{"id":42953,"date":"2023-01-28T12:20:00","date_gmt":"2023-01-28T08:20:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.imm.az\/exp\/?p=42953"},"modified":"2023-01-30T12:20:21","modified_gmt":"2023-01-30T08:20:21","slug":"28-yanvar-m%c9%99lumatlarin-muhafiz%c9%99si-gunudur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/2023\/01\/28\/28-yanvar-m%c9%99lumatlarin-muhafiz%c9%99si-gunudur\/","title":{"rendered":"28 yanvar M\u0259lumatlar\u0131n M\u00fchafiz\u0259si G\u00fcn\u00fcd\u00fcr"},"content":{"rendered":"<p>28 yanvar d\u00fcnyada M\u0259lumatlar\u0131n M\u00fchafiz\u0259si G\u00fcn\u00fc kimi qeyd olunur. 1981-ci ild\u0259 m\u0259hz bu tarixd\u0259 Avropa \u015euras\u0131 \u201cF\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n avtomatla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f qaydada i\u015fl\u0259nilm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dar \u015f\u0259xsl\u0259rin qorunmas\u0131 haqq\u0131nda\u201d konvensiya (108 sayl\u0131 konvensiya) q\u0259bul edib. Bu g\u00fcn\u00fcn qeyd olunmas\u0131nda m\u0259qs\u0259d f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fchafiz\u0259sinin \u0259h\u0259miyy\u0259tini vur\u011fulamaq, f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fclkiyy\u0259t\u00e7i v\u0259 operatorlar\u0131n\u0131n \u00f6hd\u0259likl\u0259rin\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n subyektl\u0259rinin h\u00fcquqlar\u0131na diqq\u0259ti c\u0259lb etm\u0259kdir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Avropa \u015euras\u0131n\u0131n h\u0259min konvensiyas\u0131na 2009-cu ild\u0259 qo\u015fulub. \u201cF\u0259rdi m\u0259lumatlar haqq\u0131nda\u201d qanunu t\u0259tbiq edilm\u0259si Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n \u00a04 iyul 2010-cu il tarixind\u0259 imzalanm\u0131\u015f f\u0259rmanda \u00f6z \u0259ksinin tap\u0131b.<\/p>\n<p>F\u0259rdi m\u0259lumatlardan d\u00f6vl\u0259t idar\u0259\u00e7iliyind\u0259, tibb v\u0259 t\u0259hsil sah\u0259l\u0259rind\u0259, al\u0131\u015f-veri\u015f v\u0259 s\u0259yah\u0259t zaman\u0131, \u0130nternet v\u0259 mobil telefon xidm\u0259tl\u0259rind\u0259n istifad\u0259 ed\u0259rk\u0259n davaml\u0131 olaraq istifad\u0259 olunur. Lakin insanlar\u0131n \u00e7oxu f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n emal\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 riskl\u0259rd\u0259n v\u0259 \u015f\u0259xsi m\u0259lumatlar\u0131n qorunmas\u0131 h\u00fcquqlar\u0131ndan x\u0259b\u0259rsizdirl\u0259r. \u00c7ox vaxt onlar h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n pozulmas\u0131 hal\u0131nda n\u0259 ed\u0259c\u0259kl\u0259rini bilmirl\u0259r v\u0259 f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fchafiz\u0259si \u00fczr\u0259 milli strukturlar\u0131n rolundan x\u0259b\u0259rsizdirl\u0259r.<\/p>\n<p>\u015e\u0259xsi m\u0259lumatlar\u0131n \u0259l\u0259 ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 dair d\u00fcnya \u00fczr\u0259 statistikaya\u00a0 g\u00f6r\u0259 AB\u015e \u2013 1-ci, \u0130ngilt\u0259r\u0259 -2-ci, Rusiya -3-\u00e7\u00fc yerd\u0259dir. Qeyri qanuni yolla \u0259l\u0259 ke\u00e7iril\u0259n informasiyalar\u0131n 65% m\u0259hs\u00a0 f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131d\u0131r, 26%-\u00a0 is\u0259 konversiya sirl\u0259rini \u00f6z\u00fcnd\u0259 \u0259ks etdir\u0259n informasiyalard\u0131.<\/p>\n<p>Qeyd etm\u0259liyik ki, \u015f\u0259xsi m\u0259lumatlar\u0131n qorunmas\u0131 g\u00fcn\u00fcn\u00fcn beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 qeyd olunmas\u0131nda \u0259sas m\u0259qs\u0259d ictimaiyy\u0259tin diqq\u0259tini bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 y\u00f6n\u0259ltm\u0259kl\u0259 neqativ hallara qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 mexanizml\u0259rini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259kdir. M\u0259lumatlar\u0131n qeyri qanuni yolla \u0259l\u0259 ke\u00e7irilm\u0259si v\u0259 yay\u0131lmas\u0131n\u0131n geni\u015f v\u00fcs\u0259t almas\u0131 bu g\u00fcn d\u00fcnya miqyas\u0131nda narahatl\u0131q do\u011furan ciddi probleml\u0259rd\u0259n biridir.<\/p>\n<p>\u00a9 B\u00fct\u00fcn h\u00fcquqlar qorunur. X\u0259b\u0259rl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259rk\u0259n www.imm.az sayt\u0131na istinad z\u0259ruridir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>28 yanvar d\u00fcnyada M\u0259lumatlar\u0131n M\u00fchafiz\u0259si G\u00fcn\u00fc kimi qeyd olunur. 1981-ci ild\u0259 m\u0259hz bu tarixd\u0259 Avropa \u015euras\u0131 \u201cF\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n avtomatla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f qaydada i\u015fl\u0259nilm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dar \u015f\u0259xsl\u0259rin qorunmas\u0131 haqq\u0131nda\u201d konvensiya (108 sayl\u0131 konvensiya) q\u0259bul edib. Bu g\u00fcn\u00fcn qeyd olunmas\u0131nda m\u0259qs\u0259d f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fchafiz\u0259sinin \u0259h\u0259miyy\u0259tini vur\u011fulamaq, f\u0259rdi m\u0259lumatlar\u0131n m\u00fclkiyy\u0259t\u00e7i v\u0259 operatorlar\u0131n\u0131n \u00f6hd\u0259likl\u0259rin\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n subyektl\u0259rinin h\u00fcquqlar\u0131na diqq\u0259ti c\u0259lb etm\u0259kdir. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42953"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=42953"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42953\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":42955,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42953\/revisions\/42955"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=42953"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=42953"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=42953"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}