Koronaviruslu xəstələrin görüntülü zənglərlə diaqnostikası aparılacaq

Səhiyyə Nazirliyinin “Teletəbabət” adlı pilot layihəsinin sayəsində COVID-19 və digər kəskin respirator xəstəliklərin məsafəli diaqnostikasını onlayn şəkildə aparmaq imkanı yaradılıb.

Pilot layihə çərçivəsində xəstələr həkim qəbulundan onlayn videobağlantılar vasitəsilə keçmək imkanını əldə edir. Belə ki, koronavirus infeksiyasına yoluxmuş xəstələrin xüsusi mobil tətbiqin vasitəsilə məsafəli konsultasiyasına artıq başlanılıb. Üstəlik, simptomsuz və ya evdə müalicə alan yüngül simptomlu pasiyentlər tərəfindən öz evlərində, xəstəxana və ya poliklinikaya getmədən onlayn qaydada həkim məsləhətlərinin alınmasına start verilib.

Bunun üçün “Doctor Online” tədbiqini cihaza sadəcə yükləmək kifayətdir. Burada pasiyent onu müalicə edən həkimi ilə həm adi, həm də görüntülü zənglər vasitəsilə təmas qurub, daim ünsiyyətdə qalır. Tibbi işçilər xəstələrə onlayn şəkildə tövsiyələr və məsləhətlər verir, mütəmadi konsultasiyaların aparılmasını və müşahidə xidmətləri göstərirlər.

© Mənbə: www.science.az

Gənc alim: Əminik ki, ermənilərin bu vəhşilikləri cavabsız qalmayacaq

Son günlər ermənilərin təcavüzünə və Tovuz hadisələrinə qarşı xaricdə aksiya keçirən dinc həmvətənlərimizə və Azərbaycanın bir sıra ölkələrdəki diplomatik korpuslarına qarşı radikal erməni qüvvələri tərəfindən təxribatlar, vəhşiliklər törədilir. Artıq ABŞ-ın Los-Anceles və Belçikanın Brüssel şəhərlərində qanlı təxribat da qeydə alınıb. Məlumdur ki, bu təxribatları törədən ermənilərin arxasında müəyyən mütəşəkkil qruplar, dəstələr dayanır. Hətta təxribat törədən ermənilərin arasında ASALA terror təşkilatını təbliğ edən köynəklər geyinənlər də görünməyə başlayıb. Proseslər Ermənistan dövlətindən idarə olunur və erməni diasporunun terror mahiyyətini üzə çıxarır.

Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında AMEA Gənc Alim və Mütəxəssislər Şurasının İdarə Heyətinin üzvü, mexanika üzrə fəlsəfə doktoru Emin Bağırov söyləyib. O bildirib ki, iyulun 12-dən başlayaraq Azərbaycan-Ermənistan dövlət sərhədinin Tovuz rayonu istiqamətində mövqelərimizə hücum edən erməni silahlı bölmələri öz işğalçılıq planlarını reallaşdıra bilmədilər. Azərbaycan ordusunun qəhrəman əsgər və zabitləri erməni qoşunlarının mövqelərinə sarsıdıcı zərbələr endirərək düşməni geri oturtdular. Ermənilərin cəbhəboyu təxribatlarına cavab olaraq xalqımız, o cümlədən xaricdə yaşayan soydaşlarımız ayağa qalxaraq birlik nümayiş etdirdilər. Pandemiya dövrünün çətin günlərinə baxmayaraq həm paytaxt Bakıda, həm də müxtəlif ölkələrdə xalqımızın ordumuza dəstək aksiyası və milli birliyi mənfur qonşularımızı qıcıqlandırmaya bilməzdi. Onlar cəbhədəki və xarici siyasətlərindəki uğursuzluqlarını həzm edə bilmədilər və nəticədə xarici ölkələrdə də təxribatlarını davam etdirdilər. Xaricdəki soydaşlarımız tərəfindən layiqli cavablarını alan ermənilər, əlbəttə ki, beynəlxalq ictimaiyyəti öz istəklərinə, yalanlarına inandırmaq üçün əllərindən gələni edirlər. Lakin son hadisələrdə dünya ictimaiyyəti erməni vandalizminin bir daha şahidi oldu və düşmənin növbəti məkrli siyasəti bu dəfə də alınmadı. Soydaşlarımıza qarşı quldurluq hərəkətləri edən həmin diaspor rəhbərlərinin, nümayəndələrinin artıq həbs xəbərləri gəlməkdədir. Bu isə Avropada ermənilərin cinayətkar imicinin formalaşdığını sübut edir.

“Əminik ki, dövlətimiz, diasporumuz, Azərbaycan səfirliklərinin nümayəndələri ermənilərin bu vəhşiliklərini cavabsız qoymayacaq və onlara hüquqi müstəvidə də layiqli cavab veriləcək. Bununla bağlı artıq ciddi işlər aparılır və haqq-ədalət bu dəfə də Azərbaycanın, azərbaycanlıların tərəfində olacaq”,- deyə Emin Bağırov bildirib.

Fizika-Riyaziyyat və Texnika Elmləri Bölməsinin Elmi Şurasının növbəti onlayn iclası keçirilib

İyulun 24-də AMEA-nın Fizika-Riyaziyyat və Texnika Elmləri Bölməsinin (FRTEB) El­mi şurasının növbəti onlayn iclası keçirilib.

Tədbirdə AMEA-nın vitse-prezidenti, Elmi şuranın sədri, akademik Rasim Əliquliyev, şu­ra üzv­lə­ri, elmi-tədqiqat müəssisələrinin rəhbərləri, elmi katibləri, icti­maiy­yət­lə əlaqələr şö­bə­lə­ri­nin rəhbərləri, həmkarlar təşkilatlarının, gənc alim və mütəxəssislər, eləcə də Yeni Azərbaycan Partiyasının (YAP) özək təşkilatları, qadınlar və ve­te­ran­lar şuralarının sədr­lə­ri iştirak ediblər.

