{"id":45736,"date":"2023-09-25T13:56:39","date_gmt":"2023-09-25T09:56:39","guid":{"rendered":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/?p=45736"},"modified":"2023-09-25T13:56:41","modified_gmt":"2023-09-25T09:56:41","slug":"dahil%c9%99ri-bir-d%c9%99-bel%c9%99-taniyaq-16","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/2023\/09\/25\/dahil%c9%99ri-bir-d%c9%99-bel%c9%99-taniyaq-16\/","title":{"rendered":"Dahil\u0259ri bir d\u0259 bel\u0259 tan\u0131yaq!"},"content":{"rendered":"<p>O \u00f6z yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131, z\u0259ngin m\u0259nal\u0131 r\u00fcbail\u0259ri, riyazi, astronomik f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 d\u00fcnya elminin \u0259n d\u0259y\u0259rli z\u0259ka sahibl\u0259rind\u0259dir. Q\u0259rin\u0259l\u0259r boyu \u0259s\u0259rl\u0259ri d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox dill\u0259rin\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n qara\u00e7\u0131 dilin\u0259 bel\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259 edil\u0259n \u015fairdir. Qriqori t\u0259qvimind\u0259n 7 saniy\u0259 daha d\u0259qiq \u00e7al\u0131\u015fan t\u0259qvimin yarad\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r. S\u00f6hb\u0259t\u00a0 z\u00fclmkar\u0131n d\u00fc\u015fm\u0259ni, m\u0259zlumlar\u0131n dostu, dahi fars \u015fairi \u00d6m\u0259r X\u0259yyamdan gedir&#8230;<\/p>\n<p>\u018fsl ad\u0131 Qiyas\u0259ddin \u018fbu \u0259l-F\u0259th \u00d6m\u0259r ibn \u0130brahim X\u0259yyam\u00a0 olan dahi \u015fair Ni\u015fapur \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 \u00e7ad\u0131r satan\u00a0 ail\u0259sind\u0259 do\u011fulmu\u015fdur. Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6vrd\u0259 \u0130bn Sinadan sonra \u0259n yax\u015f\u0131 alim kimi q\u0259bul edilirdi. Tibb, fizika, astronomiya, c\u0259br, h\u0259nd\u0259s\u0259 v\u0259 riyaziyyat elml\u0259rind\u0259 \u00f6n\u0259mli \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 olan \u00d6m\u0259r X\u0259yyam\u0131n \u00f6z d\u00f6vr\u00fcn\u0259 g\u00f6r\u0259\u00a0 b\u00fct\u00fcn elml\u0259ri bildiyi s\u00f6yl\u0259nilir. O, dig\u0259rl\u0259rind\u0259n f\u0259rqli olaraq \u0259s\u0259rl\u0259rinin \u00e7oxunu q\u0259l\u0259m\u0259 almay\u0131b, b\u0259lk\u0259 d\u0259 ad\u0131n\u0131 e\u015fitdiyimiz bir \u00e7ox teoreml\u0259rin m\u00fc\u0259llifidir. X\u0259yyam \u00f6z\u00fcnd\u0259n sonra g\u0259l\u0259n xeyli \u015fair\u0259 t\u0259sir etmi\u015f, r\u00fcbai sah\u0259sind\u0259 t\u0259k n\u00fcmun\u0259 olaraq yadda\u015flarda qalm\u0131\u015fd\u0131r. \u015eair\u0259 deyirdil\u0259r ki, s\u0259n dahis\u0259ns\u0259, niy\u0259 r\u00fcbail\u0259rl\u0259 vaxt itirirs\u0259n? S\u0259n\u0259 bu savad\u0131 ver\u0259n m\u00fc\u0259lliml\u0259r kitab yazmadan \u00f6l\u00fcbl\u0259r, s\u0259n