{"id":45220,"date":"2023-08-01T12:42:08","date_gmt":"2023-08-01T08:42:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/?p=45220"},"modified":"2023-08-01T12:42:53","modified_gmt":"2023-08-01T08:42:53","slug":"1-avqust-az%c9%99rbaycan-%c9%99lifbasi-v%c9%99-az%c9%99rbaycan-dili-gunudur-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/2023\/08\/01\/1-avqust-az%c9%99rbaycan-%c9%99lifbasi-v%c9%99-az%c9%99rbaycan-dili-gunudur-2\/","title":{"rendered":"1 avqust &#8211; Az\u0259rbaycan \u0259lifbas\u0131 v\u0259 Az\u0259rbaycan dili g\u00fcn\u00fcd\u00fcr"},"content":{"rendered":"<p>\u00c7\u00fcnki milli varl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n \u0259sas atributlar\u0131ndan olan Ana dilimizl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Dil mill\u0259tin simas\u0131n\u0131 s\u0259ciyy\u0259l\u0259ndir\u0259n amill\u0259rd\u0259n biri, onun milli s\u0259rv\u0259tidir. Mill\u0259tin dilinin d\u00f6vl\u0259t dili statusuna y\u00fcks\u0259lm\u0259si is\u0259 tarixi hadis\u0259, milli d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik tarixinin q\u0131z\u0131l s\u0259hif\u0259sidir. Bu m\u0259qam mill\u0259tin mill\u0259t olaraq t\u0259sdiqidir. \u00c7\u00fcnki dilin d\u00f6vl\u0259t dili statusuna y\u00fcks\u0259lm\u0259si mill\u0259tin \u00f6z taleyin\u0259 sahibliyinin, d\u00f6vl\u0259t qurmaq v\u0259 qorumaq q\u00fcdr\u0259tinin, eyni zamanda dilinin z\u0259nginliyinin s\u00fcbutudur. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan dilinin d\u00f6vl\u0259t statuslu dill\u0259r aras\u0131nda olmas\u0131na g\u00f6r\u0259 bu dilin m\u0259n\u0259vi dirilik atributuna \u00e7evrilm\u0259si yolunda b\u00f6y\u00fck f\u0259dakarl\u0131qlar g\u00f6st\u0259rmi\u015f \u00fcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev\u0259 minn\u0259tdar<strong>\u00a0<\/strong>olmal\u0131y\u0131q<strong>.<\/strong>\u00a0Ulu \u00f6nd\u0259r milli-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259rimizin \u0259n qiym\u0259tlisi v\u0259 bir mill\u0259t kimi milli varl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n r\u0259mzi olan Az\u0259rbaycan dilinin safla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 inki\u015faf\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 \u00e7ox m\u00fch\u00fcm add\u0131mlar at\u0131b. \u00d6lk\u0259mizd\u0259 Az\u0259rbaycan dilinin h\u0259rt\u0259r\u0259fli inki\u015faf\u0131, i\u015fl\u0259k dil\u0259 \u00e7evrilm\u0259si, beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r sistemin\u0259 yol tapmas\u0131 Ana dilimizin g\u00f6z\u0259l bilicisi, mahir natiq ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin dilin qorunmas\u0131na y\u00f6n\u0259l\u0259n d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015f siyas\u0259tinin n\u0259tic\u0259sidir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan SSR-in 1978-ci<strong>\u00a0<\/strong>il Konstitusiyas\u0131nda Az\u0259rbaycan dilinin d\u00f6vl\u0259t dili kimi q\u0259bul edilm\u0259si is\u0259 h\u0259min d\u00f6vr \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259h\u0259miyy\u0259tli hadis\u0259 idi.<\/p>\n<p>1993-c\u00fc ild\u0259 Heyd\u0259r \u018fliyevin Az\u0259rbaycanda ikinci d\u0259f\u0259 hakimiyy\u0259t\u0259 qay\u0131d\u0131\u015f\u0131ndan sonra Az\u0259rbaycan dili \u00f6z inki\u015faf\u0131nda yeni m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259m qoydu. 1995-ci ild\u0259 \u00fcmumxalq s\u0259sverm\u0259si yolu il\u0259 q\u0259bul edil\u0259n m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259timizin ilk Konstitusiyas\u0131 il\u0259 d\u00f6vl\u0259t dilinin ad\u0131 b\u0259rpa edildi. Bu, ulu \u00f6nd\u0259rin Ana dilimiz\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259z m\u00f6vqeyinin daha bir parlaq n\u00fcmun\u0259si oldu.