{"id":35200,"date":"2021-04-06T13:04:40","date_gmt":"2021-04-06T09:04:40","guid":{"rendered":"http:\/\/www.imm.az\/exp\/?p=35200"},"modified":"2021-04-06T13:04:42","modified_gmt":"2021-04-06T09:04:42","slug":"koronavirusdan-sagalanlar-yenid%c9%99n-x%c9%99st%c9%99liy%c9%99-yoluxa-bil%c9%99r-h%c9%99kimd%c9%99n-h%c9%99y%c9%99can-t%c9%99bili","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/2021\/04\/06\/koronavirusdan-sagalanlar-yenid%c9%99n-x%c9%99st%c9%99liy%c9%99-yoluxa-bil%c9%99r-h%c9%99kimd%c9%99n-h%c9%99y%c9%99can-t%c9%99bili\/","title":{"rendered":"\u201cKoronavirusdan sa\u011falanlar yenid\u0259n x\u0259st\u0259liy\u0259 yoluxa bil\u0259r\u201d &#8211; H\u018fK\u0130MD\u018fN H\u018fY\u018fCAN T\u018fB\u0130L\u0130"},"content":{"rendered":"<p>Son g\u00fcnl\u0259r insanlar aras\u0131nda soyuqd\u0259ym\u0259 hallar\u0131 \u00e7oxal\u0131b. Bu da kifay\u0259t q\u0259d\u0259r t\u0259la\u015f yarad\u0131r. \u0130nsanlar\u00a0koronavirus, yoxsa adi qrip\u0259 yoluxduqlar\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259kd\u0259 \u00e7\u0259tinlik yarad\u0131r. \u00dcst\u0259lik koronavirusa yoluxan v\u0259 sa\u011falan \u015f\u0259xsl\u0259r normal h\u0259yat t\u0259rzl\u0259rin\u0259 d\u0259 qay\u0131da bilmirl\u0259r.<\/p>\n<p>B\u0259s insanlar koronavirus x\u0259st\u0259liyind\u0259n\u00a0sa\u011fald\u0131qdan sonra immuniteti nec\u0259 m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirsinl\u0259r? Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn hans\u0131 add\u0131mlar at\u0131lmal\u0131d\u0131r?<\/p>\n<p>Bu bar\u0259d\u0259\u00a0<strong>Oxu.Az<\/strong>-\u0131n suallar\u0131n\u0131 M\u0259rk\u0259zi G\u00f6mr\u00fck Hospital\u0131n\u0131n\u00a0T\u0259cili yard\u0131m \u015f\u00f6b\u0259sinin r\u0259isi,\u00a0t\u0259cili yard\u0131m h\u0259kimi R\u0259na Qas\u0131mova cavabland\u0131r\u0131b.<\/p>\n<p>Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, k\u0259skin respirator infeksiyalara aid olan COV\u0130D-19-la ilk olaraq\u00a0insan\u0131n immuniteti\u00a0m\u00fcbariz\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131r:<\/p>\n<p><em>\u201c<\/em>Lakin bu x\u0259st\u0259likd\u0259n sa\u011falan pasiyentl\u0259r uzun m\u00fcdd\u0259t \u0259vv\u0259lki normal h\u0259yat t\u0259rzin\u0259 qay\u0131tmaqda \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259kirl\u0259r. Onlar\u0131 \u00fcmumi z\u0259iflik, h\u0259dd\u0259n art\u0131q yor\u011funluq narahat edir, i\u015f qabiliyy\u0259ti a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcr. Koronavirus ke\u00e7irmi\u015f x\u0259st\u0259l\u0259r tez-tez soyuqd\u0259ym\u0259y\u0259 m\u0259ruz qal\u0131r, onlar\u0131n orqanizmind\u0259 olan xroniki x\u0259st\u0259likl\u0259r k\u0259skinl\u0259\u015fir. COV\u0130D-19 virusu insan orqanizmin\u0259 daxil olduqda immun sistemi qoruyucu mexanizml\u0259ri i\u015f\u0259 sal\u0131r v\u0259 bunlar virusun m\u0259hv edilm\u0259sin\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131r, infeksiya prosesinin yay\u0131lmas\u0131n\u0131 azald\u0131r, virusun orqanizmd\u0259n \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131na c\u0259hd edir. Koronavirus x\u0259st\u0259si sa\u011fald\u0131qdan sonra onun immun sistemi z\u0259ifl\u0259mi\u015f halda olur. Onu m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ilk \u00f6nc\u0259, sa\u011flam h\u0259yat t\u0259rzin\u0259 riay\u0259t etm\u0259k, alkoqollu i\u00e7kil\u0259rd\u0259n v\u0259 siqaretd\u0259n imtina etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. A\u00e7\u0131q havada \u00e7ox g\u0259zm\u0259k v\u0259 g\u00fcnd\u0259lik 7-8 saat yatmaq vacib \u015f\u0259rtl\u0259rd\u0259ndir. Bel\u0259 ki, yuxu tam olanda (ya\u015fl\u0131 insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn bu, 6-7 saat da ola bil\u0259r) immunitet\u00a0m\u00f6hk\u0259ml\u0259nir. Qidalanmada daha \u00e7ox t\u0259r\u0259v\u0259zd\u0259n (x\u00fcsusil\u0259, g\u00f6y\u0259rti), m\u00fcxt\u0259lif meyv\u0259,\u00a0gil\u0259meyv\u0259l\u0259r v\u0259 m\u00fctl\u0259q \u0259dviyyatlardan (sar\u0131msaq, sar\u0131k\u00f6k, z\u0259nc\u0259fil, qara istiot v\u0259 s.) istifad\u0259 etm\u0259k laz\u0131md\u0131r<em>\u201d.