Öncə akademik Rasim Əliquliyev AMEA-nın həqiqi üzvü Təyyar Cə­fə­ro­vun Azər­bay­can Respublikasının Pre­zidenti cənab İlham Əli­yevin Sərəncamı ilə “Şöhrət” or­de­ni i­lə təltif edilməsi haqqında məlumat verib. FRTEB-in Elmi şu­ra­sı akademik T.Cəfərovu bu yüksək dövlət mükafatı münasibəti ilə təbrik edib, alimə Azərbaycan el­mi­nin inkişafı və beynəlxalq nüfuzunun yüksəldilməsi naminə fəaliyyətində yeni uğurlar arzu edib.

R.Əliquliyev daha sonra gündəlikdə yer alan məsələləri iclas iştirakçılarının diq­qə­tinə çatdırıb və qeyd edib ki, son dövrlərdə Azərbaycan Respublikasının möv­cud elmi-texniki poten­sialı­nın xalqımızın milli sərvəti kimi qorunması və möh­kəm­lən­di­ril­mə­si, eləcə də fun­da­men­tal və tətbiqi elmi tədqiqatların prioritet istiqamətlərinin ölkənin mü­dafiə qüdrətinin güc­lən­di­ril­mə­sinə, təhlükəsizliyinin təmin edilməsinə, qeyri-neft sektorunun inkişafına, respub­li­ka­nın sosial-iqtisadi və mədəni-mənəvi prob­lem­lərinin həllinə uyğun olaraq müəyyənləşdirilməsi ölkə rəhəbrliyinin daim diqqət mər­kə­zin­də­dir.

AMEA Rəyasət Heyətinin 16 iyul 2020-ci il tarixli iclasında verilmiş bəzi tapşırıqlar və töv­siyələr haqqında məlumat verən Rasim Əliquliyev AMEA-nın prezidenti akademik Ramiz Mehdiyevin AMEA alimlərinin, zi­ya­lı­la­rı­mı­zın, həmçinin gənc alim və mütəxəs­sis­lə­rin ölkəmiz­də və dünyada diqqət mərkəzində olan “COVİD-19” vi­ru­su ilə mübarizə mə­­sələlərinə, eləcə də, Prezident İlham Əliyevin apardığı məqsədyönlü, uğurlu siyasətin işı­ğın­da gedən ic­ti­mai-siyasi proseslərə daim fəal münasibət bildirmələrini, cəmiyyətin bu isti­qa­mət­də obyektiv məlumatlan­dı­rıl­ması və maarif­lən­di­ril­məsi işlərində yaxından iştirak etmələri barədə müvafiq tövsiyələrini diq­qə­tə çat­dırıb.

Elmi şuranın sədri, akademik Rasim Əliquliyev Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İl­ham Əliyevin 15 iyul 2020-ci il tarixdə Nazirlər Kabinetinin iclasındakı çıxışı­na istinad edərək qeyd edib ki, dövlət başçısı öz nitqində ölkənin ictimai-siyasi həyatının mühüm mə­sə­lə­lə­ri­nə, Ermənistanın Azərbaycana qarşı təcavüzünə, həmçinin yaxın tariximizin hadisələrinə dair bil­dir­diyi fikirlər, ortaya qoyduğu qətiyyətli mövqe haqlı olaraq ictimaiyyətin diqqətini cəlb edib. Cə­­nab Prezidentin qeyd etdiyi kimi, “son günlər ər­zində baş vermiş toqquşmalar və qanlı dö­yüş­lər Azərbaycan dövlətinin, ordusunun gü­cü­nü, xalqla iqtidar arasındakı birliyi bir daha göstərdi”.

Alim vurğulayıb ki, dövlət başçısının bu ta­ri­xi çıxışı AMEA Rə­­ya­sət Heyətinin 16 iyul 2020-ci il tarixində ke­çi­ri­lən iclasında ətraflı müzakirə olu­nub. AMEA-nın pre­zidenti, akademik Ramiz Mehdiyev xüsusilə vurğulayıb ki, “cənab Pre­zi­den­tin nitqində öl­kə­miz qarşısında dayanan təh­didlər, dövlətin bu problemlərə olan münasibəti dəqiq şə­kildə öz ək­si­ni tapıb. Ölkəmizin tale­yi­nə laqeyd olmayan hər kəs bu nitqə diqqətlə yanaşmalı, Pre­zidentin ver­di­yi siyasi istiqaməti qav­ramağa çalışmalıdır”.

AMEA-nın Riyaziyyat və Mexanika İnstitutunun direktoru, AMEA-nın müxbir üzvü, Misir Mərda­nov çıxışında qeyd edib ki, rəhbərlik etdiyi elmi müəssisənin kollektivi To­vuz rayonu ilə sərhəddə Ermənistan ordusunun təxribatının Ali Baş Komandanın çevik və düzgün qərarları ilə silahlı qüvvələrimiz tərəfindən dərhal qarşısının alınmasını yüksək qiymətləndirir. Bununla ya­naşı, hər zaman cənab Prezident İlham Əliyevin apardığı daxili və xarici siyasəti dəstəkləyir. Alim döv­lə­ti­mizin başçısına Azərbaycan elminə, alim­lə­ri­mi­zin rifah halının yaxşılaşdırılması məqsədi­lə göstərdiyi qayğıya görə də, öz adından və RMİ-nin kollektivi adından minnətdarlığını izhar edib.

M.Mərdanov son zamanlar bəzi mətbuat orqanları və sosial şəbəkələrdə Azərbaycan Milli Elm­lər Akademiyası, onun rəhbərliyi haqqında böhtan xarakterli yalan məlumatların yayılması mə­­sə­­ləsinə də öz münasibətini bildirib, ictimai rəydə çaşqınlıq yaratmaq məqsə­di güdən bu cür mən­­­fi addımları qəti şəkildə pisləyib. Həmçinin qeyd edib ki, ziyalılarımız bu cür məsələlərə həs­sas ya­naş­malı, kütləvi informasiya vasitələrinin köməyi ilə ictimaiyyəti doğru məlumat­lan­dır­ma­ğa çalışmalıdırlar.

Akademik Telman Əliyev öz növbəsində, son vaxtlarda Ermənistanın Tovuz rayo­nu isti­qa­mə­tində Azərbaycana qarşı növbəti təcavüzü barədə fikirlərini bildirib, qeyd edib ki, dünya ic­ti­maiy­yəti hər zaman Ermənistanın ölkəmizə qarşı təcavüzkar siyasətini pisləyir. Alim, həmçinin gənclərimizin yüksək və­tən­pərvərlik ruhu nümayiş etdirdiklərini də təqdirəlayiq hesab edib.