<\/p>\n<p>Bundan sonra h\u00f6kum\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 Ana dilinin inki\u015faf\u0131 v\u0259 qorunmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli s\u0259n\u0259dl\u0259r q\u0259bul edildi. \u201cD\u00f6vl\u0259t dili i\u015finin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si haqq\u0131nda\u201d 18 iyun 2001-ci il tarixli f\u0259rman, yeni \u0259lifbaya ke\u00e7idin 2001-ci ilin avqustuna kimi \u00f6lk\u0259mizd\u0259 b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u0259 t\u0259min edilm\u0259si ulu \u00f6nd\u0259rin \u00f6z do\u011fma dilin\u0259 ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 bir daha t\u0259sdiq etdi. \u00dcmummilli liderin 9 avqust 2001-ci il tarixli f\u0259rman\u0131 il\u0259 avqustun 1-i \u00f6lk\u0259mizd\u0259 \u201cAz\u0259rbaycan dili v\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259lifbas\u0131 g\u00fcn\u00fc\u201d kimi qeyd olunur. 2002-ci il 30 sentyabr tarixd\u0259 \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda D\u00f6vl\u0259t dili haqq\u0131nda\u201d Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Qanununun q\u0259bul edilm\u0259si Az\u0259rbaycan dilinin d\u00f6vl\u0259t dili kimi i\u015fl\u0259dilm\u0259si, onun t\u0259tbiqi, qorunmas\u0131 v\u0259 inki\u015faf etdirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 daha bir add\u0131md\u0131r. Bu s\u0259n\u0259d \u00fcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyevin xalq\u0131m\u0131za v\u0259 onun dilin\u0259 t\u00fck\u0259nm\u0259z m\u0259h\u0259bb\u0259tinin, qay\u011f\u0131s\u0131n\u0131n parlaq n\u00fcmun\u0259l\u0259rind\u0259n biridir. Bu \u0259n\u0259n\u0259l\u0259ri \u00f6lk\u0259 Prezidenti \u0130lham \u018fliyev u\u011furla davam etdirm\u0259kd\u0259dir. D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n m\u00fcxt\u0259lif vaxtlarda imzalad\u0131\u011f\u0131 \u201cAz\u0259rbaycan dilind\u0259 lat\u0131n qrafikas\u0131 il\u0259 k\u00fctl\u0259vi n\u0259\u015frl\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si haqq\u0131nda\u201d v\u0259 \u201cAz\u0259rbaycan Milli ensiklopediyas\u0131n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 haqq\u0131nda\u201d s\u0259r\u0259ncamlar\u0131 v\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r d\u0259 dilimizin inki\u015faf\u0131na b\u00f6y\u00fck qay\u011f\u0131n\u0131n t\u0259zah\u00fcr\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p><em>senet.az<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7\u00fcnki milli varl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n \u0259sas atributlar\u0131ndan olan Ana dilimizl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Dil mill\u0259tin simas\u0131n\u0131 s\u0259ciyy\u0259l\u0259ndir\u0259n amill\u0259rd\u0259n biri, onun milli s\u0259rv\u0259tidir. Mill\u0259tin dilinin d\u00f6vl\u0259t dili statusuna y\u00fcks\u0259lm\u0259si is\u0259 tarixi hadis\u0259, milli d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik tarixinin q\u0131z\u0131l s\u0259hif\u0259sidir. Bu m\u0259qam mill\u0259tin mill\u0259t olaraq t\u0259sdiqidir. \u00c7\u00fcnki dilin d\u00f6vl\u0259t dili statusuna y\u00fcks\u0259lm\u0259si mill\u0259tin \u00f6z taleyin\u0259 sahibliyinin, d\u00f6vl\u0259t qurmaq v\u0259 qorumaq q\u00fcdr\u0259tinin, eyni zamanda [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":45222,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45220"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=45220"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45220\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":45223,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45220\/revisions\/45223"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media\/45222"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=45220"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=45220"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=45220"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}