onlar\u0131n etdiyini etm\u0259, bildikl\u0259rini yaz. \u00d6m\u0259r X\u0259yyam da deyir ki, &#8220;Elm kitablar\u0131 bir-birini t\u0259kzib etm\u0259y\u0259 davam ed\u0259c\u0259k v\u0259 m\u0259n g\u00fcl\u00fcnc v\u0259ziyy\u0259t\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olaca\u011fam. Amma \u0259srl\u0259r boyu \u015feir, r\u00fcbai d\u0259yi\u015film\u0259z qal\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p>O, h\u0259dd\u0259n art\u0131q dan\u0131\u015fma\u011f\u0131, uzun-uzad\u0131 cavab verm\u0259yi sev\u0259rmi\u015f. Deyil\u0259nl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, bir suala d\u00fcz yar\u0131m g\u00fcn\u0259 cavab verirmi\u015f. H\u0259tta oxudu\u011fu kitab\u0131 bir g\u00fcn \u0259rzind\u0259\u00a0 \u0259zb\u0259rl\u0259y\u0259 bilirmi\u015f.<\/p>\n<p>\u0130slam m\u0259d\u0259niyy\u0259ti tarixind\u0259 b\u0259lk\u0259 d\u0259 \u00d6m\u0259r X\u0259yyam q\u0259d\u0259r m\u00fcbahis\u0259l\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olan, haqq\u0131nda ziddiyy\u0259tli fikirl\u0259r ir\u0259li s\u00fcr\u00fcl\u0259n ikinci \u015f\u0259xsiyy\u0259t tapmaq m\u00fcmk\u00fcn deyil. B\u0259zil\u0259ri onu az qala \u0130bn Sina q\u0259d\u0259r hikm\u0259t sahibi, q\u00fcdr\u0259tli filosof, Biruni q\u0259d\u0259r bacar\u0131ql\u0131 astronom hesab etmi\u015fl\u0259r. B\u0259zil\u0259ri is\u0259 tam \u0259ksin\u0259, onu y\u00fcng\u00fcl h\u0259yat s\u00fcr\u0259n v\u0259 bu c\u00fcr h\u0259yat\u0131 t\u0259bli\u011f ed\u0259n, axir\u0259t al\u0259min\u0259 inanmayan v\u0259 \u00f6l\u00fcmd\u0259n sonra h\u0259yat olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u0259y\u0259n, d\u00fcnyan\u0131n pu\u00e7lu\u011funu \u015f\u0259rabla unutma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fan, g\u00f6z\u0259ll\u0259rd\u0259n ilham alan ey\u015f-i\u015fr\u0259t \u015fairi kimi t\u0259qdim etmi\u015fl\u0259r. El\u0259 bu \u00fczd\u0259n \u00d6m\u0259r X\u0259yyam\u0131n r\u00fcbail\u0259rini kef m\u0259clisl\u0259rind\u0259 sa\u011fl\u0131q \u0259v\u0259zin\u0259 s\u00f6yl\u0259mi\u015f v\u0259 bu g\u00fcn d\u0259 s\u00f6yl\u0259m\u0259kd\u0259dirl\u0259r. B\u0259s h\u0259qiq\u0259t n\u0259d\u0259n ibar\u0259tdir? Do\u011frudanm\u0131 \u00d6m\u0259r X\u0259yyam kafir, dinsiz v\u0259 allahs\u0131z imi\u015f?<\/p>\n<p>F\u0259ls\u0259fi r\u00fcbail\u0259rind\u0259 tez-tez i\u00e7ki m\u00f6vzusuna m\u00fcraci\u0259t ed\u0259n \u015fairin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, ist\u0259nil\u0259n adam i\u00e7ki say\u0259sind\u0259 h\u0259yat v\u0259 sevinc, ilham v\u0259 ayd\u0131nl\u0131q tapa bil\u0259r. \u018fslind\u0259 \u015fairin islam d\u00f6vl\u0259tinin v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131 oldu\u011funu n\u0259z\u0259r\u0259 alsaq, i\u00e7kini onun bu \u015f\u0259kild\u0259 