AMEA-nın müxbir üzvü Afiq Həsənov ziyalılarımızı ölkədə gedən ictimai-siyasi proses­lə­rə, ölkə başçısının qarşıya qoyduğu tələb və tapşırıqlara daha həssas yanaşmağa səsləyib, həm­çi­nin Azərbaycan Respublikasının Müdafiə Sənayesi Nazirliyi birgə əmək­daş­lıq münasibətlərinin geniş müzakirə olunması məqsədi ilə FRTEB-in Elmi şurasının xüsusi iclasının keçirilməsi barədə təklifini irəli sürüb.

Akademik Adil Qəribov Rəyasət Heyətinin 16 iyul tarixində keçirilən iclasında müzakirə olu­­nan məsələlər, o cümlədən son günlərdə ölkənin ictimai-siyasi həyatında müşahidə edilən pro­ses­­lər barədə öz münasibətini bildirərək, alimlərimizi televiziya və digər mətbu orqanların vasi­tə­si­lə fəal şəkildə cəmiyyətimizi maarifləndirməyə səsləyib.  Alim həmçinin, Prezident İlham Əli­ye­­vin ötən gün su təsərrüfatının vəziyyətinə həsr olunmuş videoformatda keçirdiyi müşavirə ba­rə­sin­də də öz fikirlərini səsləndirib, cənab Prezidentin irəli sürdüyü fikirləri, haqlı iradlarını bir­mə­na­lı şəkildə qəbul et­di­yini bildirib.

Akademik Nazim Məmmədov çıxışında diqqətə çatdırıb ki, “Fizika İnstitutunun kol­lektivinin hər bir üzvü sərhədlərimizin qorunması, eləcə də topraqlarımızın erməni işğa­lından azad edilməsi naminə hər zaman ordumuzun və onun Ali Baş Komandanı möh­tə­rəm Prezidentimiz İlham Əliyevin yanındadır”. Alim, eyni zamanda iclas iştirakçı­la­rına bildirib ki, İspaniyadan, İs­veç­­rədən və digər Avropa öl­kə­­lərindən olan alim həmkarları Ermənistanın To­vuz rayonu ilə sərhəddə apar­dığı təxribatı pisləyir və bir ziyalı kimi Azərbaycanın ərazi bötüvlüyünü, onun toxu­nul­maz­lı­ğı­nı tanıdıqlarını bildiriblər.

Akademik Arif Həşimov öz növbəsində, Prezident İlham Əliyevin apardığı daxili və xari­ci si­yasəti, ölkəmizdə ordu quruculuğu, “COVİD-19” ilə mübarizə və obyektiv ola­raq yaranmış digər problemlərin aradan qal­dı­rıl­ma­sı ilə bağlı məsələlərin həlli istiqamə­tində nümayiş etdirilən məqsədyönlü siyasəti yüksək qiymətləndirib və belə məsələlərdə ziyalılarımızın üzərinə böyük məsuliyyətin düşdüyünü iclas iştirakçılarına çatdırıb.

AMEA-nın Biofizika İnstitutunun direktoru, AMEA-nın müxbir üzvü Oktay Qa­sı­mov iclas işti­rak­çı­la­rı­nın diqqətini son günlərdə ABŞ-ın Los-Anceles şəhərində erməni­əsil­li təxribatçıların orada ya­­şa­­yan həmvətənlərimizə qarşı göstərdiyi zorakılıq əməllərinə cəlb edib. Vurğulayıb ki, düşmənin həm­­vətənlərimizə qarşı mənfur əməlləri qanunla cəzalandırılmalıdır. Alim, həm­çi­nin “COVİD-19” virusu ilə mübarizə məqsədi ilə rəh­bər­lik etdiyi elmi müəssisənin alimlərinin apar­dıqları tədqiqatlardan danışaraq qeyd edib ki, mütəxəssislərimizin əldə etdikləri mü­hüm nəticələr artıq TƏBİB-in rəsmi müalicə protokoluna daxil edilib.

Daha sonra çıxış edən Nəsrəddin Tusi adına Şamaxı Astrofizika Rəsədxanasının direktoru, AMEA-nın müxbir üzvü Namiq Cəlilov Ermənistanın Azərbaycana qarşı apardığı təcavüzkar, mən­fur siyasəti pisləyib. Qeyd edib ki, Tovuz rayonu ilə sərhəddə baş verən erməni təxribatına qı­sa zaman ərzində ölkəmizin başçısı tərəfindən göstərilən opera­tiv, layiqli münasibət ölkəmizin, elə­cə də dünya ictimaiyyətinin, xüsusilə alim və ziyalılar tərəfindən rəğbətlə qarşılanır və bir­mə­na­lı şəkildə dəstəklənir.

FRTEB-in Elmi şurasının üzvləri bir daha əminliklə vurğulayıblar ki, alimlərimiz həmişə olduğu kimi cənab Prezidentimizin ətrafında sıx birləşməyi və onun rəhbər tutduğu dövlətçilik prinsiplərini daim dəstəkləməyi vacib hesab edirlər. Qeyd olunub ki, AMEA-nın elmi kollektivləri və alimləri cənab İlham Əliyevin tarixi nitqində qarşıya qoyduğu vəzifələri öz fəaliyyətlərində daim rəhbər tutacaqlar.

Gündəlikdə yer alan növbəti məsələ AMEA-nın Fizika-Riyaziyyat və Texnika Elmləri Böl­məsinin elmi müəssisələrinin 2020-ci ilin büdcəsi çərçivəsində maliyyələş­di­ril­mə­si nəzərdə tu­tu­lan elmi-tədqiqat proqramlarının müzakirəsinə həsr olunub. Bu barədə elmi-tədqiqat müəs­si­sə­lərinin rəhbərləri onlayn iclasın iştirakçılarına müfəssəl məlumat veriblər. Elmi şuranın üzvləri təqdim olunan elmi tədqiqat layihələrini yekdilliklə dəstək­lə­yə­rək AMEA Rəyasət Heyətinə təqdim olunması barədə qərar qəbul ediblər.

