cQad\u0131nlar \u0130KT-d\u0259 Beyn\u0259lxalq G\u00fcn\u00fc\u201dn\u0259 h\u0259sr edilmi\u015f respublika elmi-praktiki konfrans\u0131 ke\u00e7irilib"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/025_04_19_71556189200.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-24522\" src=\"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/025_04_19_71556189200-300x193.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"193\" srcset=\"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/025_04_19_71556189200-300x193.jpg 300w, https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/025_04_19_71556189200.jpg 700w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>Aprelin 25-d\u0259 AMEA R\u0259yas\u0259t Hey\u0259ti, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Ail\u0259, Qad\u0131n v\u0259 U\u015faq Probleml\u0259ri \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Komit\u0259si v\u0259 \u0130nformasiya Texnologiyalar\u0131 \u0130nstitutunun birg\u0259 t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 \u201cQad\u0131nlar \u0130KT-d\u0259 Beyn\u0259lxalq G\u00fcn\u00fc\u201dn\u0259 h\u0259sr edilmi\u015f respublika elmi-praktiki konfrans\u0131 ke\u00e7irilib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130nformasiya Texnologiyalar\u0131 \u0130nstitutunda t\u0259\u015fkil olunan konfransda Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t, elm v\u0259 t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259 \u0130KT sah\u0259sind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan qad\u0131n alim, pedaqoq v\u0259 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r i\u015ftirak edibl\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u0259dbiri giri\u015f nitqi il\u0259 a\u00e7an AMEA-n\u0131n prezidenti, akademik Akif \u018flizad\u0259 informasiya c\u0259miyy\u0259tinin m\u00fch\u00fcm h\u0259d\u0259fl\u0259rind\u0259n birinin qad\u0131nlar\u0131n informasiya-kommunikasiya texnologiyalar\u0131nda (\u0130KT) rolunun art\u0131r\u0131lmas\u0131 oldu\u011funu bildirib. Qad\u0131nlar\u0131n h\u00fcquq v\u0259 azadl\u0131qlar\u0131n\u0131n t\u0259min olunmas\u0131nda informasiya c\u0259miyy\u0259tinin texnoloji platformas\u0131 olan \u0130KT-nin m\u00fch\u00fcm rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u0259y\u0259n AMEA prezidenti qeyd edib ki, \u0130KT elmi-texnoloji fenomen olmaqla yana\u015f\u0131, c\u0259miyy\u0259td\u0259 b\u00fct\u00fcn n\u00f6v sosial b\u0259rab\u0259rsizlikl\u0259rin effektiv \u015f\u0259kild\u0259 aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 vasit\u0259sidir. O, Beyn\u0259lxalq Telekommunikasiya \u0130ttifaq\u0131n\u0131n (BT\u0130) t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 2014-c\u00fc ild\u0259n etibar\u0259n h\u0259r il qeyd edil\u0259n \u201cQad\u0131nlar \u0130KT-d\u0259 Beyn\u0259lxalq g\u00fcn\u00fc\u201d il\u0259 \u0259laq\u0259dar ke\u00e7iril\u0259n konfrans\u0131n bu istiqam\u0259td\u0259 elmi probleml\u0259rin m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259si bax\u0131m\u0131ndan \u00f6n\u0259mini vur\u011fulay\u0131b.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8220;Bu g\u00fcn \u0130KT sektorunda qad\u0131nlar\u0131n rolunun v\u0259 x\u00fcsusi \u00e7\u0259kisinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 aktuall\u0131q k\u0259sb ed\u0259n m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259ndir&#8221; &#8211; dey\u0259n A.\u018flizad\u0259 BT\u0130, YUNESKO kimi n\u00fcfuzlu beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar\u0131n bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin h\u0259llin\u0259 b\u00f6y\u00fck diqq\u0259t ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/p1d9a5pp10e9gb8q18irfst1fnbe.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-24524\" src=\"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/p1d9a5pp10e9gb8q18irfst1fnbe-300x193.