m\u0259dh etm\u0259si b\u00f6y\u00fck maraq do\u011furur. Lakin dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n is\u0259 bel\u0259 bir fakt da \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0var ki,\u00a0 \u00d6m\u0259r X\u0259yyam\u0131n ilk bax\u0131\u015fda \u0130slam ehkam\u0131 il\u0259 uy\u011fun g\u0259lm\u0259y\u0259n, zahir\u0259n \u0259yya\u015fl\u0131\u011f\u0131, \u015f\u0259rab\u0131, ey\u015f-i\u015fr\u0259ti t\u0259bli\u011f ed\u0259n\u00a0 r\u00fcbail\u0259rin ham\u0131s\u0131n\u0131n h\u0259qiq\u0259t\u0259n ona m\u0259xsus olub-olmad\u0131\u011f\u0131 \u015f\u00fcbh\u0259 alt\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bu f\u0259rziyy\u0259l\u0259ri n\u0259z\u0259r\u0259 alsaq, ortaya bel\u0259 bir sual \u00e7\u0131x\u0131r: \u018fg\u0259r \u00d6m\u0259r X\u0259yyam h\u0259qiq\u0259t\u0259n g\u00fcn\u00fcn\u00fc \u0259yya\u015fl\u0131qla ke\u00e7irirmi\u015fs\u0259, hikm\u0259t v\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259nin, c\u0259br v\u0259 h\u0259nd\u0259s\u0259nin \u00e7\u0259tin b\u0259hsl\u0259rini nec\u0259 \u00f6yr\u0259nib m\u0259nims\u0259mi\u015fdir? Ba\u015f\u0131 kef m\u0259clisl\u0259rin\u0259 qar\u0131\u015fan, d\u00fcnyan\u0131n probleml\u0259rind\u0259n s\u0259rxo\u015fluq vasit\u0259sil\u0259 qa\u00e7ma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fan bir adamda zehin ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131, sa\u011flam m\u0259ntiq, g\u00fccl\u00fc hafiz\u0259 ola bil\u0259rmi?<\/p>\n<p>M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin qeydl\u0259rind\u0259n d\u0259 bu n\u0259tic\u0259y\u0259 g\u0259lirik ki, \u00d6m\u0259r X\u0259yyam \u00e7oxlar\u0131n\u0131n t\u0259s\u0259vv\u00fcr\u00fcnd\u0259 canland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 \u0259yya\u015f \u015fair, din\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xan kafir deyil, d\u00fcnyan\u0131n gedi\u015fat\u0131n\u0131 \u00f6z nuru il\u0259 i\u015f\u0131qland\u0131ran m\u00fct\u0259f\u0259kkir olub. Onun haqq\u0131nda deyilm\u0259y\u0259nl\u0259r dil\u0259 g\u0259tiril\u0259nl\u0259rd\u0259n, h\u0259l\u0259 qaranl\u0131q qalanlar g\u00fcn \u00fcz\u00fcn\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131lanlardan daha \u00e7oxdur.<\/p>\n<p>Qapal\u0131 h\u0259yaz t\u0259rzi ke\u00e7ir\u0259n \u00d6m\u0259r X\u0259yyam evl\u0259nm\u0259yib. Onu anlaya bilm\u0259y\u0259n, yaxud anlamaq ist\u0259m\u0259y\u0259n ruhanil\u0259rin daimi t\u0259qibl\u0259rind\u0259n h\u0259mi\u015f\u0259 qorxu i\u00e7ind\u0259 ya\u015fay\u0131b. Onun fikrinc\u0259, ger\u00e7\u0259k olan ya\u015fanand\u0131r, o biri d\u00fcnyada ikinci bir h\u0259yat yoxdur. \u0130nsan ya\u015fad\u0131qca ger\u00e7\u0259kdir, ger\u00e7\u0259k is\u0259 ya\u015fananlard\u0131r. \u018fn yax\u015f\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fc a\u011f\u0131l v\u0259 sa\u011flam fikirdir. \u0130nsan bir a\u011f\u0131l varl\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Ger\u00e7\u0259y\u0259 ancaq a\u011f\u0131l yolu il\u0259 \u00e7ata bil\u0259r.