<\/em><\/p>\n<p>H\u0259kim bildirib ki, koronavirusa yoluxan v\u0259 sa\u011falan \u015f\u0259xsl\u0259r yenid\u0259n bu virusa yoluxa bil\u0259r:<\/p>\n<p><em>\u201c<\/em>B\u0259z\u0259n koronavirusdan sa\u011falm\u0131\u015f insanlar hesab edirl\u0259r ki, bu virusa yoluxub sa\u011fald\u0131qdan sonra onlar\u0131n b\u0259d\u0259nl\u0259rind\u0259 anticisiml\u0259r yaran\u0131r v\u0259 onlar yenid\u0259n\u00a0yoluxa bilm\u0259z. Bu, tamamil\u0259 s\u0259hv fikirdir. Sa\u011falm\u0131\u015f koronavirus x\u0259st\u0259l\u0259rinin he\u00e7 d\u0259 ham\u0131s\u0131nda m\u00fck\u0259mm\u0259l anticisiml\u0259r yaranm\u0131r v\u0259 ya yaran\u0131rsa da, onlar\u0131n s\u0259viyy\u0259si zaman ke\u00e7dikc\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u0259 bilir. Bununla da\u00a0pasiyent ikinci d\u0259f\u0259 koronavirusa yoluxa bil\u0259r.\u00a0Haz\u0131rda b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada, o c\u00fcml\u0259d\u0259n, Az\u0259rbaycanda da bu t\u0259hl\u00fck\u0259li virusa qar\u015f\u0131 h\u0259l\u0259lik bir etibarl\u0131 vasit\u0259 &#8211; vaksinasiya h\u0259yata ke\u00e7irilir. Bir t\u0259r\u0259fd\u0259n gigiyenik qaydalara ciddi riay\u0259t edilm\u0259si &#8211;\u00a0q\u0131z\u0131l qaydalar: maska, tez-tez \u0259ll\u0259ri yumaq, m\u0259saf\u0259 g\u00f6zl\u0259m\u0259k, k\u00fctl\u0259vi t\u0259dbirl\u0259rd\u0259n uzaq olmaq, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n is\u0259 vaksinasiya COV\u0130D-19 infeksiyas\u0131na qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259mizin \u0259sas\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil edir. Yoluxmalar\u0131n v\u0259 d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015f\u0259nl\u0259rin say\u0131n\u0131n g\u00fcnd\u0259n-g\u00fcn\u0259 artmas\u0131n\u0131n, d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc dal\u011fan\u0131n g\u0259lm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn bu sad\u0259 qaydalara riay\u0259t edin v\u0259 peyv\u0259nd olunun ki, \u00f6z\u00fcn\u00fcz\u00fc v\u0259 \u0259zizl\u0259rinizi bu d\u0259h\u015f\u0259tli b\u0259ladan qoruyas\u0131n\u0131z<em>\u201d<\/em>.<\/p>\n<p><strong>K\u00f6n\u00fcl C\u0259f\u0259rli<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son g\u00fcnl\u0259r insanlar aras\u0131nda soyuqd\u0259ym\u0259 hallar\u0131 \u00e7oxal\u0131b. Bu da kifay\u0259t q\u0259d\u0259r t\u0259la\u015f yarad\u0131r. \u0130nsanlar\u00a0koronavirus, yoxsa adi qrip\u0259 yoluxduqlar\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259kd\u0259 \u00e7\u0259tinlik yarad\u0131r. \u00dcst\u0259lik koronavirusa yoluxan v\u0259 sa\u011falan \u015f\u0259xsl\u0259r normal h\u0259yat t\u0259rzl\u0259rin\u0259 d\u0259 qay\u0131da bilmirl\u0259r. B\u0259s insanlar koronavirus x\u0259st\u0259liyind\u0259n\u00a0sa\u011fald\u0131qdan sonra immuniteti nec\u0259 m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirsinl\u0259r? Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn hans\u0131 add\u0131mlar at\u0131lmal\u0131d\u0131r? Bu bar\u0259d\u0259\u00a0Oxu.Az-\u0131n suallar\u0131n\u0131 M\u0259rk\u0259zi G\u00f6mr\u00fck Hospital\u0131n\u0131n\u00a0T\u0259cili yard\u0131m \u015f\u00f6b\u0259sinin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35200"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=35200"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35200\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35201,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35200\/revisions\/35201"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=35200"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=35200"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=35200"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}