{"id":45386,"date":"2023-08-24T11:49:00","date_gmt":"2023-08-24T07:49:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/?p=45386"},"modified":"2023-08-25T11:49:41","modified_gmt":"2023-08-25T07:49:41","slug":"hindistanin-kosmik-aparati-tarixd%c9%99-ilk-d%c9%99f%c9%99-ayin-c%c9%99nub-qutbun%c9%99-ugurlu-enis-edib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/2023\/08\/24\/hindistanin-kosmik-aparati-tarixd%c9%99-ilk-d%c9%99f%c9%99-ayin-c%c9%99nub-qutbun%c9%99-ugurlu-enis-edib\/","title":{"rendered":"Hindistan\u0131n kosmik aparat\u0131 tarixd\u0259 ilk d\u0259f\u0259 Ay\u0131n C\u0259nub q\u00fctb\u00fcn\u0259 u\u011furlu eni\u015f edib"},"content":{"rendered":"<p>Hindistan\u0131n\u00a0Chandrayaan-3\u00a0adl\u0131 kosmik missiyas\u0131 kosmik sah\u0259nin\u00a0tarixin\u0259\u00a0\u00f6z ad\u0131n\u0131 yaza bildi. Bel\u0259 ki, missiya \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 kosmik aparat u\u011furlu \u015f\u0259kild\u0259\u00a0Ay\u0131n C\u0259nub q\u00fctb\u00fcn\u0259\u00a0eni\u015f ed\u0259 bilib. Qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn bundan \u00f6nc\u0259 Ay\u0131n bu regionunda Rusiyan\u0131n\u00a0Luna-25\u00a0adl\u0131 kosmik aparat\u0131 u\u011fursuz eni\u015f ed\u0259r\u0259k yarars\u0131z hala g\u0259lmi\u015fdi. Bel\u0259likl\u0259 Hindistan Aya u\u011furlu eni\u015f etmi\u015f d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc, bunu Ay\u0131n C\u0259nub q\u00fctb\u00fcnd\u0259 etmi\u015f birinci \u00f6lk\u0259 oldu. Qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, Ay\u0131n C\u0259nub q\u00fctb\u00fc \u00e7ox az m\u00fc\u015fahid\u0259 edilib v\u0259 g\u00fcman edilir ki, h\u0259min regionda buz \u015f\u0259klind\u0259 su m\u00f6vcuddur. Daha \u00f6nc\u0259 Aya yaln\u0131z \u00fc\u00e7 \u00f6lk\u0259 eni\u015f edib. AB\u015e, ke\u00e7mi\u015f SSR\u0130 v\u0259 \u00c7in. Hindistan\u0131n Chandrayaan-3 missiyas\u0131ndan f\u0259rqli olaraq adlar\u0131 sadalanm\u0131\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rin g\u00f6nd\u0259rmi\u015f olduqlar\u0131 kosmik aparatlar Ay\u0131n ekvatoruna yax\u0131n sah\u0259d\u0259 eni\u015f edibl\u0259r.<\/p>\n<p>Bel\u0259 ki, Ay\u0131n ekvatora yax\u0131n sah\u0259si nisb\u0259t\u0259n xo\u015fag\u0259l\u0259n temperatura v\u0259 land\u015fafta sahib t\u0259hl\u00fck\u0259siz sah\u0259 hesab edilir. Bununla yana\u015f\u0131 Ay\u0131n bu sah\u0259sin\u0259\u00a0G\u00fcn\u0259\u015f\u00a0\u015f\u00fcalar\u0131 rahatl\u0131qla \u00e7ata bilirl\u0259r. Bu is\u0259 \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 \u00f6zl\u0259rind\u0259 G\u00fcn\u0259\u015f batareyalar\u0131n\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n aparatlar\u0131n v\u0259 robotlar\u0131n\u00a0\u015farj olunmalar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ideal \u015f\u0259raitdir. Hindistan\u0131n Chandrayaan-3 adl\u0131 kosmik aparat\u0131n\u0131n Ay s\u0259thin\u0259 eni\u015fi zaman\u0131 ba\u015f tutmu\u015f canl\u0131 yay\u0131m \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 \u00f6lk\u0259nin ba\u015f naziri\u00a0Narendra Modi\u00a0bildirib ki, bu missiyan\u0131n u\u011furlu n\u0259tic\u0259si \u00f6lk\u0259ni insanlar\u0131n kosmosa g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si \u00fczr\u0259 olacaq g\u0259l\u0259c\u0259k missiyalara haz\u0131rlay\u0131r. Ay\u0131n C\u0259nub q\u00fctb\u00fcn\u00fcn \u0259ks\u0259r sah\u0259si d\u0259rin kraterl\u0259r\u0259 v\u0259 \u00e7\u00f6k\u0259klikl\u0259r\u0259 sahibdir. Onlar daimi olaraq qaranl\u0131q m\u00fchitd\u0259 qal\u0131rlar.