<\/p>\n<p>\u00d6m\u0259r X\u0259yyam\u0131n \u00f6l\u00fcm tarixi m\u0259lum deyil. B\u0259zi m\u0259nb\u0259l\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, 72 il \u00f6m\u00fcr s\u00fcr\u0259n\u00a0 \u015fair h\u0259yat\u0131n\u0131n son saatlar\u0131nda \u0130bn Sinan\u0131n &#8220;\u015e\u0259fa kitab\u0131&#8221;n\u0131 diqq\u0259tl\u0259 oxuyurmu\u015f. Ax\u015fam namaz\u0131n\u0131 ba\u015fa \u00e7atd\u0131randan sonra s\u0259cd\u0259y\u0259 ged\u0259r\u0259k deyib: &#8220;Ay Allah, S\u0259n bilirs\u0259n ki, m\u0259n S\u0259ni imkan\u0131m daxilind\u0259 d\u0259rk etmi\u015f\u0259m. M\u0259ni ba\u011f\u0131\u015fla, m\u0259nim idrak\u0131m S\u0259nin qar\u015f\u0131nda xidm\u0259timdir&#8221;. Bununla da h\u0259yatla vidala\u015f\u0131b. Son v\u0259siyy\u0259ti is\u0259 bel\u0259 olub:\u00a0 &#8220;Q\u0259brim el\u0259 yerd\u0259 olacaq ki, yaz f\u0259slind\u0259 \u0259s\u0259n meh onu \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259r\u0259 q\u0259rq ed\u0259c\u0259k&#8221;. Do\u011frudan da, bel\u0259 olub. Qon\u015fu ba\u011f\u0131n armud v\u0259 qays\u0131 a\u011faclar\u0131n\u0131n q\u0259biristanl\u0131q hasar\u0131ndan sallanan g\u00fcll\u00fc-\u00e7i\u00e7\u0259kli budaqlar\u0131 b\u00f6y\u00fck m\u00fct\u0259f\u0259kkirin q\u0259brin\u0259 \u00e7\u0259tir tuturmu\u015f&#8230;<\/p>\n<p><strong>Sinoplu Diogen<\/strong><\/p>\n<p>F\u0259ls\u0259f\u0259 tarixinin \u0259fsan\u0259vi simas\u0131, Sinoplu Diogen&#8230; \u0130sk\u0259nd\u0259r\u0259 meydan oxuyan, \u00e7\u0259ll\u0259kd\u0259 ya\u015fayan, g\u00fcn\u00fcn g\u00fcnorta \u00e7a\u011f\u0131 \u0259lind\u0259 \u00e7\u0131raq adam axtaran bu filosof f\u0259ls\u0259f\u0259 elmin\u0259 yenilik g\u0259tirm\u0259kl\u0259 yana\u015f\u0131, qeyri-adi h\u0259yat t\u0259rzi ya\u015fayan \u0259n g\u00fclm\u0259li dahi kimi d\u0259 tarixd\u0259 iz qoyub&#8230;<\/p>\n<p>Sinoplu Diogen (Diogenes) eram\u0131zdan \u0259vv\u0259l 400-c\u00fc ild\u0259 Sinop \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 anadan olub. Deyirl\u0259r ki, Diogenin atas\u0131 Gikesey puld\u0259yi\u015f\u0259n olub. Onlar\u0131n sikk\u0259 sexl\u0259ri d\u0259 varm\u0131\u015f. Q\u0259rib\u0259 ya\u015fay\u0131\u015f t\u0259rzi olan, tikanl\u0131 s\u00f6zl\u0259ri il\u0259 se\u00e7il\u0259n Diogen &#8220;kinizm&#8221;in banisi say\u0131l\u0131r. B\u0259s kinizm n\u0259dir? Kinizm termini f\u0259ls\u0259f\u0259nin bir qolu say\u0131l\u0131r, &#8220;it kimi s\u0259rb\u0259st, azad h\u0259yat s\u00fcrm\u0259k&#8221; anlam\u0131 da\u015f\u0131y\u0131r. M\u0259nb\u0259l\u0259r\u0259 \u0259sas\u0259n, bir