Elmi-təşkilati məsələlərin müzakirəsi zamanı Elmi şuranın üzvləri dünya şöhrətli azər­bay­can­lı alim, qeyri-səlis çoxluqlar nəzəriyyəsi və qeyri-səlis məntiqin banisi, AMEA-nın fəxri üz­vü, professor Lütfi Zadənin 100 illik yubileyinin keçirilməsi üçün AMEA və ölkə rəhbərliyi qarşısında vəsatət qaldırılması haqqında qərar qəbul ediblər.

Həmçinin ölkəmizdə informasiya-kommunikasiya texnologiyalarının inkişafı sahə­sind­ə mühüm xidmətləri olan AMEA-nın İnformasiya Texnologiyaları İnstititunun 50 illik yubileyinin, eləcə də, 2021-ci ildə Avropa Komissiyasının dəstəyi ilə “Şərq Tərəfdaşlığı ölkələri üçün E-İnfrast­ruk­turlar” və NATO-nun dəstəyi ilə “Sənaye idarəetmə sis­tem­lə­ri­nin kibertəhlükəsizliyi problemləri” möv­zu­su­na həsr olunan beynəl­xalq konfransların keçirilməsi və dəstək verilməsi haqqında müvafiq qərarlar qəbul ediblər.

Müzakirə olunan məsələlər arasında AMEA-nın müxbir üzvü Kamil Ay­da­za­də­nin, profes­sor­lar Kamil Mənsimovun və Knyaz Məmmədovun, eləcə də texnika elmləri doktoru Qəm­bər Quluyevin 70 illik, fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, professor Nəriman İsmayılovun 65 illik yu­bi­leylərinin ke­çi­rilməsi, həmçinin fizika-riyaziyyat üzrə fəlsəfə doktoru Canməmməd Rüstəmovun təltif edilməsi də yer alıb.

Daha sonra Fizika-Riyaziyyat və Texnika Elmləri Bölməsinin Fəxri fərmanının layi­hə­si Elmi şura üzvlərinin diqqətinə çat­dı­rılıb. Layihə şura üzvləri tərəfindən yekdilliklə qəbul edilib.

Onlayn iclasda həmçinin bir sıra kadr məsələləri də müzakirə olunub. Qəbul edilən qə­rar­la­­ra əsasən, texnika elmləri dok­to­ru Qəmbər Quluyev AMEA-nın İdarəetmə Sistemləri İnsti­tu­tu­nun tex­nologiyalar üzrə direktor müavi­ni vəzifəsinə, həmçinin Biofizika İnstitutunun təklif etdiyi na­mizədlər – biologiya üzrə elmlər doktorları Kərim QasımovTokay Hüseynov müva­fiq la­bo­­ratoriyaların müdiri, fizika-ri­ya­ziy­yat üzrə fəlsəfə doktoru Rasim Aslanov, biologiya üzrə fəlsəfə doktoru Mürsəl Dadaşov aparıcı elmi işçi vəzifələrinə təsdiq olunublar.

Sonda bir sıra həlli vacib olan məsələlər müzakirə olunub, suallar cavab­lan­dı­rılıb.

© Bütün hüquqlar qorunur. Xəbərlərdən istifadə edərkən www.imm.az saytına istinad zəruridir.

İlham Əliyevin qələbəsi

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə keçirilmiş 2020-ci ilin birinci yarısının sosial-iqtisadi inkişafının yekunlarına və qarşıda duran vəzifələrə həsr edilmiş Nazirlər Kabinetinin iclası, hər şeydən əvvəl, hazırda dünyanın qlobal pandemiya bəlası ilə üzləşdiyi çətin bir dövrdə ölkəmizdəki mövcud inkişaf proseslərinin dərindən təhlil edilib dəyərləndirilməsi, qazanılmış böyük uğurlarla yanaşı, qarşıda duran mühüm vəzifələrin müəyyən edilməsi baxımından əlamətdar hadisədir. Prezidentin Sədrlik etdiyi Nazirlər Kabinetinin iclası Azərbaycan dövlətinin tarixinə pandemiya dövrünün sosial-iqtisadi inkişafının hesabatı kimi daxil oldu. Çünki 2020-ci ilin birinci yarısının üç aydan artıq müddəti koronavirusla mübarizənin prioritet hesab edildiyi bir mərhələ olmuşdur.

Azərbaycan xalqı yaxşı başa düşür ki, 2020-ci ilin birinci yarısında ölkəmizin sosial-iqtisadi prioritetləri xeyli dərəcədə dəyişərək, insanların sosial müdafiəsinə və sağlamlığına hesablanmış tədbirlərin üstünlük qazanmasına doğru istiqamətləndirilmişdir. Bununla belə, Prezident İlham Əliyevin məqsədyönlü idarəçilik bacarıqları sayəsində 2020-ci ilin ötən dövrü ərzində həm koronavirusla mübarizə sahəsində mühüm nailiyyətlər qazanılmış, həm də sosial-iqtisadi inkişafın dayanıqlığı, səmərəliliyi təmin edilmiş, mühüm nəticələr əldə olunmuşdur. Prezidentin Nazirlər Kabinetinin iclasındakı çıxışında öz əksini tapmış diqqətəlayiq statistika bütün çətinliklərə baxmayaraq, Azərbaycanın belə gərgin bir şəraitdə də sosial-iqtisadi inkişaf sahəsində uğurlara nail ola bildiyini diqqət mərkəzinə çəkməyə imkan yaradır. Hesab edirəm ki, Prezident İlham Əliyevin səsləndirdiyi Azərbaycan Respublikasının indiki ağır dövrdə BMT-nin “Dayanıqlı inkişaf indeksi” üzrə hesabatında keçən ilə nisbətən irəliləyərək 54-cü yerdə qərarlaşması faktı ölkəmizdəki sosial-iqtisadi inkişafın səviyyəsi və dövlətimizin beynəlxalq nüfuzunun artması baxımından mühüm göstəricidir. Bundan başqa, pandemiya dövrünün çətinlikləri fonunda maliyyə yardımı almaq məqsədilə dünyanın 150-dən çox ölkəsinin beynəlxalq maliyyə qurumlarına müraciət edildiyi bir şəraitdə Azərbaycanın öz problemlərini daxili imkanlar hesabına uğurla həll etməsi haqqındakı məlumatlar da əldə olunmuş nailiyyətlərin mühüm amillərindən biri kimi qeyd edilməyə layiqdir. Bu, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin illərdən bəri apardığı ardıcıl, düşünülmüş və məqsədyönlü iqtisadi siyasətin konkret əməli nəticəsidir. Bu, ölkəmizin rəhbərinin Azərbaycan dövlətini beynəlxalq maliyyə qurumlarının və digər təşkilatların asılılığından qorumaq, dövlət müstəqilliyini bütün sahələr üzrə öz resurslarımız əsasında təmin etmək istiqamətində apardığı ardıcıl siyasətin və yorulmaz fəaliyyətin əməli bəhrəsidir. Prezident İlham Əliyevin dəfələrlə səsləndirdiyi və uğrunda mübarizə apardığı dayanıqlı iqtisadi müstəqillik siyasəti üzərində qurulmuş davamlı siyasi müstəqillik prinsipi ölkəmizə həmişə güc-qüdrət vermiş, yaşadığımız qlobal böhranlardan Azərbaycan Respublikasının dünyanın əksər ölkələri ilə müqayisədə minimum itkilərlə çıxmasına şərait yaratmışdır. Pandemiya dövrünün xüsusi çətinliklər yaratdığı və yeni öhdəliklər meydana çıxardığı indiki məsuliyyətli mərhələdə Azərbaycan Respublikasının dünyanın heç bir beynəlxalq maliyyə qurumunun yardımına, dəstəyinə ehtiyac duymadan bütün problemlərin daxili imkanlar hesabına həll edilməsinə nail olması Prezident İlham Əliyevin böyük qələbəsidir.