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"193\" srcset=\"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/p1d9a5pp10e9gb8q18irfst1fnbe-300x193.jpg 300w, https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/p1d9a5pp10e9gb8q18irfst1fnbe.jpg 700w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>Akademik A.\u018flizad\u0259 gender m\u0259s\u0259l\u0259sinin Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t siyas\u0259tinin \u0259sas prioritetl\u0259rind\u0259n biri oldu\u011funu v\u0259 \u0259sas\u0131 \u00fcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n qoyulan bu siyas\u0259tin Prezident \u0130lham \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n u\u011furla davam etdirildiyini vur\u011fulay\u0131b: \u201cH\u0259min siyas\u0259tin n\u0259tic\u0259sidir ki, bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan qad\u0131nlar\u0131 d\u00f6vl\u0259t orqanlar\u0131nda, elm, t\u0259hsil v\u0259 tibb m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259, biznes v\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015f c\u0259miyy\u0259ti sektorlar\u0131nda, \u0259d\u0259biyyat, inc\u0259s\u0259n\u0259t v\u0259 idman sah\u0259l\u0259rind\u0259 \u0259n y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 t\u0259msil olunurlar\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Son d\u00f6vrl\u0259r elm sah\u0259sind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan qad\u0131nlar\u0131n say\u0131n\u0131n ki\u015fil\u0259r\u0259 nisb\u0259t\u0259n ilb\u0259il artmaqda oldu\u011funu s\u00f6yl\u0259y\u0259n AMEA r\u0259hb\u0259ri bu tendensiyan\u0131n Az\u0259rbaycanda da \u00f6z\u00fcn\u00fc qabar\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyini bildirib. Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, 2018-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycanda texniki elml\u0259r sah\u0259sind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n 53 faizini qad\u0131nlar, 47 faizini is\u0259 ki\u015fil\u0259r t\u0259\u015fkil etmi\u015fdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sonda A.\u018flizad\u0259 AMEA-da, onun elmi m\u00fc\u0259ssis\u0259 v\u0259 qurumlar\u0131nda Qad\u0131nlar \u015euras\u0131n\u0131n f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rdiyini qeyd ed\u0259r\u0259k bu \u015furan\u0131n elmi m\u00fchitd\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan xan\u0131mlar\u0131n m\u00fcxt\u0259lif probleml\u0259rini, qay\u011f\u0131lar\u0131n\u0131 \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xartma\u011fa v\u0259 onlar\u0131 daha effektli \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259ll etm\u0259y\u0259 imkan verdiyini bildirib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Daha sonra \u201cQad\u0131nlar\u0131n elmi yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda v\u0259 pe\u015f\u0259 se\u00e7imind\u0259 \u0130KT-nin rolu\u201d m\u00f6vzusunda m\u0259ruz\u0259 il\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259n Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Ail\u0259, Qad\u0131n v\u0259 U\u015faq Probleml\u0259ri \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Komit\u0259sinin s\u0259dri, siyasi elml\u0259r \u00fczr\u0259 elml\u0259r doktoru, professor Hicran H\u00fcseynova \u0130KT-nin gender b\u0259rab\u0259rliyi, qad\u0131nlar\u0131n h\u00fcquq v\u0259 imkanlar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259sinin t\u0259min edilm\u0259sind\u0259 \u0259sas amill\u0259rd\u0259n biri oldu\u011funu s\u00f6yl\u0259yib. M\u0259ruz\u0259\u00e7i bildirib ki, informasiya texnologiyalar\u0131n\u0131n t\u0259tbiqind\u0259 gender f\u0259rql\u0259rinin \u00f6yr\u0259nilm\u0259si haz\u0131rda t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131n x\u00fcsusi diqq\u0259t yetirdiyi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259ndir. Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, \u0130KT c\u0259miyy\u0259tin b\u00fct\u00fcn t\u0259b\u0259q\u0259l\u0259ri, x\u00fcsusil\u0259 h\u0259ssas v\u0259 \u0259lveri\u015fsiz \u015f\u0259raitd\u0259 olan insan qruplar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn imkanlar\u0131n yarad\u0131lmas\u0131nda katalizator rolunu oynamaqla uzunm\u00fcdd\u0259tli dayan\u0131ql\u0131 inki\u015faf\u0131 \u00fczr\u0259 b\u00fcn\u00f6vr\u0259ni t\u0259min edir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H.H\u00fcseynova, h\u0259m\u00e7inin haz\u0131rda \u0130KT-nin qad\u0131nlar\u0131n elmi yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131 v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif pe\u015f\u0259l\u0259r\u0259 yiy\u0259l\u0259nm\u0259si bax\u0131m\u0131ndan geni\u015f imkanlar a\u00e7d\u0131\u011f\u0131n\u0131 vur\u011fulay\u0131b.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cUNESCO-nun hesabatlar\u0131na g\u00f6r\u0259, Az\u0259rbaycan b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar aras\u0131nda qad\u0131nlar\u0131n say\u0131 daha \u00e7ox olan \u00f6lk\u0259l\u0259r s\u0131ras\u0131ndad\u0131r\u201d\u2013 dey\u0259n H.H\u00fcseynova qeyd edib ki, Az\u0259rbaycan qad\u0131nlar\u0131 aras\u0131nda \u0130KT sektoruna dair m\u0259lumatl\u0131l\u0131q s\u0259viyy\u0259sinin y\u00fcks\u0259ldilm\u0259si v\u0259 bu sah\u0259y\u0259 pe\u015f\u0259kar mara\u011f\u0131n t\u0259\u015fviq edilm\u0259si, g\u0259nc q\u0131zlar\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k karyeralar\u0131n\u0131 m\u0259hz \u0130KT sah\u0259sind\u0259 i\u015f qurmalar\u0131na h\u0259v\u0259sl\u0259ndirilm\u0259si qar\u015f\u0131m\u0131zda dayanan \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259ndir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Konfransda AMEA \u0130dar\u0259etm\u0259 Sisteml\u0259ri \u0130nstitutunun laboratoriya m\u00fcdiri, texnika \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru, dosent G\u00fcl\u00e7in Abdullayeva \u201cQad\u0131nlar \u0130KT-d\u0259: beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259 v\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 \u00fcmumi m\u0259nz\u0259r\u0259\u201d m\u00f6vzusunda m\u0259ruz\u0259 il\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259r\u0259k informatika elminin yaranma tarixind\u0259n b\u0259hs edib. O, Elektron Hesablay\u0131c\u0131 Ma\u015f\u0131nlar\u0131n istifad\u0259 edilm\u0259si \u00fczr\u0259 ilk t\u0259dqiqatlardan dan\u0131\u015faraq, ke\u00e7mi\u015f SSR\u0130-d\u0259 v\u0259 Avropada ilk Ki\u00e7ik Elektron Hesablama Ma\u015f\u0131n\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat verib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u0259ruz\u0259\u00e7i, h\u0259m\u00e7inin ortopediyada c\u0259rrahi m\u00fcdaxil\u0259nin m\u0259sl\u0259h\u0259t\u00e7i intellektual sistemi v\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259l xal\u0131lar\u0131n\u0131n nax\u0131\u015f, ornamentl\u0259rinin tan\u0131nma v\u0259 identifikasiya sistemini t\u0259qdim ed\u0259r\u0259k onlar\u0131n imkanlar\u0131ndan s\u00f6z a\u00e7\u0131b, i\u015f prinsipini diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131b.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Konfransda \u201cGender probleml\u0259rinin h\u0259llind\u0259 \u0130KT-nin rolu v\u0259 perspektivl\u0259ri\u201d m\u00f6vzusunda m\u0259ruz\u0259 il\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259n \u0130nformasiya Texnologiyalar\u0131 \u0130nstitutunun \u015f\u00f6b\u0259 m\u00fcdiri, AMEA-n\u0131n m\u00fcxbir \u00fczv\u00fc M\u0259sum\u0259 M\u0259mm\u0259dova qad\u0131nlar\u0131n \u0130KT-y\u0259 c\u0259lb olunmas\u0131 z\u0259rur\u0259tini t\u0259yin ed\u0259n amill\u0259rd\u0259n dan\u0131\u015f\u0131b. O, \u0130KT sektorunda \u00e7al\u0131\u015fan 29 milyon ixtisasl\u0131 \u0130T-m\u00fct\u0259x\u0259ssisin 20-30%-ni qad\u0131nlar\u0131n t\u0259\u015fkil etdiyini bildirib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Avropa \u0130ttifaq\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rinin \u0130KT bazar\u0131nda qad\u0131nlar\u0131n pay\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat ver\u0259n M.M\u0259mm\u0259dova apar\u0131c\u0131 \u0130KT \u015firk\u0259tl\u0259rind\u0259 qad\u0131n \u0130T m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin pay\u0131, \u00f6lk\u0259mizd\u0259 ali t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rinin t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rinin v\u0259 ixtisas qruplar\u0131 \u00fczr\u0259 t\u0259hsil alan t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rin say\u0131, ixtisas \u00fczr\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259n \u0130T-m\u0259zunlar\u0131n cins \u00fczr\u0259 paylanmas\u0131 reytinqini t\u0259qdim edib. Alim \u0130KT sah\u0259sind\u0259 qad\u0131nlar\u0131n pay\u0131n\u0131n az olmas\u0131 s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n dan\u0131\u015faraq, haz\u0131rda qad\u0131nlar\u0131n dinamik \u0130KT sektoruna daxil olmalar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn geni\u015f imkanlar\u0131n yarad\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 deyib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M.M\u0259mm\u0259dova e-tibbin qad\u0131nlar\u0131n sa\u011flaml\u0131q probleml\u0259rinin h\u0259lli bax\u0131m\u0131ndan t\u0259qdim etdiyi imkanlardan, \u0130KT-nin qad\u0131nlar v\u0259 onlar\u0131n ail\u0259 \u00fczvl\u0259rinin t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi probleml\u0259rinin h\u0259llind\u0259 rolundan da dan\u0131\u015faraq, elektron t\u0259hsilin gender assimetriyas\u0131n\u0131n aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 bax\u0131m\u0131ndan sosial \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malik oldu\u011funu s\u00f6yl\u0259yib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u0259dbird\u0259 \u201cAMEA-da gender m\u0259d\u0259niyy\u0259ti v\u0259 \u0130KT\u201d m\u00f6vzusunda m\u0259ruz\u0259 il\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259n Qad\u0131nlar \u015euras\u0131n\u0131n s\u0259dri, f\u0259ls\u0259f\u0259 elml\u0259ri doktoru, professor R\u0259na Mirz\u0259zad\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 qad\u0131nlar\u0131n \u0130KT sektorunda i\u015ftirak s\u0259viyy\u0259si, gender probleml\u0259rinin h\u0259llind\u0259 \u0130KT-nin rolu v\u0259 perspektivl\u0259ri bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat verib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">O, akademiyan\u0131n institutlar\u0131nda yarad\u0131lan Qad\u0131nlar \u015furalar\u0131n\u0131n \u00fczvl\u0259rini bu kimi t\u0259dbirl\u0259rd\u0259 f\u0259al i\u015ftirak etm\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131b. Alim AMEA-n\u0131n qad\u0131n \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131n\u0131n elmi f\u0259aliyy\u0259tl\u0259ri bar\u0259d\u0259 t\u0259dqiqatlar\u0131n apar\u0131lmas\u0131n\u0131 v\u0259 bu m\u0259lumatlar\u0131n \u00e7ap olunmas\u0131n\u0131n z\u0259ruriliyini qeyd edib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Daha sonra AMEA Folklor \u0130nstitutunun b\u00f6y\u00fck elmi i\u015f\u00e7isi, filologiya \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru Hikm\u0259t Quliyev \u201cAz\u0259rbaycan m\u0259d\u0259ni m\u00fchitind\u0259 qad\u0131nlar\u0131n sosial statusunun inki\u015faf\u0131nda kommunikasiyalar\u0131n rolu\u201d m\u00f6vzusunda m\u0259ruz\u0259sini t\u0259qdim edib. Kommunikasiya vasit\u0259l\u0259rinin meydana g\u0259lm\u0259si il\u0259 sosial-m\u0259d\u0259ni sferada ba\u015f ver\u0259n d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r aras\u0131nda \u0259laq\u0259l\u0259rd\u0259n dan\u0131\u015fan alim bildirib ki, c\u0259miyy\u0259td\u0259 qad\u0131n\u0131n sosial statusunun y\u00fcks\u0259lm\u0259si kommunikasiya imkanlar\u0131 il\u0259 birba\u015fa ba\u011fl\u0131d\u0131r. Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin inki\u015faf\u0131nda ba\u015f ver\u0259n informasiya inqilablar\u0131n\u0131n h\u0259r biri bu v\u0259 ya dig\u0259r \u015f\u0259kild\u0259 qad\u0131n\u0131n c\u0259miyy\u0259td\u0259 m\u00f6vqeyinin g\u00fccl\u0259nm\u0259si il\u0259 m\u00fc\u015fayi\u0259t olunub.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H. Quliyev \u015fifahi v\u0259 yaz\u0131l\u0131 kommunikasiya m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259rind\u0259, h\u0259m\u00e7inin k\u00fctl\u0259vi informasiya vasit\u0259l\u0259rinin, radio v\u0259 televiziyan\u0131n meydana g\u0259lm\u0259si z\u0259minind\u0259 qad\u0131n\u0131n sosial statusunun inki\u015faf\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 folklor faktlar\u0131n\u0131 diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131b. \u0130nternetin meydana g\u0259lm\u0259si hesab\u0131na c\u0259miyy\u0259tin \u0259vv\u0259lki d\u00f6vrl\u0259rd\u0259n f\u0259rqli m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259m qoydu\u011funu dey\u0259n m\u0259ruz\u0259\u00e7i bildirib ki, qloballa\u015fma v\u0259 virtualla\u015fma prosesl\u0259rinin getdiyi m\u00fcasir d\u00f6vrd\u0259 Az\u0259rbaycan qad\u0131n\u0131 c\u0259miyy\u0259tin \u0259n m\u00fcxt\u0259lif sferalar\u0131nda aktiv \u015f\u0259kild\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259kd\u0259dir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">AMEA-n\u0131n akademik-katibi, \u0130nformasiya Texnologiyalar\u0131 \u0130nstitutunun direktoru, akademik Rasim \u018fliquliyev \u201cQad\u0131nlar v\u0259 f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fchafiz\u0259si probleml\u0259ri\u201d m\u00f6vzusunda m\u0259ruz\u0259 il\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259r\u0259k f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fchafiz\u0259sinin normativ-h\u00fcquqi bazas\u0131 v\u0259 beyn\u0259lxalq \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flardan b\u0259hs edib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">D\u00fcnyan\u0131n \u0259ks\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fchafiz\u0259si il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan milli qurumlar\u0131n f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rdiyini dey\u0259n alim f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fchafiz\u0259si sah\u0259sind\u0259 \u00e7ox sayda beyn\u0259lxalq standart v\u0259 t\u00f6vsiy\u0259l\u0259rin i\u015fl\u0259nildiyini, h\u0259r ilin 28 yanvar tarixinin Beyn\u0259lxalq F\u0259rdi M\u0259lumatlar\u0131n M\u00fchafiz\u0259si G\u00fcn\u00fc kimi qeyd olundu\u011funu diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131b.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cF\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n beyn\u0259lxalq v\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259r s\u0259viyy\u0259sind\u0259 \u201cqara bazar\u201d\u0131 formala\u015f\u0131r\u201d \u2013 dey\u0259n m\u0259ruz\u0259\u00e7i \u201cqara bazar\u201dda t\u0259klif olunan xidm\u0259tl\u0259rd\u0259n s\u00f6z a\u00e7\u0131b. Akademikin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, \u201cqara bazar\u201dda qiym\u0259tl\u0259r \u015f\u0259xsin sosial statusundan as\u0131l\u0131 olaraq d\u0259yi\u015fir v\u0259 burada insan resurslar\u0131n\u0131n formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn xakerlik kurslar\u0131 t\u0259\u015fkil olunur. H\u0259m\u00e7inin \u0259ks\u0259r hallarda, \u00f6d\u0259ni\u015fl\u0259r kriptovalyuta il\u0259 apar\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan bu kimi kibercinay\u0259tl\u0259rl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparmaq xeyli \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">R.