d\u0259f\u0259 Diogen ovcuna bulaqdan su doldurub i\u00e7\u0259n balaca o\u011flana rast g\u0259lir. Su i\u00e7dikd\u0259n sonra bir par\u00e7a \u00e7\u00f6r\u0259yi \u0259lin\u0259 al\u0131b, l\u0259zz\u0259tl\u0259 yey\u0259n balacan\u0131 h\u0259v\u0259sl\u0259 seyr ed\u0259n Diogen, \u0259lind\u0259ki bo\u015fqab\u0131 v\u0259 su fincan\u0131n\u0131 yer\u0259 at\u0131b kinik olma\u011fa q\u0259rar verir. O d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr ki, t\u0259bi\u0259t ehtiyaclar\u0131m\u0131z\u0131 \u00f6d\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn biz\u0259 h\u0259r \u015fey verib v\u0259 \u0259lav\u0259 \u0259\u015fyalara g\u0259r\u0259k yoxdur. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259, evini t\u0259rk edib, \u00e7\u0259ll\u0259kd\u0259 ya\u015fama\u011fa q\u0259rar verir. Uzun \u0259srl\u0259r\u00a0 boyu\u00a0 Diogenin r\u0259smini \u00e7\u0259k\u0259nl\u0259r d\u0259 onu \u00e7\u0259ll\u0259kd\u0259 t\u0259svir edibl\u0259r. Amma t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar deyirl\u0259r\u00a0 ki, bizim anlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7\u0259ll\u0259k q\u0259dim yunanlara m\u0259lum olmay\u0131b. Diogenin ya\u015fay\u0131\u015f evi gild\u0259n olan qab &#8211; pifos imi\u015f. O d\u00f6vrl\u0259 ba\u011fl\u0131 arxeoloji qaz\u0131nt\u0131lar zaman\u0131 m\u0259hz bel\u0259 qablar tap\u0131l\u0131b. Yumurta \u015f\u0259killi adi pifoslar 1,5-2 metr h\u00fcnd\u00fcrl\u00fcy\u00fcnd\u0259 olurdu. Onlar\u0131 evin i\u00e7ind\u0259 yer\u0259 basd\u0131rar, i\u00e7in\u0259 ad\u0259t\u0259n d\u0259n y\u0131\u011fard\u0131lar. Diogen \u00f6z &#8220;ev&#8221;ini \u015f\u0259h\u0259r meydan\u0131nda qoyubmu\u015f. Orada h\u0259m ya\u015fayar, h\u0259m d\u0259 insanlara\u00a0 &#8220;nec\u0259 azad olma\u011f\u0131&#8221; \u00f6yr\u0259d\u0259rmi\u015f. Can\u0131n\u0131 b\u0259rkitm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn yayda qaynar qumla \u00fcst\u00fcn\u00fc \u00f6rt\u0259r, q\u0131\u015fda is\u0259 qarla \u00f6rt\u00fclm\u00fc\u015f heyk\u0259ll\u0259ri qucaqlayarm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Sinoplu Diogen haqq\u0131nda bir \u00e7ox maraql\u0131 \u0259hvalatlar v\u0259 l\u0259tif\u0259l\u0259r dola\u015f\u0131r. M\u00f6vcud qanun v\u0259 qaydalara meydan oxuyaraq c\u0259miyy\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xan filosofun \u0259n m\u0259\u015fhur \u0259m\u0259li is\u0259 g\u00fcnd\u00fcz \u00e7\u0131raq \u0259lind\u0259 k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259ri dola\u015faraq\u00a0 adam axtarmas\u0131 olub. Bel\u0259 ki, o, b\u0259z\u0259n insanlar\u0131n aras\u0131nda \u0259lind\u0259 lampa tutub, l\u00fct g\u0259zirdi. K\u0259nardan ke\u00e7\u0259nl\u0259rin &#8220;Bu g\u00fcn\u0259\u015fli g\u00fcnd\u0259 lampa n\u0259yin\u0259 laz\u0131md\u0131r&#8221; sual\u0131na Diogen &#8220;\u0130nsan axtar\u0131ram&#8221; dey\u0259 cavab verirdi.