Əksinə, məlum olduğu kimi, koronavirusla mübarizə dövründə Azərbaycan Respublikası Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatına iki dəfə böyük həcmdə maliyyə yardımı göstərmişdir. Bundan başqa, dövlətimiz dünyanın müxtəlif qitələrində koronavirusla mübarizədə xüsusi çətinliklərlə üzləşmiş ölkələrə də yardımlar ünvanlamışdır. Pandemiya ilə əlaqədar öz ölkəsinə qayıda bilməyib, Azərbaycanda qalan çoxsaylı insanlar da müstəqil Azərbaycan dövlətinin qayğısı ilə əhatə olunmuşlar. Beləliklə, Prezident İlham Əliyevin apardığı məqsədyönlü uğurlu siyasət nəticəsində müstəqil Azərbaycan Respublikası artıq çoxdandır ki, iqtisadi cəhətdən müəyyən yardım alan ölkədən başqa xalqlara və dövlətlərə yardım edən güclü dövlətə çevrilmişdir. Bu gün müstəqil Azərbaycan Respublikası dünyanın inkişafına təsir göstərən, təkan verən əsas dövlətlərdən biridir. Yer kürəsinin müxtəlif ölkələrində Azərbaycanın maliyyə dəstəyi ilə həyata keçirilən tədbirlər ölkəmizin dünyadakı yerini və imkanlarını əyani şəkildə nümayiş etdirir. Bütün bunlar Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin liderlik missiyasının təntənəsi, müstəqil dövlətimizin qələbəsidir.

Pandemiya ilə aparılan mübarizə şəraitində Azərbaycan Respublikasının bütün dünyaya nümayiş etdirdiyi ardıcıl qlobal həmrəylik müstəqil dövlətimizin və dövlət başçımızın beynəlxalq aləmdəki yüksək nüfuzunu daha da artırmışdır. Son bir neçə ay ərzində Türk Dövlətləri Əməkdaşlıq Şurasının üzvü olan və Qoşulmama Hərəkatında təmsil olunan dövlətlərin rəhbərləri, bir çox dövlətlərin başçıları ilə danışıqlar beynəlxalq təşkilatların, maliyyə qurumlarının məsul nümayəndələri ilə keçirdiyi zirvə toplantılarında, onlayn görüşlərdə və müzakirələrdə nümayiş etdirdiyi qlobal baxış, yüksək intellektual səviyyə, aydın siyasi mövqe, həmrəylik missiyası və praqmatik yanaşmalar Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin dünyanın ən nüfuzlu dövlət başçılarından və yeni tarixi dövrün liderlərindən biri olduğunu təsdiqləmişdir. Bu gün Prezident İlham Əliyev dünya siyasətinin idarə olunmasında mötəbər sözü, xüsusi yeri və mövqeyi olan əsas liderlərdən biridir.

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin təşəbbüsü ilə Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş Assambleyasının xüsusi sessiyasının çağırılmasına planetimizin hər tərəfindən dərhal dəstək verilməsi Azərbaycan dövlətinin başçısının böyük qələbəsi, ölkəmizin mühüm uğurudur. Qeyd etdiyimiz mühüm tarixi əhəmiyyətə malik olan hadisələrdən hər biri Azərbaycan dövlətçilik tarixinin salnaməsinə qızıl hərflərlə yazılacaq parlaq səhifələrdir. Bu tarixi hadisələr Azərbaycanın bugünkü və gələcək nəsilləri üçün böyük iftixar mənbəyidir.

Nazirlər Kabinetinin 2020-ci ilin birinci yarısının yekunlarına həsr edilmiş iclası həm də sanki müharibə şəraitində dövlət səviyyəsində çağırılmış ölkəmiqyaslı toplantı idi. Bundan az əvvəl Prezident İlham Əliyevin Sədrliyi ilə keçirilmiş Təhlükəsizlik Şurasının iclasında Ermənistanın Azərbaycana növbəti təcavüzü ilə əlaqədar məsələlər geniş müzakirə olunmuş, dövlət səviyyəsində zəruri bəyanatlar verilmişdir. Xüsusən cənab Prezidentin Təhlükəsizlik Şurasının iclasındakı qətiyyətli mövqeyi və əsaslandırılmış bəyanatları xalqımızda və Azərbaycan Ordusunda böyük ruh yüksəkliyi yaratmışdır. Ali Baş Komandan İlham Əliyevin Tovuz rayonunda düşmən təxribatına layiqli şəkildə cavab verən Azərbaycan Ordusuna ünvanladığı vətənpərvərlik dərsləri mühüm əhəmiyyətə malik çağırışların ifadəsidir. Təhlükəsizlik Şurasının iclasındakı müdrik və sərt çıxışı ilə Prezident İlham Əliyev ölkə daxilində mövcud olan sabitliyi daha da möhkəmləndirmək, qəhrəman Azərbaycan əsgərinə yol göstərmək, vətənpərvərlik dərsi verməklə bərabər, həm də dünya ictimaiyyətinə obyektiv informasiyanın çatdırılması kimi məsuliyyətli bir vəzifəni də yüksək səviyyədə yerinə yetirmişdir. Bunun ardınca Tovuz-Qazax rayonu ərazisində qəhrəman Azərbaycan Ordusunun yüksək döyüş bacarığı İlham Əliyev diplomatiyasının qələbəsidir. Beynəlxalq qurumların, dünya ictimaiyyətinin döyüş cəbhəsində gedən proseslərlə əlaqədar Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevə verdikləri dəstək dövlət başçımızın uzun illər ərzində apardığı ədalətli siyasətin növbəti təntənəsi və qələbəsidir.