<\/p>\n<p>Bel\u0259 ki, Ay\u0131n bu sah\u0259si art\u0131q milyardlarla il \u0259rzind\u0259 G\u00fcn\u0259\u015f i\u015f\u0131\u011f\u0131 g\u00f6rm\u0259yib. N\u0259tic\u0259d\u0259 Ay\u0131n bu sah\u0259sinin temperaturu -203 d\u0259r\u0259c\u0259 Selsiy\u0259 kimi t\u0259\u015fkil ed\u0259 bilir. Bu c\u00fcr ekstremal \u015f\u0259rtl\u0259r Ay\u0131n bu sah\u0259sinin Yer k\u00fcr\u0259sind\u0259n m\u00fc\u015fahid\u0259 edilm\u0259sini \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fdirir v\u0259 \u00fcst\u0259lik y\u00fcks\u0259k h\u0259ssasl\u0131\u011fa sahib t\u0259chizatlar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda \u00e7\u0259tinlikl\u0259r yarad\u0131rlar. Qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, Chandrayaan-3 missiyas\u0131 14 iyul tarixind\u0259 start g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fc. 5 avqust tarixind\u0259 kosmik g\u0259mi Ay\u0131n orbitin\u0259 \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131. \u00d6z\u00fcnd\u0259 Pragyan adl\u0131 robotu birl\u0259\u015fdirmi\u015f Vikram adl\u0131 eni\u015f modulu 17 avqust tarixind\u0259 kosmik g\u0259mid\u0259n ayr\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Missiyan\u0131n n\u00f6vb\u0259ti m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259 Pragyan robotunun i\u015f\u0259 sal\u0131nmas\u0131 realla\u015fd\u0131r\u0131lacaq. S\u00f6z\u00fcged\u0259n robot eni\u015f etmi\u015f oldu\u011fu Ay sah\u0259sinin 2 h\u0259ft\u0259 \u0259rzind\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259sini realla\u015fd\u0131racaq v\u0259 elmi t\u0259cr\u00fcb\u0259l\u0259r aparacaq.<\/p>\n<p><em>technote.az <\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hindistan\u0131n\u00a0Chandrayaan-3\u00a0adl\u0131 kosmik missiyas\u0131 kosmik sah\u0259nin\u00a0tarixin\u0259\u00a0\u00f6z ad\u0131n\u0131 yaza bildi. Bel\u0259 ki, missiya \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 kosmik aparat u\u011furlu \u015f\u0259kild\u0259\u00a0Ay\u0131n C\u0259nub q\u00fctb\u00fcn\u0259\u00a0eni\u015f ed\u0259 bilib. Qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn bundan \u00f6nc\u0259 Ay\u0131n bu regionunda Rusiyan\u0131n\u00a0Luna-25\u00a0adl\u0131 kosmik aparat\u0131 u\u011fursuz eni\u015f ed\u0259r\u0259k yarars\u0131z hala g\u0259lmi\u015fdi. Bel\u0259likl\u0259 Hindistan Aya u\u011furlu eni\u015f etmi\u015f d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc, bunu Ay\u0131n C\u0259nub q\u00fctb\u00fcnd\u0259 etmi\u015f birinci \u00f6lk\u0259 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45386"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=45386"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45386\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":45388,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45386\/revisions\/45388"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=45386"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=45386"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=45386"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}