<\/p>\n<p>Deyil\u0259n\u0259 g\u00f6r\u0259, dahi s\u0259rk\u0259rd\u0259 Makedoniyal\u0131 \u0130sk\u0259nd\u0259r Diogenin p\u0259r\u0259sti\u015fkar\u0131 idi v\u0259 onu g\u00f6rm\u0259yi \u00e7ox ist\u0259yirdi. H\u0259tta o, &#8220;D\u00fcnyaya bir daha g\u0259ls\u0259ydim, Diogen olard\u0131m&#8221; deyirdi. G\u00fcnl\u0259rin bir g\u00fcn\u00fc \u0130sk\u0259nd\u0259r arzusuna \u00e7at\u0131r v\u0259 Sinop sahill\u0259rinin birind\u0259 Diogen\u0259 rast g\u0259lir. Diogen qumlu sahild\u0259 uzan\u0131b, G\u00fcn\u0259\u015fi seyr edirdi. S\u0259rk\u0259rd\u0259nin onun qar\u015f\u0131s\u0131nda durub, &#8220;M\u0259n Makedoniyal\u0131 \u0130sk\u0259nd\u0259r\u0259m, n\u0259 ist\u0259s\u0259n yerin\u0259 yetir\u0259 bil\u0259r\u0259m&#8221; t\u0259klifin\u0259 Diogen &#8220;G\u00fcn\u0259\u015fin qar\u015f\u0131s\u0131ndan k\u0259nara \u00e7\u0259kil&#8221; dey\u0259 cavab vermi\u015fdi.<\/p>\n<p>\u00d6z\u00fcn\u0259 &#8220;it Diogen&#8221; dey\u0259rmi\u015f. Bir d\u0259f\u0259 soru\u015furlar: &#8220;\u00d6z\u00fcn\u0259 it deyirs\u0259n. Hans\u0131 cinsd\u0259ns\u0259n?&#8221; O, bel\u0259 cavab verib: &#8220;Ac olanda Malta iti, tox olanda Molos cinsi&#8221;.<\/p>\n<p>Ba\u015f\u0131 tam ke\u00e7\u0259l, beli b\u00fck\u00fclm\u00fc\u015f, bir az donqar olan filosof \u0259ynin\u0259 nimda\u015f paltarlar geyin\u0259r, ayaqyal\u0131n g\u0259z\u0259r, uzun saqqal saxlayarm\u0131\u015f. O, h\u0259r \u015fey\u0259 nifr\u0259tl\u0259 yana\u015fard\u0131: hakimiyy\u0259t\u0259, pula v\u0259 insanlar\u0131n axmaq ill\u00fcziyalar\u0131na\u2026 Amma camaat aras\u0131nda b\u00f6y\u00fck h\u00f6rm\u0259t sahibi idi. Qad\u0131nlara nifr\u0259t ed\u0259r, amma onlara yaz\u0131\u011f\u0131 da g\u0259l\u0259rdi. B\u0259z\u0259n gec\u0259nin ortas\u0131 \u0259n g\u00f6z\u0259l qad\u0131nlar gizlic\u0259, sif\u0259tini gizl\u0259dib Afina meydan\u0131na g\u0259l\u0259r v\u0259 gil pifosda ya\u015fayan \u00e7irkli ki\u015fi il\u0259 d\u0259rdl\u0259\u015f\u0259rdil\u0259r. N\u0259 q\u0259d\u0259r ac\u0131dil olsa da, bir-iki par\u00e7 \u015f\u0259rabdan sonra \u00e7ox \u015f\u0259n v\u0259 xo\u015fb\u0259xt olan\u00a0 bu adamla s\u00f6hb\u0259t etm\u0259k qad\u0131nlar \u00fc\u00e7\u00fcn xo\u015f idi.<\/p>\n<p>Deyil\u0259n\u0259 g\u00f6r\u0259, filosof\u00a0 h\u0259r g\u00fcn \u015f\u0259h\u0259rin m\u0259rk\u0259zind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n heyk\u0259ll\u0259r park\u0131na ged\u0259r\u0259k oradak\u0131 heyk\u0259ll\u0259rd\u0259n pul dil\u0259nirmi\u015f. Camaat bu h\u0259r\u0259k\u0259tin\u00a0 s\u0259b\u0259bini soru\u015fanda, o bel\u0259 cavab ver\u0259rdi: &#8220;M\u0259n m\u0259\u015fq edir\u0259m\u2026 bu yax\u0131nda dil\u0259n\u00e7i olacam, indi is\u0259 burada \u00f6z\u00fcm\u00fc, insanlar m\u0259n\u0259 pul verm\u0259y\u0259nd\u0259 k\u0259d\u0259rl\u0259nm\u0259m\u0259y\u0259 al\u0131\u015fd\u0131r\u0131ram!