Türkiyə Cümhuriyyətinin Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın Türkiyə dövləti adından bu çətin sınaq günlərində qardaş ölkənin bütün imkanları ilə Azərbaycanın yanında olmağa hazır olduğunu, “Biz Azərbaycanı qətiyyən tək qoymarıq” qərarını açıq şəkildə bəyan etməsi sözün böyük mənasında əsl qardaşlıq nümunəsidir. Bu, Ulu Öndər Heydər Əliyevin vaxtilə Azərbaycan-Türkiyə münasibətləri haqqında böyük uzaqgörənliklə ifadə etdiyi “Bir millət, iki dövlət” düsturunun nə demək olduğuna hərbi and səviyyəsində qardaş ölkə tərəfindən verilmiş birmənalı cavabın əks-sədasıdır. Bu, bir neçə il əvvəl Çexiya Respublikasında keçirilmiş bir beynəlxalq toplantıda Türkiyə Cümhuriyyətinin nümayəndəsinin iştirak etmədiyi halda qardaş ölkənin ünvanına bəyanatlar səsləndirilərkən Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin qətiyyətlə ifadə etdiyi “Bu gün Türkiyə burada yoxdur, mən varam” kimi əsl qardaşlıq mövqeyinin ən zəruri məqamda bu dəfə Türkiyə tərəfindən yenidən meydana qoyulmasının real nümunəsidir. Azərbaycan xalqı Türkiyə Cümhuriyyətinin Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın hazırkı məsuliyyətli dövrdəki bəyanatını və dəstəyini ölkələrimiz və xalqlarımız arasındakı möhkəm qardaşlığın və birliyin əbədiyyətə qədər sarsılmaz şəkildə davam edəcək parlaq nümunəsi kimi yüksək qiymətləndirir. Təsadüfi deyildir ki, 15 iyul 2020-ci il tarixdə Nazirlər Kabinetinin iclasında da Prezident İlham Əliyev Tovuz rayonu ərazisində və onun ətrafında gedən prosesləri təhlil edərkən qardaş Türkiyə Cümhuriyyətinin qəti mövqeyini yüksək dəyərləndirmişdir: “Biz bu günlərdə Türkiyədən yenidən qardaşlıq, dostluq münasibəti gördük. İlk saatlardan Türkiyənin rəsmi qurumları bu məsələ ilə bağlı Azərbaycanın haqlı mövqeyini müdafiə etdilər, açıqlamalar verdilər. Dünən Prezident tərəfindən çox önəmli açıqlama verildi. Ondan əvvəl Müdafiə naziri, Xarici İşlər naziri, Prezident Administrasiyasının nümayəndələri, deputatlar, ictimai fəallar. Bir daha bütün dünya, Türkiyə və Azərbaycan xalqları gördülər ki, biz əsl qardaşıq. Yaxşı günlərdə də, ağır günlərdə də bir-birimizin yanındayıq. Yəqin ki, həm Türkiyə vətəndaşları, həm də Azərbaycan vətəndaşları mənim dəfələrlə dediyim sözləri xatırlayırlar və görürlər ki, mən nə qədər haqlı idim deyəndə ki, dünya miqyasında Türkiyə ilə Azərbaycan qədər bir-birinə yaxın olan ikinci bir ölkə yoxdur. Bu yaşanan vəziyyət bir daha onu göstərir”.

Ümumiyyətlə, Tovuz hərbi əməliyyatları cəbhədəki böyük üstünlüklərimiz və uğurlarımızla birlikdə həm də ölkəmizdə vətənpərvərlik hərəkatını genişləndirmişdir. Son günlərdə əlli mindən çox Azərbaycan gəncinin Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinə müraciət edərək cəbhə xəttinə getmək, döyüşlərdə iştirak etmək arzusunda olduqlarını bildirmələri xalqımızın bütün təbəqələri kimi, gənclərimizin də Prezident İlham Əliyevin siyasətinə ürəkdən dəstək verdiklərinin, dövlət başçısının ətrafında onların sıx birləşdiklərinin əməli təcəssümüdür. Bu çətin sınaq anlarında sadə zəhmətkeş insanlardan tutmuş ziyalılara, iş adamlarına, elm xadimlərinə qədər hər bir vətəndaşın Prezident İlham Əliyevin ətrafında sıx birləşmələri Azərbaycanda xalq-iqtidar birliyinin möhtəşəm təntənəsidir. İlk dəfə 2020-ci ilin iyul döyüşləri zamanı xalq tərəfindən səsləndirilmiş “Bütün xalq ordudur” şüarı da Ali Baş Komandanla xalqın sarsılmaz birliyinin devizinə çevrilmişdir.