\u018fliquliyev f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fchafiz\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259klifl\u0259rini d\u0259 s\u0259sl\u0259ndir\u0259r\u0259k, onun sosial-psixoloji, h\u00fcquqi, texnoloji aspektl\u0259ri \u00fczr\u0259 multidissiplinar ara\u015fd\u0131rmalar\u0131n\u0131n apar\u0131lmas\u0131n\u0131n, f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fchafiz\u0259si sah\u0259sind\u0259 y\u00fcks\u0259kixtisasl\u0131 h\u00fcquqi, texnoloji v\u0259 s. sferalar \u00fczr\u0259 kadrlar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131n\u0131n z\u0259rurliyini vur\u011fulay\u0131b. O, f\u0259rdi m\u0259lumatlar v\u0259 onlar\u0131n qorunmas\u0131 mexanizml\u0259ri haqq\u0131nda v\u0259t\u0259nda\u015flara, x\u00fcsusil\u0259 g\u0259ncl\u0259r\u0259 z\u0259ruri bilikl\u0259rin verilm\u0259si, t\u0259bli\u011fat-maarifl\u0259ndirm\u0259 i\u015fl\u0259rinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si, m\u00fcnt\u0259z\u0259m t\u0259liml\u0259rin t\u0259\u015fkil olunmas\u0131n\u0131n, el\u0259c\u0259 d\u0259 beyn\u0259lxalq t\u0259cr\u00fcb\u0259ni n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq \u00f6lk\u0259mizd\u0259 f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fchafiz\u0259si siyas\u0259tini h\u0259yata ke\u00e7ir\u0259c\u0259k milli qurumun yarad\u0131lmas\u0131n\u0131n vacib m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n oldu\u011funu bildirib.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Alim, h\u0259m\u00e7inin f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n qeyri-qanuni ictimail\u0259\u015fdirilm\u0259si hallar\u0131n\u0131n a\u015fkarlanmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 sosial media vasit\u0259l\u0259rinin monitorinql\u0259rinin apar\u0131lmas\u0131, ail\u0259 qurma\u011fa haz\u0131rla\u015fan t\u0259r\u0259fl\u0259rin v\u0259 onlar\u0131n yax\u0131nlar\u0131n\u0131n rastla\u015fa bil\u0259c\u0259kl\u0259ri sosio-psixoloji probleml\u0259rin, bo\u015fanma hallar\u0131n say\u0131n\u0131n minimalla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 t\u0259r\u0259fl\u0259rin genetik uy\u011funlu\u011funun m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259l\u0259b olunan f\u0259rdi genetik m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fcvafiq elektron reyestrl\u0259rd\u0259 toplan\u0131lmas\u0131na ehtiyac duyuldu\u011funu vur\u011fulay\u0131b.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Konfrans\u0131n sonunda m\u00fczakir\u0259l\u0259r apar\u0131l\u0131b, t\u0259klifl\u0259r s\u0259sl\u0259ndirilib.<\/p>\n<p>M\u0259nb\u0259: www.elm.az<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aprelin 25-d\u0259 AMEA R\u0259yas\u0259t Hey\u0259ti, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Ail\u0259, Qad\u0131n v\u0259 U\u015faq Probleml\u0259ri \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Komit\u0259si v\u0259 \u0130nformasiya Texnologiyalar\u0131 \u0130nstitutunun birg\u0259 t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 \u201cQad\u0131nlar \u0130KT-d\u0259 Beyn\u0259lxalq G\u00fcn\u00fc\u201dn\u0259 h\u0259sr edilmi\u015f respublika elmi-praktiki konfrans\u0131 ke\u00e7irilib. \u0130nformasiya Texnologiyalar\u0131 \u0130nstitutunda t\u0259\u015fkil olunan konfransda Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t, elm v\u0259 t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259 \u0130KT sah\u0259sind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan qad\u0131n alim, pedaqoq v\u0259 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r i\u015ftirak edibl\u0259r. T\u0259dbiri [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24521"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24521"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24521\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24525,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24521\/revisions\/24525"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24521"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24521"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24521"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}