&#8221;.<\/p>\n<p>Deyirl\u0259r,\u00a0 filosofun \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u0259 s\u0259b\u0259b \u00e7iy osminoq (s\u0259kkizayaql\u0131 ilbiz) yem\u0259si olub. N\u0259tic\u0259d\u0259 v\u0259ba x\u0259st\u0259liyin\u0259 tutulub. Bir ba\u015fqa versiyaya g\u00f6r\u0259 is\u0259 n\u0259f\u0259s dayanmas\u0131ndan d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fdiyi deyilir.<\/p>\n<p>Diogen\u0259 \u00e7oxlu misd\u0259n abid\u0259l\u0259r ucald\u0131blar. Bunlardan biri onun v\u0259t\u0259nind\u0259 &#8211; Sinopdad\u0131r. \u0130t \u015f\u0259klind\u0259 olan abid\u0259nin \u00fcz\u0259rind\u0259 bu s\u00f6zl\u0259r yaz\u0131l\u0131b: Zaman da\u015f\u0131 da, b\u00fcr\u00fcnc\u00fc d\u0259 yeyir, amma s\u0259nin s\u00f6zl\u0259rin, Diogen, \u0259b\u0259di ya\u015fayacaq. Ax\u0131 s\u0259n biz\u0259 aza qane olma\u011f\u0131 \u00f6yr\u0259tmis\u0259n v\u0259 xo\u015fb\u0259xtliy\u0259 ged\u0259n yolu g\u00f6st\u0259rmis\u0259n!&#8230;<\/p>\n<p><em>respublika-news.az <\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>O \u00f6z yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131, z\u0259ngin m\u0259nal\u0131 r\u00fcbail\u0259ri, riyazi, astronomik f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 d\u00fcnya elminin \u0259n d\u0259y\u0259rli z\u0259ka sahibl\u0259rind\u0259dir. Q\u0259rin\u0259l\u0259r boyu \u0259s\u0259rl\u0259ri d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox dill\u0259rin\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n qara\u00e7\u0131 dilin\u0259 bel\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259 edil\u0259n \u015fairdir. Qriqori t\u0259qvimind\u0259n 7 saniy\u0259 daha d\u0259qiq \u00e7al\u0131\u015fan t\u0259qvimin yarad\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r. S\u00f6hb\u0259t\u00a0 z\u00fclmkar\u0131n d\u00fc\u015fm\u0259ni, m\u0259zlumlar\u0131n dostu, dahi fars \u015fairi \u00d6m\u0259r X\u0259yyamdan gedir&#8230; \u018fsl ad\u0131 Qiyas\u0259ddin \u018fbu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45736"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=45736"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45736\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":45738,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45736\/revisions\/45738"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=45736"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=45736"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.imm.az\/exp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=45736"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}