Bütün bunların müqabilində təxribatçı qüvvələr tərəfindən istiqamətləndirilmiş gəncliyin bir qrup emosional nümayəndələrinin Milli Məclisə soxulmaları, dövlət əmlakını dağıtmaları qətiyyən Azərbaycan gənclərinin ümumi simasını əks etdirmir. Bu cür yaramaz hərəkətlər Azərbaycan gəncliyinə heç cür yaraşmaz. Bu, vətənpərvərlik yox, cinayət hadisəsidir. Azərbaycanın çətin sınaq günlərində olduğu, cəbhədə döyüşlərin getdiyi bir şəraitdə bir qrup gəncin cinayət törətməsi onların və arxalarında gizlənən məkrli qüvvələrin doğma xalqına və ölkəsinə içəridən vurmaq istədiyi zərbədir. Əlbəttə, Azərbaycan gəncliyinin çox cüzi bir hissəsini təşkil edən belə aldadılmış gənclər layiqli cəzalarını alacaqlar. Bununla belə, fikrimcə, gənclərlə iş aparan dövlət qurumları, ictimai təşkilatlar, ailə institutları, ziyalılar da gənclər arasında ideya-siyasi işi, vətənpərvərlik tərbiyəsini daha da gücləndirmək üçün düşünülmüş tədbirlər həyata keçirməlidirlər. Prezident İlham Əliyevin Nazirlər Kabinetinin iclasında diqqət mərkəzinə çəkdiyi aşağıdakı fikirlər gənclərimizin ideya-siyasi tərbiyəsinin əsasına və hərbi andına çevrilməlidir: “Bu, milli məsələdir. Anti-Azərbaycan qüvvələri harada varsa, bloklayacağıq… Biz dövlətimizi qoruyuruq, qoruyacağıq. Azərbaycan xalqı dəfələrlə vətənpərvərlik göstəribdir. Bu, bizim növbəti şanlı qələbəmizdir. Biz bilirik nə etmək lazımdır, nə vaxt etmək lazımdır və necə etmək lazımdır. Bu günə qədər bizim bütün addımlarımız uğurlu olub”.

Azərbaycan xalqı ürəkdən inanır ki, ölkəmizin Prezidenti İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə müstəqil dövlətimiz bu günə qədər olduğu kimi, bundan sonra da Nazirlər Kabinetinin iclasında dövlət başçımızın böyük uzaqgörənliklə müəyyən etdiyi istiqamətlərin hər birində – “istər döyüş meydanlarında, istər siyasi müstəvidə, istər daxili vəziyyətlə bağlı, iqtisadi və digər sahələrdə” dönmədən inkişaf edəcək, daha böyük qələbələrə imza atacaqdır. Prezident İlham Əliyevin apardığı mükəmməl dövlət siyasəti və ölkəmizdə monolit şəkildə formalaşmış xalq-iqtidar birliyi Azərbaycan dövlətini və xalqımızı qələbədən-qələbəyə aparmağa tam təminat verir.

Prezident İlham Əliyevin qələbəsi müstəqil Azərbaycan dövlətinin və xalqımızın qələbəsi deməkdir.

İsa HƏBİBBƏYLİ, AMEA-nın birinci vitse-prezidenti, Milli Məclisin deputatı, akademik

azerbaijan-news.az

Azərbaycanın elmi və təhsil ictimaiyyətinə ağır itki üz vermişdir

Funksiyalar nəzəriyyəsi və funksional analiz, diferensial tənliklər sahəsində tanınmış alim, fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, professor Allahverən Cəbrayıl oğlu Cəbrayılov 15 may 1940-cı il tarixində Fizuli rayonunun Horadiz qəsəbəsində anadan olmuş, 1962-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin (indiki Bakı Dövlət Universiteti) Mexanika-riyaziyyat fakültəsinin riyaziyyat bölməsini fərqlənmə diplomu ilə bitirmiş, 1962-1965-ci illərdə V.A. Steklov adına Riyaziyyat İnstitutunun “Funksiyalar nəzəriyyəsi” şöbəsinin aspirantı olmuşdur. Aspiranturanı bitirdikdən sonra Moskva Fizika-Texnika İnstitutunda assistent vəzifəsində çalışmış, 1967-ci ildə V. A. Steklov adına Riyaziyyat İnstitutunda görkəmli alim akademik Lev Dmitriyeviç Kudryavtsevin rəhbərliyi ilə “Bəzi funksional fəzalarda funksiyaların xassələri haqqında” mövzusunda namizədlik dissertasiyasını müdafiə etmişdir. 1969-1971-ci illərdə V. A. Steklov adına Riyaziyyat İnstitutunun doktorantı olmuş, 1972-ci ildə ADU-da “Исследование дифференциально-разностных свойств функций, определенных в n-мерной области” mövzusunda doktorluq dissertasiyası müdafiə etmiş və 1974-cü ildə professor elmi adına layiq görülmüşdür. 1972-ci ildən Moskva Energetika İnstitutunun “Ali riyaziyyat” kafedrasında dosent, 1974-1975-ci illərdə ADU-nun “Funksional analiz və funksiyalar nəzəriyyəsi” kafedrasının professoru, 1975-ci ildən isə Azərbaycan Memarlıq və İnşaat Universitetinin “Ali riyaziyyat” kafedrasının müdiri vəzifələrində çalışmış, eyni zamanda universitetin və fakültənin elmi şuralarının və Təhsil Nazirliyinin riyaziyyat üzrə metоd şurasının üzvü olmuşdur.

Allahverən müəllim 2006-2010-cu illərdə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Riyaziyyat və Mexanika İnstitutunun “Riyazi analiz” şöbəsinə rəhbərlik etmişdir. Şöbədə Furye və Bessel harmonik analiz problemləri və daxilolma teoremləri sahəsində elmi-tədqiqat işləri aparılmışdır.

“Современные проблемы математики” adlı kitabda qeyri-хətti diferensial tənliklər haqqında yazılan məqalələrdə prоfessоr Cəbrayılоvun qeyri-хətti diferensial tənliklər nəzəriyyəsinə aid оlan tədqiqatlarından geniş məlumat verilmişdir.

Allahverən müəllim 1970-ci ildən Amerika Riyaziyyat Cəmiyyətinin üzvü olmuşdur. Onun elmi əsərlərinin əksəriyyəti bu cəmiyyətin хətti ilə ingilis dilinə tərcümə edilmişdir. 1995-1996-cı illərdə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Ali Attestasiya Kоmissiyasının Ekspert Şurasının üzvü olmuşdur.

Allahverən Cəbrayılоv təhsildə, elmdə və pedaqоji sahədə fəaliyyətinə görə Azərbaycan Respublikasının Təhsil Nazirliyi tərəfindən 2001-ci ildə Fəхri Fərmanla təltif edilmişdir.

Allahverən Cəbrayılovun elmi rəhbərliyi ilə 10 nəfər fəlsəfə doktoru və 1 nəfər elmlər doktoru elmi dərəcələrini almışlar. O, 100-dən çox elmi əsərin və 2000-ci ildə nəşr edilmiş “Методы интегральных представлений в теории пространств” adlı mоnоqrafiyanın müəllifidir.

Ölümündən bir müddət öncə Allahverən Cəbrayılov zəngin şəxsi kitabxanasını (400-ə yaxın kitab) AMEA Riyaziyyat və Mexanika İnstitutuna bağışlamışdır.

Allahverən müəllim 8 iyun 2020-ci il tarixində vəfat etmişdir. Azərbaycan Riyaziyyat Cəmiyyəti və AMEA Riyaziyyat və Mexanika İnstitutunun kollektivi professor Allahverən Cəbrayılovun vəfatından kədərləndiklərini bildirir, ailəsinə və yaxınlarına dərin hüznlə başsağlığı verir.

Allah rəhmət eləsin!

© Bütün hüquqlar qorunur. Xəbərlərdən istifadə edərkən www.imm.az saytına istinad zəruridir.

M.V.Lomonosov adına Moskva Dövlət Universitetinin əməkdar professoru, “Hesablama riyaziyyatı və kibernetika” fakültəsinin “Optimal idarəetmə” kafedrasının professoru F.P.Vasilyevə

Çox hörmətli Fyodr Pavloviç!

Sizi ‒ hesablama riyaziyyatı, optimal idarəetmə və ekstremal məsələlər nəzəriyyəsi sahələrində tanınmış rus riyaziyyatçı – alimini istedadlı müəllim və elm təşkilatçısını ‒ anadan olmanızın 85, əmək fəaliyyətiniz 65 illiyi münasibəti ilə ürəkdən təbrik edirik.

Siz, optimal idarəetmə, riyazi proqramlaşdırma, requlyarlaşdırma üsullarının, dayanıqlı proqramlaşdırmanın, oyun nəzəriyəsi məsələlərinin təqribi üsullarla həlli sahəsində dünyada tanınmış alimsiniz. 60 ilə yaxın bir müddətdə apardığınız elmi tədqiqatların nəticələri riyaziyyat elminə qiymətli töhfədir və yalnız riyaziyyat sahəsində çalışan alimlər üçün deyil, iqtisadiyat, kibernetika əməliyyatlar tədqiqatı sahəsində sahəsində çalışan alimlər üçün böyük maraq doğurmuşdur. Optimallaşdırma üsulları ilə əlaqədar müəllifi olduğunuz çox saylı monoqrafiyalar və dərs vəsaitləri öz aktuallığını bu gün də itirməmişdir. Onlar bu sahədə çalışan bir çox nəsil tələbə, aspirant və alimlərin stolüstü kitablarıdırlar.

Hörmətli Fyodr Pavloviç, Sizin pedaqoji fəaliyyətiniz xüsusi qeyd olunmalıdır, Siz elmi kadrların hazırlanmasına hər zaman diqqətlə yanaşmış və böyük əmək sərf etmisiniz. Sizin rəhbərliyinizlə 26 nəfər namizədlik dissertasiyası müdafiə etmişdir. Sizin hazırladığınız tələbələr yalnız Rusiyada deyil, Azərbaycan, Fransa, ABŞ, Serbiya, Çernoqoriya, Macarıstan, Bolqarıstan və İranda elmi fəaliyyətlərini davam etdirirlər. Onlardan 9-u elmlər doktoru olmuş, 1-i isə Çernoqoriyanın akademikdir.

Moskva Dövlət Universitetində işlədiyiniz illərdə Siz riyaziyyatın bir çox sahələrindən ‒ riyazi analiz, diferensial tənliklər, optimallaşdırma üsullarından mühazirələr oxumuş, müxtəlif ixtisas kursları aparmış, tələbələrin diplom işlərinə, aspirantların və dissertantların dissertasiya işlərinə rəhbərlik etmisiniz.

Siz 200-dən çox elmi məqalənin, o, cümlədən monoqrafiya və dərs vəsaitinin müəllifisiniz. Onu da qeyd etmək lazımdır ki, bu gün də, aktiv elmi fəaliyyətinizi davam etdirirsiniz.

Sizin böyük təşkilatı-elmi işiniz xüsusi qeyd olunmalıdır. Siz 5 nüfuzlu jurnalın redaksiya heyətinin üzvüsünüz («Дифференциальные Уравнения», «Журнал вычислительной математики и математической физики », и.др.), MDU-da dissertasiya şurasının üzvü və Rusiya AAK-nın riyaziyyat və mexanika üzrə ekspert şurasının üzvü olmusunuz. 1993-1999-cu illərdə  РФФИ-nin informatika üzrə ekspert şurasının üzvü olmusunuz. Rusiya da elmin və təhsilin inkişafında xüsusi xidmətlərinizə və təşkilati fəaliyyətinizə görə çoxlu medallarla təltif olunmusunuz, 2000-ci ildə Sizə “MDU-nun əməkdar professoru”, 2005-ci ildə isə “Rusiya Federasiyasının ali ixtisas təhsilinin fəxri işçisi” adına layiq görülmüsünüz.

Çox hörmətli Fyodr Pavloviç!

Azərbaycanda optimal idarəetmə məktəbinin yaranmasında və inkişafında əməyiniz danılmazdır. Azərbaycanda optimal idarəetmə sahəsində məşğul olan alimlər, Sizin bu istiqamətdə əməyinizi və xidmətlərinizi yüksək qiymətləndirir və bunları heç vaxt unutmayacaqlar.

İcazə verin, Azərbaycanın riyaziyyat ictimaiyyəti adından, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasınının Riyaziyyat və Mexanika İnstitutunun kollektivi adından, şəxsən öz adımdan Sizə möhkəm can sağlığı, qafqaz uzun ömürlülüyü, elmin və təhsilin inkişafında daha böyük uğurlar arzu edim.

Sizə dərin hörmətlə,

AMEA-nın Riyaziyyat və Mexanika İnstitutunun direktoru,

AMEA-nın müxbir üzvü, professor Misir Mərdanov

© Bütün hüquqlar qorunur. Xəbərlərdən istifadə edərkən www.imm.az saytına istinad zəruridir.